Uydu görüntülerinden yerleşim alanı değişimi tespitinde yeniden kullanılabilir kod üretiminde boyutların belirlenmesi
Determining design dimensions for reusable code in built-up area change detection from satellite imagery
- Tez No: 985206
- Danışmanlar: PROF. DR. ÇETİN CÖMERT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Jeodezi ve Fotogrametri, Geodesy and Photogrammetry
- Anahtar Kelimeler: Uydu görüntüleri, Yerleşim yeri, Satellite images, Location area
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Sentinel-2 uydu görüntülerinden yerleşim alanı değişimlerinin yeniden kullanılabilir bir kod ile belirlenmesini amaçlamaktadır. Bu kapsamda veri ön işleme, mevsimsel bileşik üretimi, değişken seti optimizasyonu, mekansal sızıntıyı azaltan grid tabanlı eğitim-test ayrımı, Random Forest parametrelerinin otomatik seçimi ve veri temelli eşik belirleme adımlarını içeren bütünleşik bir analiz altyapısı geliştirilmiştir. Model performansı; spektral bantlar, türetilmiş indeksler ve doku özelliklerinden oluşturulan farklı değişken setleri üzerinden test edilmiş ve değişkenlerin katkısının bölgenin spektral özelliklerine bağlı olduğu görülmüştür. Bu sonuçlar, model boyutunun her bölge için veri odaklı biçimde optimize edilmesi gerektiğini göstermiştir. Çalışmada rastgele örnekleme yerine mekânsal sızıntıyı kontrol eden grid tabanlı doğrulama kullanılmış ve bu yaklaşımın daha gerçekçi doğruluk değerleri ürettiği görülmüştür. Ayrıca Random Forest'ın ağaç sayısı ve karar eşiğinin otomatik seçimi, hem sınıflandırma performansını hem de model kararlılığını artırmıştır. Oluşturulan bina değişim haritaları, 2018–2024 döneminde Ömerli Havzası'nda yaklaşık 3.3 km², Çubuk-1 Havzası'nda ise 0.33 km² net yerleşim artışı olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlar, yöntemin havza yönetimi, arazi kullanım izlemesi ve kentsel büyüme analizleri için uygulanabilirliğini ortaya koymaktadır. Genel olarak çalışma, farklı bölgelere minimum uyarlama ile uygulanabilen, parametreleri otomatik optimize eden ve mekânsal olarak güvenilir sonuçlar üreten yeniden kullanılabilir bir analiz iş akışı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to detect settlement area changes from Sentinel-2 satellite imagery using a reusable and adaptable code framework. To this end, an integrated analysis workflow was developed, comprising data preprocessing, seasonal composite generation, variable-set optimization, grid-based training–testing separation to reduce spatial leakage, automatic selection of Random Forest parameters, and data-driven threshold determination. The performance of the model was evaluated using different variable sets constructed from spectral bands, derived indices, and texture features. The results showed that the contribution of these variables depends on the spectral characteristics of the region, indicating that model dimensionality must be optimized in a data-driven manner for each study area. Instead of random sampling, the study employed a grid-based validation strategy to control spatial leakage, which produced more realistic accuracy estimates. Additionally, the automatic selection of the number of trees and decision thresholds in the Random Forest classifier improved both model stability and classification performance. The generated building-change maps indicate a net settlement increase of approximately 3.3 km² in the Ömerli Basin and 0.33 km² in the Çubuk-1 Basin between 2018 and 2024. These findings demonstrate the applicability of the proposed method for watershed management, land-use monitoring, and urban growth analyses. Overall, the study presents a reusable analysis workflow that can be applied to different regions with minimal adjustments, automatically optimizes model parameters, and produces spatially reliable results.
Benzer Tezler
- Halı ipliği yapımında kullanılan yünlerin teknolojik özellikleri üzerinde araştırmalar
Investigations on the technological properties of wools which are used in woollen carpet yarn production
BEKİR YILMAZ
- Çukurova bölgesindeki narenciye alanlarının ve 1985 yılında don olayından etkilenen alanların uydu verileri kullanılarak belirlenmesi
Başlık çevirisi yok
VEDAT PEŞTEMALCI
- Lise öğrencilerinin yükseköğretim programlarını tercihleri ile kendi yetenek, ilgi ve mesleki olgunluk düzeyleri arasındaki ilişkiler
Başlık çevirisi yok
AYŞE SİBEL UZER
- Sabit çıkış projeksiyon alanı ve lüle yüksekliğine sahip dairesel kesitli üç boyutlu hava yastıklarının mukayeseli etüdü
A Comparative study of three-dimensional air cushions with circular cross section, exit projection area and constant nozzle height
ARMAĞAN İNALHAN
