Ergen-ebeveyn çatışması ve din eğitimi: Yalova örneği
Adolescent-parent conflict and religious education: The Yalova example
- Tez No: 983669
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SÜMEYRA ARICAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Eğitim ve Öğretim, Religion, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Din eğitimi, Religious education
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yalova Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ergenlik dönemi, bireylerin fiziksel, zihinsel ve sosyal dönüşümler yaşadığı bir evredir. Bu evre, aynı zamanda bireyin kimlik arayışına girdiği, bağımsızlık ihtiyacının arttığı ve çevresiyle olan ilişkilerinde yeniden yapılanmaların yaşandığı bir geçiş dönemidir. Bu dönüşüm süreci, özellikle aile içinde kuşaklar arası değer farklılıklarının belirginleşmesine ve iletişim biçimlerinin yeniden şekillenmesine neden olabilmektedir. Bu bağlamda, çatışma; bireylerin karşıt düşünce, tutum ya da beklentiler içinde olmaları sonucu ortaya çıkan ve ilişkilerde gerilim yaratan sosyal bir olgudur. Ergenlik döneminde yaşanan çatışmalar ise çoğunlukla bireyin artan özerklik arayışı ile ailenin yönlendirme ve denetim eğilimi arasındaki denge arayışından kaynaklanmaktadır. Bu araştırmanın temel amacı, ergenlik döneminde aile içinde verilen din eğitiminin, ebeveyn-ergen ilişkileri üzerindeki etkilerini incelemek ve bu süreçte ortaya çıkan çatışmaları dinî iletişim bağlamında değerlendirmektir. Çalışma, özellikle din eğitimi, din sosyolojisi ve ergenlik psikolojisi gibi alanlara disiplinler arası bir katkı sunmayı hedeflemektedir. Bu bağlamda araştırma, aile içi din eğitimi uygulamalarının ergen bireyin dini gelişimine, değer dünyasına ve aileyle olan ilişkilerine nasıl etki ettiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmada, ergen-ebeveyn çatışmasının din eğitimi bağlamında nasıl şekillendiğini inceleyebilmek amacıyla nitel araştırma desenlerinden durum çalışması tercih edilmiştir. Çalışma, Yalova ilinde ikamet eden, 14-18 yaş aralığındaki 16 katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Katılımcılar, amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiş; veriler, yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış ve betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, ergenlerin aile içinde aldıkları din eğitiminin inanç ve değer gelişiminde belirleyici olduğunu göstermektedir. Bu süreçte ebeveyn tutumlarının, çatışma ve uzlaşı biçimlerinin, rol model tutarlılığı ile ibadetin içselleştirilmesini doğrudan etkilediğini ortaya koymuştur. Zorlayıcı yaklaşımların direnç ve gerilim doğurduğu; özgürlükçü, rehberlik temelli yaklaşımların ise ergenin içsel motivasyonunu ve dinî aidiyetini güçlendirdiği saptanmıştır. Aile içi iletişimde hoşgörü ve saygının, çatışmaları yapıcı diyaloğa dönüştürmede önemli rol oynadığı görülmüştür. Sonuç olarak, aile içi din eğitiminin başarısı; erken dönemde temellerin atılması, ergenlikte ise özerklik ve diyalog kültürünün güçlendirilmesiyle mümkündür.
Özet (Çeviri)
Adolescence is a stage in which individuals undergo physical, mental, and social transformations. This stage is also a transitional period in which individuals search for their identity, their need for independence increases, and their relationships with their environment undergo restructuring. This transformation process can lead to the emergence of generational differences in values within the family and the reshaping of communication patterns. In this context, conflict is a social phenomenon that arises as a result of individuals having opposing thoughts, attitudes, or expectations, creating tension in relationships. Conflicts experienced during adolescence mostly stem from the search for balance between the individual's increasing desire for autonomy and the family's tendency to guide and control. The main objective of this study is to examine the effects of religious education provided within the family during adolescence on parent-adolescent relationships and to evaluate the conflicts that arise in this process in the context of religious communication. The study aims to contribute to interdisciplinary fields such as religious education, sociology of religion, and adolescent psychology. In this context, the research aims to reveal how religious education practices within the family affect the adolescent's religious development, value system, and relationships with the family. In the study, a case study was chosen from qualitative research designs to examine how adolescent-parent conflict is shaped in the context of religious education. The study was conducted with 16 participants aged 14-18 residing in Yalova province. Participants were selected using purposive sampling; data were collected through semi-structured interviews and evaluated using descriptive analysis methods. The research findings show that the religious education adolescents receive within their families is decisive in the development of their beliefs and values. It revealed that parental attitudes, forms of conflict and reconciliation, and role model consistency directly affect the internalization of worship. It was found that coercive approaches cause resistance and tension, while liberal, guidance-based approaches strengthen adolescents' internal motivation and religious affiliation. It has been seen that tolerance and respect in family communication play an important role in transforming conflicts into constructive dialogue. In conclusion, the success of religious education within the family is possible by laying the foundations at an early age and strengthening the culture of autonomy and dialogue during adolescence.
Benzer Tezler
- Yunanistan'da yaşayan Müslüman ailelerde ergen ve ebeveyn ilişkisi üzerine nitel bir inceleme
A qualitative study on adolescent and parent relationships in Muslim families living in Greece
SONGKİOUL RONGO
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinMarmara ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEVDE DÜZGÜNER
- 48-72 aylık çocuklardaki saldırganlık davranışlarına müdahale yöntemi olarak ebeveyn eğitim programı geliştirilmesi ve etkililiğinin incelenmesi
Development and evaluation effectiveness of parent training program as a intervention method to aggressive behavior in children who is 48-74 months
UTKU SAYIN
Doktora
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Bölümü
PROF. DR. EMİNE NİLGÜN METİN
- Ergenlerin olumsuz otomatik düşüncelerinin, yaşam doyumlarına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of negative automatic thought of adolescents on life satisfaction
EMİNE ECEM CANSEVER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBayburt ÜniversitesiMatematik Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL KÜÇÜK DEMİR
- Ergenlikte ebeveyn ve akrana bağlanma ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide kişilerarası yeterliğin aracılığı
The mediation of interpersonal competence in the relationship between parent and peer attachment and subjective well being in adolescence
KEMAL BAYTEMİR
Doktora
Türkçe
2014
PsikolojiGazi ÜniversitesiRehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZİYA SELÇUK
- A qualitative study on the impact of sisterhood on romantic relationships in emerging adulthood
Genç yetişkin kız kardeşlerin paylaşımlarının romantik ilişkilerine etkisi üzerine niteliksel bir araştırma
SELİN TAHMAZOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Psikolojiİstanbul Bilgi ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ANIL ÖZGE ÜSTÜNEL BALCI