Orta Doğu'da erken dönem Seyhun Oğuzları'nın göçlerine sosyolojik bir yaklaşım
A sociological approach on the migrations of syr darya river Oghuzs in early era
- Tez No: 987636
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZ POLATEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Büyük Selçuklular, Oğuzlar, Selçuklular, Türkmenler, Great Seljuks, Oghuzs, Seljuks, Turkomans
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tarih Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Seyhun Oğuzları, günümüzde genel olarak Türkmenistan, Özbekistan, Azerbaycan, İran, Irak ve Türkiye'deki Türk nüfusunun ataları olan kadim bir topluluktur. Anavatanı Aral Gölü havzası ve Seyhun Nehri civarı olan bu halk söz konusu coğrafyada Oğuz Yabgu Devleti adında siyasi bir yapı kurmuştur. Bu yapının zayıflayıp çökmesiyle 10. asırdan itibaren bir yandan Karadeniz'in kuzeyinden batıya diğer taraftan Maveraünnehir'den güneye ve güney-batıya göç eden Oğuz boyları, Orta Doğu'da ağırlıklı olarak Afganistan, İran, Azerbaycan, Anadolu ve Irak'a yayılmışlardır. Elinizdeki çalışma Oğuz boylarının tarihi süreçte Orta Doğu hattında kademeli olarak yayılmasını ve bu yayılmanın sosyo-kültürel nedenlerini ele almayı amaçlamaktadır. Çalışmanın birinci bölümü Seyhun Oğuzları'nın tarihsel süreçte coğrafi, etnik ve siyasi yapılanmasına ayrılmıştır. Bu bölümde Oğuzların Seyhun havzasında ortaya çıkışları tarihsel olarak ele alınacak ve Oğuz adının etimolojisi çeşitli açılardan değerlendirilecektir. Ayrıca Oğuz Yabgu Devleti'nin siyasi-idari durumu ele alınacak ve bu devletin yıkılmasıyla başlayan göç süreci açıklanacaktır. İkinci bölüm Seyhun Oğuzları'nın Cend ve Maveraünnehir'den başlayarak gerçekleştirdikleri göçleri ve Orta Doğu'ya yayılma sürecini ele alacaktır. Bu bağlamda göç süreci sadece belli bir rota üzerindeki etnik hareketlilik ve yer değiştirme olarak değerlendirilmeyecek, aynı zamanda aşamalı olarak göçün sebep olduğu etkiler neden-sonuç zinciriyle ortaya konacaktır. Son bölümde ise Oğuz boylarının Seyhun'dan başlayarak gerçekleştirdiği göç hareketinin altında yatan sebepler, sosyo-kültürel, siyasi, askeri ve ekonomik açılardan ele alınacaktır. Buradaki temel amaç, Oğuz göçlerinin sıradan bir göç hareketi olmadığını ortaya koymak, ayrıca Orta Asya'nın siyasi ortamında belli bir neden-sonuç ilişkisi içerisinde gerçekleşen ve dünya tarihini etkileyecek ölçekte büyük devletlerin kurulmasıyla sonuçlanan kitlesel göç hareketi olduğunu açıklamaktır.
Özet (Çeviri)
Syr Darya Oghuzs are an ancient people who are patriarchs of Turkic inhabitants in Turkmenistan, Uzbekistan, Azerbaijan, Iran, Iraq and Turkey, generally. The people whom homeland is Aral Sea basin and around Syr Darya River have established a political structure, called Oghuz Yabgu State. With the collapse of the state, the Oghuz clans, who had migrated from the north of the Black Sea to the West on the one hand, and from Transoxiana to the south and south-west on the other from the 10th century, have predominantly expanded to Afghanistan, Iran, Azerbaijan, Anatolia and Iraq. This work in hand aims to evaluade the Oghuz clans' diffusion around the Middle East in the historical process gradually and the socio-cultural reasons of this diffusion. The first chapter of the work will explain the Syr Darya Oghuzs' geographical, ethnic and political structure in the history. In this chapter, Oghuzs' emerge in the Syr Darya basin will be discussed and etymology of the name of Oghuz will be estimated from various aspects. Moreover, politic-administrative structure of the Oghuz Yabgu State will be described and the migration process which started with collapse this state will be explained. The second chapter is confined to the migrations of the Syr Darya Oghuzs starting from Jand and Transoxania, and the their spread to the Middle East. In this context, the migration process will not be estimated not only a ethnic activity and a displacement current but also impacts caused by migration will be presented with cause-effect relationship, gradually. In the last chapter, underlying reasons the Oghuz clans' movement of migration starting from the Syr Darya region will be considered from socio-cultural, political, military and economical aspects. The main purpose in this chapter is to reveal that the Oghuz migrations were not an ordinary displacement movement, and to claim the mass migration that occured with cause-reason relationship in the brutal political enviroment of the Central Asia and resulted in the establishment of great states on a scale that influence World history.
Benzer Tezler
- Seyahatnamelerin ışığında ?Orta Asya Türk şehri?: Bir tipoloji çalışması
The ?Central Asian Turkish city? in light of travel books: A study of typlogy
ARZU ERMAN
- İstanbul'da Orta Dönem Bizans kiliselerinin doğu cepheleri
Başlık çevirisi yok
H.HALUK ÇETİNKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
Sanat TarihiYıldız Teknik ÜniversitesiMüzecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZDEN SÜSLÜ
- An investigation of attitude towards help seeking of Middle East Technical University students with respect to attachment style and early maladaptive schemas
Orta Doğu Teknik Üniversitesi öğrencilerinin bağlanma şekillerine ve erken dönem uyumsuz şemalarına göre psikolojik yardım almaya ilişkin tutumlarının incelenmesi
AYŞE IRKÖRÜCÜ
Yüksek Lisans
İngilizce
2012
PsikolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Bölümü
PROF. DR. AYHAN DEMİR
- Doğu Anadolu'da Kalkolitik Çağdan Demir Çağına kadar sosyo-politik gelişmeler
From the Chalcolithic Age to Iron Age socio-political developments in Eastern Anatolia region
ABDULSABUR ŞIĞVA
- Choice and context in the late antique architecture: Questioning the Cilician Domed Basilicas
Geç antik mimarlığında tercih ve bağlam: Kilikya`da Kubbeli Bazilika`nın sorgulanması
AYŞE BELGİN HENRY
Yüksek Lisans
İngilizce
2003
Sanat TarihiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SUNA GÜVEN