Demans tanılı hastalarda pankreas egzokrin yetmezliğinin değerlendirilmesi
Assessment of exocrine pancreatic insufficiency in dementia patients
- Tez No: 987712
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN DEMİRCİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Demans, Pankreas Egzokrin Yetmezliği, Fekal Elastaz-1, Malnütrisyon, Beslenme Değerlendirmesi, Dementia, Exocrine Pancreatic Insufficiency, Fecal Elastase-1, Malnutrition, Nutritional Assessment
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmasının amacı, demans tanısı almış hastalarda pankreas egzokrin yetmezliğinin varlığını ve sıklığını değerlendirmek, malnütrisyonla olası ilişkisini ortaya koymak ve aile hekimliği bakış açısıyla izlem stratejilerine katkıda bulunmaktır. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel tanımlayıcı çalışma, 10.04.2025–10.06.2025 tarihleri arasında SBÜ Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile Uludağ Üniversitesi Hastanesi'nde yürütüldü. Sosyodemografik özellikler ve beslenmeye ilişkin veriler yapılandırılmış formlar ile kaydedildi. Bilişsel durum Mini Mental Durum Testi ile değerlendirildi; katılımcıların pankreas egzokrin fonksiyonları fekal elastaz-1 (FE-1) testi ile incelendi. Bulgular: Çalışmaya 110 birey dâhil edildi. Gruplar arasında yaş ve beden kitle indeksi açısından fark saptanmadı. Demans grubunda malnütrisyon oranı anlamlı olarak daha yüksekti. Parkinson hastalığı ve geçirilmiş serebrovasküler olay öyküsü demans grubunda daha sık, sigara kullanımı ise daha düşüktü. FE-1 düzeyleri gruplar arasında farklılık göstermedi ve demansı ayırt edici performans sergilemedi. Çok değişkenli analizde malnütrisyon demans ile bağımsız ve pozitif yönde ilişkiliyken, sigara kullanımı ve FE-1 düzeyinin <200 µg/g olması demans olasılığı ile negatif yönde ilişkili bulundu. Sonuç: Demans ile ilişkili faktörlerin demografik özellikler, beslenme durumu, sigara kullanımı ve pankreas ekzokrin fonksiyonunu yansıtan klinik biyobelirteçlerin birlikte değerlendirilmesiyle anlam kazandığı gösterilmiştir. İleri yaş, evli olma durumu ve malnütrisyon demans olasılığını bağımsız olarak artırırken, sigara kullanımı ve düşük fekal elastaz-1 düzeyi ters yönde ilişkili bulunmuştur. Bulgular, demanslı bireylerin izleminde bütüncül bir risk değerlendirmesinin önceliklendirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study is to evaluate the presence and prevalence of exocrine pancreatic insufficiency in patients diagnosed with dementia, to investigate its possible association with malnutrition, and to contribute to follow-up strategies from a family medicine perspective. Materials and Methods: This cross-sectional descriptive study was conducted between April 10 and June 10, 2025, at the University of Health Sciences Bursa Yüksek İhtisas Training and Research Hospital and Uludağ University Hospital. Sociodemographic characteristics and nutrition-related data were recorded using structured forms. Cognitive status was assessed with the Mini-Mental State Examination, and exocrine pancreatic function of the participants was evaluated using the fecal elastase-1 (FE-1) test. Results: A total of 110 individuals were included in the study. There were no significant differences between the groups in terms of age or body mass index. The prevalence of malnutrition was significantly higher in the dementia group. Parkinson's disease and a history of cerebrovascular events were more frequent in patients with dementia, whereas smoking was less common. FE-1 levels did not differ between groups and showed no discriminatory performance for dementia. In multivariable analysis, malnutrition was independently and positively associated with dementia, while smoking and FE-1 levels <200 µg/g were independently associated with a lower likelihood of dementia. Conclusion: It has been demonstrated that factors associated with dementia gain significance when demographic characteristics, nutritional status, smoking status, and clinical biomarkers reflecting pancreatic exocrine function are evaluated together. Advanced age, marital status, and malnutrition were independently associated with a higher likelihood of dementia, whereas smoking and low fecal elastase-1 levels showed inverse associations. These findings highlight the importance of a holistic risk assessment in the follow-up of individuals with dementia.
Benzer Tezler
- Büllöz pemfigoid hastalarında prognoz ve prognozu etkileyen faktörler
Prognosis in patients with bullous pemphigoid and factors affecting prognosis
GÖKTUĞ EREN ASLANKOÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
DermatolojiKocaeli ÜniversitesiDermatoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. REBİAY KIRAN
- Frontotemporal Demans tanılı hastalarda vasküler risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
ENES AHMET YÜKSEKTEPE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NörolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMET MURAT MELEK
DR. LEYLİ CAN AYNAL
- Frontotemporal demans tanılı hastalarda vizyospasyal defisit düzeyinin nöropsikolojik testler ve volümetrik MR üzerinden araştırılması
Investigating the level of visuospatial deficits in patients diagnosed with frontotemporal dementia through neuropsychological tests and volumetric MRI
TURAY MUTLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NörolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMET MURAT MELEK
- Hafif kognitif bozukluk ve alzheimer hastalığı tanılı hastalarda üç boyutlu (3D) pcasl MR perfüzyon görüntüleme kullanılarak CBF değerlerinin hesaplanması ve mini mental test skoru, klinik demans derecesi ve mental duruma göre özür skorunun cbf değerleri ile karşılaştırılarak pcasl mr görüntülemenin kognitif durumu değerlendirmede etkinliğinin saptanması
Determination of the effectiveness of pcasl MR imaging in the evaluation of cognitive status by calculating CBF values and comparing mini mental state test scores, clinical dementia grades and mental disability scores with cbf values by using three-dimensional (3d) pcasl mr perfusion imaging in patients with mild cognitive impairment and alzheimer's disease
SİNEM CÖMERT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Radyoloji ve Nükleer TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KAAN MERİÇ
- Wisconsin Kart Eşleme Testi'nin Alzheimer demans tanılı hastalarda yapılan geçerlik çalışması
Başlık çevirisi yok
DERYA ŞAHİN