Büyükşehir kapsamındaki kırsal kıyı yerleşmeleri tipolojisi: Gemlik Körfezi örneği
Typology of rural coastal settlements within the metropolitan area: The example of Gemlik bay
- Tez No: 982336
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ KILIÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kentsel Mekan Organizasyonu ve Tasarım Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kıyı alanlarının ve kırsal alanların sürdürülebilirliği konusu her geçen gün önemini artırarak literatürde yer edinmektedir. İklim değişikliğine bağlı su seviyesi değişimi, su kirliliği, doğal kıyıları tehdit eden arazi kullanım kararları gibi etmenler kıyı alanları üzerinde baskı oluşturmaktadır. Benzer şekilde kırsal alanlar da kentleşme baskısı, doğal çevrenin tahribatı ve ekonomik kaynaklarının zarar görmesi sorunlarıyla yüz yüzedir. Kıyıda yer seçen kırsal nitelikli yerleşmeler ise bu sorunlar ile aynı anda başa çıkmak durumundadır. Ekonomik, kültürel ve mekânsal birikimlerinin korunması kamu yararına olacak bu yerleşmelere ilişkin planlama ve tasarım ilkeleri geliştirmek tezin konusudur. Çalışma kapsamında öncelikle kırsal nitelikli kıyı yerleşmelerine ilişkin teorik bir çerçeve sunulmuştur. Bu yerleşmelerin mevzuatta yer ediniş biçimi, geçmişten günümüze hangi yasal süreçlere tabi oldukları ve mevzuatın yerleşmelerin sürdürülebilirliği üzerinde ne derece ve hangi yönde etkili olduğu tartışılmıştır. Mevcut yasal düzenlemelerin kırsal nitelikli kıyı yerleşmelerinin sürdürülebilirliğini sağlayacak hükümleri barındırmadığı tespit edilmiştir. Bahsi geçen yerleşmelerin mevzuatta yer edinebilmesi için öncelikle kapsamlı bir şekilde tanımlanması gerekmektedir. Bu nedenle çalışmanın ikinci aşamasında Türkiye genelinde bir veri seti oluşturularak mahalle statüsündeki 96 adet kırsal kıyı yerleşmesi tespit edilmiş ve çalışmaya altlık oluşturulmuştur. Her yerleşme için detaylı öznitelik verileri coğrafi bilgi sistemleri ortamına aktarılmış, kategorize edilmiş ve 6 farklı tipoloji elde edilmiştir. Bu veri setinden elde edilen sonuç: yerleşmelerin tek bir kategoride değerlendirilemeyeceği ve haklarında alınan kararların yerleşme dinamikleri doğrultusunda farklılaşması gerektiğidir. Son aşamada ise uzaktan algılama yöntemleriyle elde edilen veriler, örneklem olarak belirlenen Gemlik Körfezi`nde test edilmiştir. Tüm Türkiye`de tespiti yapılan 6 farklı tipolojiden 3`ünü barındıran çalışma alanında yerinde tespitler ve derinlemesine mülakatlar yapılmıştır. Kırsal nitelikli kıyı yerleşmelerinin ekonomik, mekânsal ve kültürel anlamda sürdürülebilirliğinin risk altında olduğu tespit edilmiş, bu riskleri gidermeye yönelik öneriler ile çalışma sonlandırılmıştır.
Özet (Çeviri)
The issue of sustainability of coastal areas and rural areas is gaining a place in the literature by increasing its importance day by day. Factors such as water level changes due to climate change, water pollution, land use decisions that threaten natural coasts put pressure on coastal areas. Similarly, rural areas face the problems of urbanization pressure, destruction of the natural environment and damage to their economic resources. Rural settlements on the coast have to deal with these problems at the same time. It is the subject of the thesis to develop planning and design principles for these settlements, which will be in the public interest to protect their economic, cultural and spatial accumulations. Within the scope of the study, first of all, a theoretical framework for rural coastal settlements is presented. The legislation on these settlements, the development processes of the legislation and the impact of the legislation on the sustainability of the settlements are discussed. It has been determined that the existing legal regulations do not contain provisions that will ensure the sustainability of rural coastal settlements. In order for the mentioned settlements to be included in the legislation, they must first be well defined. For this reason, in the second stage of the study, a data set was created throughout Turkey, 96 rural coastal settlements with neighborhood status were determined and a base was prepared for the study. The result obtained from this data set is that the settlements cannot be evaluated in a single category and the decisions taken about them should be differentiated in line with the settlement dynamics. In the last stage, the data obtained by remote sensing methods were tested in Gemlik Bay, which was determined as a sample. On-site determinations and in-depth interviews were carried out in the study area, which contains 3 of 6 different typologies identified all over Turkey. It has been determined that the economic, spatial and cultural sustainability of rural coastal settlements is under risk, and the study has been concluded with suggestions to eliminate these risks.
Benzer Tezler
- Türkiye'de büyükşehir belediye modelinde hizmet ve gelir paylaşımı analizi: Ordu ve Trabzon örneği
The analysis of service and revenue sharing in metropolitan municipality model of Turkey: The case of Ordu and Trabzon
GAMZE ÇÜRÜKSULU USTA
Doktora
Türkçe
2022
Kamu Yönetimiİstanbul Medeniyet ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TARKAN OKTAY
- Büyükşehirlerde arazi yönetimi ve kırsal arazi kullanımı: şile modeli
Land management and rural land use in metropolitan cities: A proposed model for Şile
CAN TABAKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Okan ÜniversitesiGeomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİHAT ENVER ÜLGER
- Comprehensive flood risk assessment and identification of the potential flood mitigation strategies
Kapsamlı bir taşkın risk değerlendirmesi ve olası risk azaltma stratejilerinin belirlenmesi
ÖMER EKMEKCİOĞLU
Doktora
İngilizce
2022
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÖZGER
- Ayancık ve yakın çevresinin ekoturizm potansiyeli
The potenti̇al of ecotourism in Ayancık and its perimeter
MUTLU KAYA
Doktora
İngilizce
2015
CoğrafyaOndokuz Mayıs ÜniversitesiCoğrafya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEVDET YILMAZ