Evliya Çelebi'nin Seyahatname'si bağlamında Anadolu coğrafyasında hadis/sünnet kültürü
Hadith/sunnah culture in Anatolia in the context of Evliya Çelebi's travel book
- Tez No: 987212
- Danışmanlar: PROF. DR. ŞEMSEDDİN KIRIŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kastamonu Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
“Evliya Çelebi'nin Seyahatname'si Bağlamında Anadolu Coğrafyasında Hadis/Sünnet Kültürü”başlıklı bu çalışmamızın amacı ya da temel felsefesi, Anadolu kültürünün ve irfân geleneğinin teşekkülünde hadislerin/sünnetin dönüştürücü rolüne dikkat çekmektir. Nitekim kadîm Anadolu coğrafyasında mühim bir yeri ve değeri olan Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi, hadis/sünnet kültürü açısından zengin muhtevaya sahip bir eserdir. Zira Seyyah, gezip dolaştığı diyarlarda sünnetin/hadislerin o toplumun sosyal ve kültürel hayatın kılcal damarlarına kadar nasıl nüfûz ettiğinin misallerini, eserinin pek çok yerine serpiştirmiştir. Bu bağlamda çalışmada ilk olarak Anadolu kültüründe seyahatname geleneğine, İslâm ve Hadis kültüründe seyahatin, hadis yolculuklarının (rıhle) önemine temas edildi. Sonrasında ise Evliya Çelebi'nin hayatı ve Seyahatnamesi'nin genel muhtevası incelendi. Daha sonra Anadolu kültür ve medeniyetinin teşekkülünde sünnetin/hadislerin dönüştürücü rolü örneklerle gösterilmeye çalışıldı. Yine hadis/sünnet kültürünün, topluma yansımasında mühim zemin teşkil eden ve Çelebi'nin Seyahatname'nin pek çok yerinde zikrettiği dârulhadisler tespit edildi. Sonuç olarak Anadolu irfân geleneğinde, kültür ve medeniyetinde kök salmış olan Peygamber (s.a.v.) sevgisinin ve hadis/sünnet kültürünün izlerini, Evliya Çelebi'nin eserinde nasıl sürdüğü incelenmiş oldu.
Özet (Çeviri)
The aim or basic philosophy of this study titled“Hadith/Sunnah Culture in Anatolian Geography in the Context of Evliya Çelebi's Seyahatname”is to draw attention to the transformative role of hadith/sunnah in the formation of Anatolian culture and tradition of wisdom. Indeed, Evliya Çelebi's famous travelogue, which holds a significant place and value in ancient Anatolia, is a work rich in terms of hadith/sunna culture. Indeed, the traveler has interspersed his work with examples of how the sunna/hadith penetrated the capillaries of the social and cultural life of the lands he traveled to. In this context, the study first examines the travelogue tradition in Anatolian culture and the importance of travel and hadith journeys (rıhla) in Islamic and Hadith culture. Following this, the life of Evliya Çelebi and the general content of his Seyahatname (Travel Book) are examined. The transformative role of the Sunnah/Hadith in the formation of Anatolian culture and civilization is then illustrated with examples. Furthermore, the Dar al-Hadith, which Çelebi mentions in numerous places in the Seyahatname, and which constitute a crucial foundation for the reflection of the hadith/Sunnah culture on society, are identified. Consequently, it is revealed how Evliya's work continues to trace the love of the Prophet (p.b.u.h) and the culture of the Hadith/Sunnah, deeply rooted in the Anatolian tradition of wisdom, culture, and civilization.
Benzer Tezler
- Osmanlı dönemi eserlerinde denizcilik ile ilgili söz varlığı (16. ve 17. yüzyıl)
The vocabulary of maritime terms in Ottoman period works (16th and 17th centuries)
ÜMİT EVCİ
Doktora
Türkçe
2026
Türk Dili ve EdebiyatıKırıkkale ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET KARADOĞAN
- Gölge oyunu bağlamında Karagöz ve Bursa ilişkisi
The relationsship of Karagöz and Bursa in the context of the shadow play
NEVZAT ÇİFTÇİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Sahne ve Görüntü SanatlarıBursa Uludağ ÜniversitesiSahne Sanatları Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM İMRAN ÖZTAHTALI
- Çeviri yazılı gramer ve sözlüklere göre XIX. yüzyıl Osmanlı Türkçesi fonetiği
19th Ottoman Turkish phonetics according to the transcription grammar and dictionaries
MUHAMMED DORUK
Doktora
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıErciyes ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ARGUNŞAH
- Mekânin metinsel temsili ve metnin mekânsalliği üzerinden evliya çelebi seyahatnâmesi
Textual representation of space and spatiality of text: evli̇ya çelebi̇'s book of travels
OZAN ÖZTEPE
Doktora
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TAN KAMİL GÜRER
- Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nde kent imgeleri ve günümüz kent markası tasarımına etkisi
City images in the Seyahatname (travel book) of Evliya Çelebi and their effects on today's city branding design
SUNAY AKKAYA
Doktora
Türkçe
2016
Halk Bilimi (Folklor)Gazi ÜniversitesiTürk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÖCAL OĞUZ