Sporun yaşam becerilerine etkisi ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması
Adaptation of the scale of the effect of sports on life skills to Turkish culture
- Tez No: 983900
- Danışmanlar: PROF. DR. İHSAN SARI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Sporun Yaşam Becerilerine Etkisi Ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması ve elde edilen formun psikometrik özelliklerinin ayrıntılı biçimde incelenmesidir. Ölçeğin uyarlama süreci, uluslararası geçerlik çalışmaları için önerilen standart adımlar izlenerek yürütülmüştür. İlk aşamada ölçek maddeleri alanında uzman iki akademisyen tarafından bağımsız biçimde Türkçeye çevrilmiş, ardından çeviriler karşılaştırılarak anlam birliği sağlanmıştır. Sonraki aşamada farklı uzmanlar tarafından geri çeviri yapılmış ve geri çeviri ile orijinal ölçek maddeleri karşılaştırılarak dilsel tutarlılık, ifade eşdeğerliliği ve kavramsal bütünlük değerlendirilmiştir. Uzman görüşleri doğrultusunda bazı maddelerde sadeleştirmeler yapılmış, bazı ifadelerin ise Türk kültürü bağlamında daha iyi karşılık bulması amacıyla küçük uyarlamalara gidilmiştir. Panel sürecinin ardından ölçeğin pilot uygulaması gerçekleştirilmiş ve 11–17 yaş aralığında spor yapan 54 genç sporcu (21 kadın, 33 erkek) çalışmaya dahil edilmiştir. Pilot uygulama sonucunda katılımcı geri bildirimleri incelenmiş, özellikle öğrencilerin zorlandığı veya anlamakta güçlük çektiği maddeler yeniden düzenlenmiştir. Ana uygulama, 11–21 yaş grubunda bulunan toplam 462 sporcu (143 kadın, 319 erkek) ile yürütülmüştür. Katılımcıların yaş ortalaması 13.31±1.99 yıl, spor deneyimleri ise ortalama 2.84±1.88 yıl olarak hesaplanmıştır. Bu geniş örneklem, ölçeğin yapısal geçerliğinin güvenilir biçimde incelenmesi için güçlü bir veri zemini oluşturmuştur. Açımlayıcı Faktör Analizi sonucunda orijinal 43 maddeden 13'ü faktör yüklerinin düşük olması veya birden fazla faktörde yüksek yük değerleri alması nedeniyle çıkarılmıştır. Kalan 30 madde sekiz faktör altında toplanmış ve elde edilen bu yapı toplam varyansın %74'ünü açıklamıştır. Maddelerin faktör yüklerinin 0.50 ile 0.91 arasında değişmesi, ölçeğin güçlü, dengeli ve tutarlı bir faktör yapısına sahip olduğuna işaret etmektedir. Güvenirlik analizlerinde Cronbach alfa katsayılarının alt boyutlar bazında 0.61–0.89 aralığında bulunması, ölçeğin iç tutarlılığının genel olarak kabul edilebilir ve çoğu boyutta oldukça yüksek düzeyde olduğunu göstermektedir. Tüm bu bulgular bir arada değerlendirildiğinde, Sporun Yaşam Becerilerine Etkisi Ölçeğinin Türk sporcuları için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu güçlü biçimde desteklenmektedir. Bu doğrultuda ölçeğin, genç sporcuların yaşam becerilerini değerlendirme amacıyla araştırmacılar, antrenörler, spor psikologları ve eğitimciler tarafından hem akademik araştırmalarda hem de uygulama alanlarında etkin biçimde kullanılabileceği önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to adapt the Sport's Impact on Life Skills Scale to Turkish culture and to examine in detail the psychometric properties of the resulting version. The adaptation process was carried out by following the standard steps recommended for international validation studies. In the first stage, the scale items were independently translated into Turkish by two experts in the field, after which the translations were compared and consolidated to ensure conceptual and semantic consistency. Subsequently, a back-translation was performed by different experts, and the back-translated items were compared with the original scale to evaluate linguistic consistency, equivalence of expressions, and conceptual coherence. Based on expert feedback, several items were simplified, and minor adaptations were made to ensure more appropriate cultural relevance within the Turkish context. Following the expert panel review, the pilot study was conducted with 54 young athletes aged 11–17 years (21 females, 33 males). Participant feedback from the pilot administration was examined, and items that students found challenging or difficult to understand were revised accordingly. The main study was carried out with a total of 462 athletes (143 females, 319 males) aged 11–21 years. The participants' mean age was calculated as 13.31 ± 1.99 years, and their average sport experience as 2.84 ± 1.88 years. This large sample provided a robust data foundation for examining the structural validity of the scale. As a result of the Exploratory Factor Analysis, 13 of the original 43 items were removed due to low factor loadings or high cross-loadings on multiple factors. The remaining 30 items clustered under eight factors, which together accounted for 74% of the total variance. The factor loadings of the items ranged from 0.50 to 0.91, indicating a strong, balanced, and coherent factor structure. Reliability analyses showed that Cronbach's alpha coefficients ranged between 0.61 and 0.89 across the subscales, demonstrating that the scale possesses acceptable internal consistency, with most dimensions displaying considerably high reliability. Taken together, these findings provide strong support for the Sport's Impact on Life Skills Scale as a valid and reliable measurement tool for Turkish athletes. Accordingly, it is recommended that the scale be used effectively by researchers, coaches, sport psychologists, and educators in both academic research and applied settings to evaluate the life skills of young athletes.
Benzer Tezler
- Lisanslı spor yapan ortaokul öğrencilerinin sporun yaşam becerilerine etkisiyle ilgili algıları
Perceptions of licensed secondary school students playing sports about the effect of sports on their life skills
ONUR BEGEÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SporBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiBeden Eğitimi Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLSEN ÖZCAN
- Yerel yönetimler bünyesinde görev alan personelin spor farkındalık düzeylerinin yaşam becerileri üzerindeki etkilerinin incelenmesi
Examining the effects of sports awareness levels of the staff working in local governments on life skills
AHMET AYDEMİR
- Lise öğrencilerinin çoklu zeka alanları ve sporda yaşam becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
An investigation of high school students 'multiple intelligence areas and life skills in sports in terms of various variables
HÜSEYİN GÖKHAN SARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
SporYozgat Bozok ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BERKAN BOZDAĞ
- Halk oyunlarının sosyal bütünleşmeye etkisi
The effect of social integration folk dances
PINAR KARACAN DOĞAN
Doktora
Türkçe
2011
Halk Bilimi (Folklor)Gazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. A. AZMİ YETİM
- Farklı branşlarda görev yapan öğretmenlerde sporun yaşam becerilerine etkisi
The effect of sports on life skills of teachers working in different branches
FATİH CENGİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimIğdır ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET YIKILMAZ