Karia'da klasik dönem heykeltıraşlığı ve kültürel değişim
Classical sculpture and cultural transformation in Karia
- Tez No: 983981
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HÜLYA BULUT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Arkeoloji, Archeology
- Anahtar Kelimeler: Heykel, Heykeltraşlık, Karia bölgesi, Klasik Dönem, Sculpture, Caria region, Classical Period
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Arkeoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, MÖ 5. ve 4. yüzyıl, Klasik Dönem Kariası'nda heykeltıraşlık sanatı ve dönemin siyasal, ideolojik ve toplumsal bağlamlarının sanatsal üretime etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Karia'nın sanatsal kimliğini belirleyen heykeltıraşlık eserleri, bölgenin kültürel ve politik yapılarıyla ilişkilendirilmiş; sanatın toplumsal algı, kimlik inşası ve kültürel dönüşümler üzerindeki rolü analiz edilmiştir. Tez kapsamında, Karia bölgesine ait heykeltıraşlık eserleri, dönemin sanat anlayışı, stil tercihleri ve kültürel üretim biçimlerine ışık tutan temel göstergeler olarak ele alınmıştır. Bu eserler yalnızca biçimsel nitelikleriyle değil, aynı zamanda taşıdıkları ikonografik anlatımlar ve ideolojik göndermelerle birlikte incelenmiş; sanatın, politik temsilin ve toplumsal belleğin bir aracı olarak nasıl işlevselleştiği üzerine yoğunlaşılmıştır. Heykeltıraşlık üretiminde gözlemlenen form dili, üslup çeşitliliği ve konu repertuarı üzerinden, dönemin hâkim estetik normları ile bölgesel sanat anlayışı arasındaki etkileşim ortaya konmuştur. Özellikle mezar anıtları, sadece bireysel ya da hanedana özgü yapılar değil, aynı zamanda kamusal temsilin ve meşruiyet inşasının araçları olarak değerlendirilmiştir. Çalışma, Karia'daki Klasik Dönem heykeltıraşlık eserlerinin bütüncül bir bakış açısıyla yeniden değerlendirilmesi ve Klasik Dönem Karia heykeltıraşlığının biçimsel repertuarını daha net tanımlamaya yönelik bir katkı sunmayı amaçlamıştır. MÖ 5. yüzyılda bölgedeki stilistik yaklaşımlar, eserlerin yokluğu ya da sınırlı oluşu nedeniyle dolaylı verilerle ele alınmıştır. Bu dönemde sanatsal yaklaşımlar, doğrudan heykeltıraşlık eserlerinin sayıca az olması nedeniyle farklı malzeme grupları üzerinden, komşu bölgelerle olan stilistik etkileşimler bağlamında değerlendirilmiştir. Öte yandan, MÖ 4. yüzyılda ve özellikle Hekatomnidler Dönemi'nde belirginleşen sanat dili, Attik etkiler ve Pers kültürü ile şekillenen çok katmanlı bir üslup ortaya koymaktadır. Çalışmada, söz konusu döneme ait heykeltıraşlık eserlerinin ikonografik ve biçimsel özellikleri analiz edilerek hem yerel otoritelerle hem de Persler gibi uzak coğrafyalardan gelen çağdaş egemen güçlerin etkileriyle ve dönemin baskın sanat anlayışlarıyla olan etkileşimlerinin tanımlanması hedeflenmiştir.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine the impact of political, ideological, and social contexts on artistic production in Karia Classical Period during the 5th and 4th centuries BC. The sculptural works that define the artistic identity of Karia are analyzed in relation to the region's cultural and political structures. Furthermore the study explores the role of art in shaping social perception, constructing identity, and driving cultural transformations. Within the scope of this study, sculptural works from Karia are examined as primary indicators shedding light on the artistic understanding, stylistic preferences, and modes of cultural production of the time. These works are analyzed not only their formal qualities but also for their iconographic content and ideological significance, with particular attention to the role of art as a medium of political representation and collective memory. By exploring the formal language, stylistic diversity, and thematic repertoire of sculptural production, the study reveals the interaction between dominant aesthetic norms and regional artistic traditions. Tomb monuments, in particular are evaluated not merely as personal or dynastic constructions but as instruments of public representation and legitimation. The study offers a holistic reassessment of Classical Period sculpture in Karia and aims to contribute to a clearer definition of its formal repertoire. Due to the limited number of surviving sculptural works from the 5th century BC, the stylistic approaches of the period are addressed through indirect evidence. In this context, artistic tendencies have been evaluated through various material groups and within the framework of stylistic interactions with neighboring regions. In contrast, the artistic language that emerges more distinctly in the 4th century BC, particularly during the Hekatomnid Period, presents a multi-layered style shaped by Attic influences and Persian culture. By analyzing the iconographic and formal features of sculptural works from this period, the study aims to clarify the stylistic range of Karian sculpture during the Classical Period, emphasizing it engagement with both local authorities and influences of contemporary ruling Powers originating from distant regions, such as the Persians, as well as with the dominant artistic discourses of the time.
Benzer Tezler
- Knidos: Bir liman kentinin savunma mimarisi
Knidos: Fortification architecture of a harbour city
ABDULLAH KADAİFCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ArkeolojiSelçuk ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTEKİN BÜYÜKÖZER
- İ.Ö. 3.yy'da Batı Anadolu ve adalarda heykeltraşlık faaliyetleri
The sculpture in Western Asia minor and aegean islands in Third Century B.C.
FATMA BAĞDATLI
- Börükçü kazılarında bulunan klasik dönem seramik kaplar
Classic period ceramic vessels found at börükçü
HALİME ASLAN
Doktora
Türkçe
2016
ArkeolojiSelçuk ÜniversitesiArkeoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERTEKİN MUSTAFA DOKSANALTI
- Karia şehir sikkeleri ve Lagina'da bulunan sikkelerin değerlendirilmesi
Carian city coins and the evaluation of the coins found at Lagina
MAKBULE EKİCİ
- Helenistik çağ anadolu mimarisindeki Karia bölgesinde İon Kymationu'nun gelişimi
Development of İon Kymathion in Karia region at Hellenistic age Anatolian architecture
NİHAL KÜRÜM