Geri Dön

H.1312/M.1894-1895 tarihli“Dârü'l-Muallimîn Programı”adlı eserin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi

Transcription and evaluation of the work entitled“Dârü'l-Muallimîn Program”dated H.1312/M.1894-1895

  1. Tez No: 988035
  2. Yazar: HAMİT SEZER
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HABİBE POLAT
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Tarih, History
  6. Anahtar Kelimeler: Ottoman Empire, Education, Darülmuallimin, Tanzimat, Modernization
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Malatya Turgut Özal Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, H.1312/M.1894 tarihli“Dârü'l-muallimîn Programı”adlı eserin transkripsiyonunun yapılarak Osmanlı eğitim sistemi içerisindeki öğretmen yetiştirme politikalarını ve müfredat yapısını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Osmanlı Devleti'nde klasik dönemden itibaren medrese merkezli yürütülen eğitim anlayışı Tanzimat sonrası süreçte önemli dönüşümlere uğramış, öğretmen yetiştirme meselesi modernleşmenin temel bileşenlerinden biri haline gelmiştir. Bu bağlamda, 1894 tarihli program, hem Osmanlı eğitim tarihine ışık tutan özgün bir belge niteliğinde olup hem de modern pedagojik yöntemlere geçiş sürecinin somut yansımalarını ortaya koymaktadır. Çalışmanın ilk bölümünde Osmanlı klasik eğitim sistemi, medreselerin yapısı ve işleyişi, sıbyan mektepleri ve eğitimdeki geleneksel yöntemler ele alınmıştır. Ardından Tanzimat sonrası eğitim reformları çerçevesinde öğretmen yetiştirme kurumları olan Dârü'lmuallimîn'in kuruluş süreci, müfredat yapısı ve işleyişine dair ayrıntılar incelenmiştir. Özellikle Rüşdiye, İdadiye ve Sultaniye düzeylerinde okutulan derslerin çeşitliliği, öğretmen adaylarının çok yönlü yetiştirilmesi hedefini yansıtmaktadır. Arapça, Farsça gibi dil derslerinin yanı sıra matematik, coğrafya, hendese, fen ve yabancı dil dersleri modernleşme çabalarının göstergesi olmuştur. İkinci bölümde 1894 tarihli“Dârü'l-muallimîn Programı”nın transkripsiyonu yapılmış ve üçüncü bölümde ise genel değerlendirme ve içerik analizine yer verilmiştir. Sonuç olarak bu tez, Osmanlı eğitim sisteminde öğretmen yetiştirme sürecine dair önemli bir kaynağı gün yüzüne çıkararak literatürdeki boşluğu doldurmakta; aynı zamanda Osmanlı modernleşmesinin eğitim politikaları açısından kritik bir döneme işaret etmektedir. Bu yönüyle çalışma, Osmanlı eğitim tarihi araştırmalarına hem belge hem de değerlendirme boyutunda değerli katkılar sunmaktadır. ANAHTAR KELİMELER; Osmanlı Devleti, Eğitim, Dârü'l-muallimîn, Tanzimat, Modernleşme.

Özet (Çeviri)

This study aims to evaluate teacher training policies and curriculum structure within the Ottoman education system by transcribing the work titled“Dârü'l-muallimînProgramı”(Teachers' College Program) dated H.1312/M.1894. The education system in the Ottoman Empire, which had been centered on madrasas since the classical period, underwent significant transformations after the Tanzimat reforms, and teacher training became one of the fundamental components of modernization. In this context, the 1894 program is both a unique document that sheds light on Ottoman educational history and a concrete reflection of the transition to modern pedagogical methods. The first part of the study examines the Ottoman classical education system, the structure and functioning of madrasas, primary schools, and traditional methods of education. It then examines the establishment process, curriculum structure, and functioning of the Dârülmuallimîn, the teacher training institutions within the framework of post-Tanzimat education reforms. The diversity of courses taught, particularly at the Rüşdiye, İdadiye, and Sultaniye levels, reflects the goal of training teacher candidates in a multifaceted manner. In addition to language courses such as Arabic and Persian, courses in mathematics, geography, geometry, science, and foreign languages were indicative of modernization efforts. The second section contains a transcription of the 1894“Dârü'l-muallimînProgram,”while the third section provides a general evaluation and content analysis. In conclusion, this thesis fills a gap in the literature by bringing to light an important source on the teacher training process in the Ottoman education system; it also points to a critical period in Ottoman modernization in terms of education policies. In this respect, the study makes valuable contributions to Ottoman educational history research in terms of both documentation and evaluation.

Benzer Tezler

  1. Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi

    Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque

    EVREN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE

  2. 15/573 numaralı Havass-ı Refia Şer'iyye Sicili: (H. 1311?1312/M. 1894?1895) transkripsiyon ve değerlendirme

    Havass-i Refia Sharia?s Court Register: With 15/573 record number (Ah. 1311?1312/Ad. 1894?1895) transcription and evaluation

    AYŞEGÜL KILIÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2011

    TarihErciyes Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. YAHYA BAĞÇECİ

  3. 405 nolu Çermik şer'iyye sicilinin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi (H.1310-1312/ M.1894-1895)

    Başlık çevirisi yok

    ABDULLAH CENGİZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    TarihDicle Üniversitesi

    İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET KARATAŞ

  4. 575 No'lu Eyüp Şer'iyye Sicili transkripsiyonu ve değerlendirmesi

    Transcription and evaluation of the Eyüp Şer'iyye Register No 575

    LEYLA ZÜLAL ÖNCÜ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Tarihİstanbul Üniversitesi

    İslam Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NURETTİN GEMİCİ

  5. 218 no'lu şer'iyye sicili defteri transkripsiyon ve değerlendirme (H.1312-1317/M.1894-1899)

    Başlık çevirisi yok

    İ. BURAK BİRECİKLİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    DinHarran Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM İSLAM