Sporcular için Foot core temelli yaralanma önleme programının sistematik geliştirilmesi ve etkinliğinin incelenmesi
Systematic development and evaluation of the effectiveness of a foot core-based injury prevention program for athletes
- Tez No: 988034
- Danışmanlar: PROF. DR. ERTUĞRUL GELEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Spor, Physiotherapy and Rehabilitation, Sports
- Anahtar Kelimeler: Spor performansı, Spor yaralanmaları, Athletic performance, Athletic injuries
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde spora katılım oranlarının artması, beraberinde fiziksel aktiviteye bağlı yaralanma risklerini de gündeme getirmiştir. Özellikle alt ekstremite yaralanmaları, sporcularda performans kaybına, uzun süreli inaktiveye ve tekrarlayıcı hasarlara yol açmakta; bu durum, bireysel sağlığın yanı sıra takım başarısını da olumsuz etkilemektedir. Geleneksel önleyici antrenman programları sıklıkla diz, kalça ve gövde odaklı yapılar üzerinden kurgulanırken; ayak ve ayak bileği kompleksinin, hareket zincirindeki özgül fonksiyonu uzun süre ikincil önemde değerlendirilmiştir. Son yıllarda hem rekreasyonel hem de rekabetçi olarak organize sporlara katılan gençlerin sayısı giderek artıyor. Bu artış, genel sağlığı iyileştirmeye ve fiziksel aktiviteyi artırmaya yönelik ulusal sağlık girişimleriyle aynı zamana denk gelse de epidemiyolojik veriler gençlerin sporla ilgili yaralanmalarında endişe verici bir artış göstermektedir. Antrenman yükü, son zamanlarda yapılan birçok çalışmada incelenen ve sporcularda yaralanma riskiyle ileriye dönük olarak ilişkili olduğu bulunan değiştirilebilir bir risk faktörüdür, bu da onu yaralanma tahmini ve önlenmesi için potansiyel olarak yararlı kılar. Bu araştırmanın amacı, sporcularda yaralanmalarının önlenmesine yönelik olarak ayak içsel (foot core) kaslarını hedef alan sistematik bir antrenman programı geliştirmek ve bu programın etkinliğini bilimsel yöntemlerle incelemektir. Çalışma, Bilgi Aktarım Şeması (BAŞ) modeli ile iki aşamada tasarlanmıştır. İlk aşamada uzman görüşleri ve literatür taramasıyla program içeriği yapılandırılmış; ikinci aşamada ise programa katılan erkek amatör futbolcularda programın sportif performans, postüral kontrol ve ayak yapısal stabilitesi üzerindeki etkileri değerlendirilmiştir.Araştırmaya 6 hafta süreyle uygulanan foot core temelli egzersiz programına katılan antrenman grubu (FCAG) ve kontrol grubu (KG) dâhil edilmiştir. Katılımcılara yönelik dikey ve yatay sıçrama, sprint (10 m, 20 m, 30 m), çeviklik (505), Y-Denge ve Naviküler Düşme testleri uygulanmıştır. Bulgular, programın denge, çeviklik, sprint ve sıçrama performansında anlamlı gelişmeler sağladığını; naviküler düşme miktarında ise azalma gösterdiğini ortaya koymuştur.Sonuç olarak, foot core temelli bu özgün programın alt ekstremite performans parametrelerini iyileştirdiği ve yaralanma riskini azaltmaya yönelik etkili bir strateji sunduğu belirlenmiştir. Bu bulgular doğrultusunda, antrenman ve rehabilitasyon protokollerine ayak içsel kaslarını hedefleyen uygulamaların dâhil edilmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The increased participation in sports has been accompanied by a rise in activity-related injuries. In particular, lower extremity injuries can lead to loss of performance, prolonged inactivity and recurrent damage in athletes, which has a negative effect on both individual health and team outcomes. Traditional injury-prevention programmes typically prioritise the knee, hip and trunk, often overlooking the essential role of the foot-ankle complex within the kinetic chain. In recent years, there has been a substantial increase in the number of young individuals participating in organised sports, both recreationally and competitively. This phenomenon aligns with national health initiatives aimed at enhancing general well-being and promoting higher levels of physical activity. However, epidemiological data concurrently indicate an alarming rise in sports-related injuries among youth. Numerous contemporary studies have identified training load as a modifiable risk factor, demonstrating a prospective association with injury occurrence in athletes. Collectively, this body of evidence underscores the potential value of training load as a critical parameter within injury prediction models and preventive strategies.This study aimed to systematically develop a foot-core-based training programme designed to prevent injuries in athletes, and to evaluate its effectiveness using scientific methods. The research was conducted in two phases, following the Knowledge Transfer Scheme (KTS) model. In the first phase, programme content was designed using expert input and a comprehensive literature review. The second phase examined the programme's effects on athletic performance, postural control, and structural foot stability in male amateur footballers. Participants were assigned to either a training group (FCAG) or a control group (CG) and completed a six-week foot core exercise programme. Performance assessments included vertical and horizontal jumps, 10 m, 20 m and 30 m sprints, the 505 agility test, the Y-balance test and navicular drop measurement. The findings demonstrated that the programme significantly improved balance, agility, and sprinting and jumping performance and reduced navicular drop. In conclusion, this original foot-core-based programme enhances lower extremity performance parameters and offers an effective strategy for reducing injury risk. These results support the inclusion of exercises targeting the intrinsic foot muscles in training and rehabilitation protocols.
Benzer Tezler
- Sportif oyunlardan (hentbol'de) sporcu beslenmesi ve kahvaltı yapmanın performansa etkisi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MELİH SALMAN
- Gençler Birliği Ümit Futbol Takımı'nın çeşitli fiziki kapasitelerinin ölçümü ve değerlendirilmesi
Başlık çevirisi yok
FARUK YAMANER
- Sivas yöresindeki gebelerin doğum öncesi bakıma ilişkin bilgi ve uygulamaları
The knowledge and applications of pregnant women related to prenatal care in the Sivas region
ARZU SEZGİN
