Antepfıstığı anaçlarından integerrima (Pistacia integerrima)'nın mikroçoğaltım özelliklerinin incelenmesi
Investigation of micropropagation characteristics of Pistacia integerrima, a rootstock of pistachio (Pistacia vera l.)"
- Tez No: 988476
- Danışmanlar: PROF. DR. HAKAN YILDIRIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Malatya Turgut Özal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, 2021–2025 yılları arasında Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü Bitki Biyoteknolojisi Laboratuvarı'nda gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın temel amacı, Antepfıstığı (Pistacia vera L.) yetiştiriciliğinde yaygın olarak tercih edilen Pistacia integerrima anaç türünün, in vitro şartlarda mikroçoğaltım potansiyelini belirlemek ve bu türe uygun çoğaltım protokollerinin geliştirilmesini sağlamaktır. Böylece, genetik ıslah çalışmalarında kullanılabilecek verimli, tekrarlanabilir ve sürdürülebilir bir doku kültürü altyapısının oluşturulması hedeflenmiştir. Çalışmada sürgünlerden alınan mikro çeliklere yüzey sterilizasyonu uygulanarak 30 g/l sukroz ve 1 mg/l BAP içeren MS ortamına aktarılarak kültür başlatılmıştır. Elde edilen 0.5-1 cm'lik sürgün uçları ile farklı besi ortamları, NRM besi ortamının kuvvetleri, farklı şeker tipleri, BAP kuvvetleri ve BAP ile destekli besi ortama ilave edilen farklı dozlardaki NAA/IBA'nın proliferasyona etkileri incelenmiştir.Köklendirme aşamasında farklı oksin türlerinin ve dozlarının kök oluşumu üzerindeki etkileri araştırılmış; elde edilen bitkilerin dış ortama geçiş sürecinde ise aklimatizasyon için kullanılan farklı ortamların performansı analiz edilmiştir. Tüm uygulamalar sonucunda, sürgün sayısı, sürgün uzunluğu, kök sayısı ve kök uzunluğu gibi morfolojik ve gelişimsel parametreler ölçülerek veriler karşılaştırılmıştır.Deney sonuçlarına göre, proliferasyon açısından en yüksek başarı; besi ortamı olarak NRM, besi ortamı kuvveti olarak yarım (½) NRM, karbon kaynağı olarak fruktoz, sitokinin olarak 2 mg/L BAP, ve kombinasyon uygulaması olarak 1 mg/L BAP + 0.3 mg/L NAA içeren ortamda elde edilmiştir. Köklendirme uygulamalarında ise en iyi sonuç 2 mg/L IBA ile sağlanmış; aklimatizasyon aşamasında ise torf ve perlit karışımı ortam, bitkilerin yaşama oranı ve gelişim performansı bakımından en uygun ortam olarak belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted between 2021 and 2025 at the Plant Biotechnology Laboratory of the Department of Horticulture, Faculty of Agriculture, Malatya Turgut Özal University. The primary objective of the research was to determine the in vitro micropropagation potential of Pistacia integerrima, a commonly used rootstock in pistachio (Pistacia vera L.) cultivation, and to develop suitable propagation protocols for this species. The study aimed to establish an efficient, reproducible, and sustainable tissue culture platform that can support future genetic improvement programs. In the experiments, microcuttings obtained from healthy shoots were surface sterilized and cultured on Murashige and Skoog (MS) medium supplemented with 30 g/L sucrose and 1 mg/L BAP to initiate the culture. Shoot tips measuring 0.5–1 cm were used to evaluate the effects of different culture media (especially NRM), media strengths (full and half-strength), various sugar types, BAP concentrations, and combinations of BAP with different doses of NAA and IBA on proliferation. During the rooting stage, the effects of different types and concentrations of auxins on root formation were investigated. Additionally, during the acclimatization phase, the performance of various substrates was assessed to ensure successful transfer of plantlets to ex vitro conditions. At the end of the experiments, morphological and developmental parameters such as number of shoots, shoot length, number of roots, and root length were measured and compared. According to the results, the best outcomes for shoot proliferation were obtained from medium composed of NRM, at half-strength (½ NRM), with fructose as the carbon source, 2 mg/L BAP, and a combination of 1 mg/L BAP + 0.3 mg/L NAA. The most effective rooting was achieved with 2 mg/L IBA, while the highest acclimatization success was observed in a peat and perlite mixture.
Benzer Tezler
- Antepfıstığı anaçlarının doku kültürü yöntemleriyle kitle üretimi ve üretim sırasında karşılaşılan sorunların çözümü
Başlık çevirisi yok
HADİŞE ŞEN YÜCEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1995
ZiraatÇukurova ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELİM ÇETİNER
- Antepfıstığı ve buttum anaçlarında tohum topu uygulamalarının fidan performansına etkileri
Effects of seed ball applications on sapling performance in pistachio and buttum rootstocks
ALAADDİN BAKAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
ZiraatSiirt ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE KÜÇÜKER
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEVZAT ASLAN
- Farklı antepfıstığı anaçlarında kök gelişimi üzerine araştırmalar
Research on the root proliferation of different pistachio rootstocks
ÖZKAN GÖKÇEK
- Erkek antepfıstığı (Pistacia vera L. cv. atlı)ağaçlarının in vitro mikroçoğaltılması
Micropropagation of mature-male pistachio (Pistacia vera L. cv. atli)
ENGİN TİLKAT
- Bazı mikoriza türlerinin farklı Antepfıstığı anaçlarının kök ve gövde gelişimi üzerine etkileri
The Effects of some mycorrhizae species on the root and shoot development of pistachia rootstocks
ABDÜLKADİR AKGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
ZiraatKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEMİH ÇAĞLAR