Sosyal refah devleti bağlamında sosyal koruma harcamaları ve Avrupa Birliği'nde bir araştırma
Social protection expenditures in the context of the social welfare state: A study in the European Union
- Tez No: 988798
- Danışmanlar: PROF. DR. SEYHUN DOĞAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Ekonomik yakınsama, Sosyal koruma, Sosyal refah, Economic convergence, Social protection, Social welfare
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, sosyal refah devletinin temel göstergelerinden biri olan sosyal koruma harcamalarının Avrupa Birliği (AB) içerisindeki zaman içindeki gelişimini ve yapısal eğilimini incelemektedir. Almanya'nın hem güçlü sosyal güvenlik modeli hem de Kıta Avrupası refah rejiminin temsilcisi olarak konumlanması nedeniyle referans ülke olarak seçildiği bu çalışma, sosyal koruma harcamalarının GSYİH içindeki payı ve işsizlik, yaşlılık, sağlık gibi temel alanlardaki etkilerini karşılaştırmalı bir çerçevede analiz etmektedir. Çalışmanın yöntem (metodoloji) bölümü iki ana kısımdan oluşmaktadır. İlk olarak, AB üye devletlerinin sosyal koruma harcamalarındaki farklılıkları ve zaman içerisindeki trendleri karşılaştırmalı analiz ve tanımlayıcı istatistikler (descriptive statistics) aracılığıyla değerlendirilmiştir. İkinci olarak, AB'nin kurucu altı üyesi (Almanya, Hollanda, Fransa, Belçika, İtalya ve Lüksemburg) arasındaki sosyal koruma harcamaları düzeyi ve bileşenlerindeki yakınsama (convergence) derecesini test etmek amacıyla, panel veri analizi (panel data analysis) teknikleri kullanılmıştır. Bu ampirik analizde, sosyal koruma harcamalarının temel belirleyicileri (demografik değişim, küreselleşme, makroekonomik performans vb.) modellemeye dahil edilmiştir. Analiz, Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) veri tabanından elde edilen ve 2000-2022 dönemini kapsayan yıllık veriler kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede elde edilen bulgular, sosyal refah devletinin AB içerisindeki geleceği ve kurucu üyeler arasındaki bütünleşme düzeyine dair önemli sonuçlar sunmaktadır. Üç bölümden oluşan bu çalışmada, ilk olarak sosyal refah devleti ve sosyal koruma harcamalarına ilişkin kuramsal çerçeve ele alınacaktır. İkinci bölümde, Avrupa Birliği'nin sosyal bütünleşme hedefleri bağlamında Almanya'nın sosyal koruma sistemi detaylandırılacaktır. Son bölümde ise yakınsama analizi uygulanarak üye ülkelerin sosyal harcama eğilimleri Almanya ekseninde değerlendirilecektir. 2000–2022 yıllarını kapsayan verilerle yapılan ekonometrik yakınsama analizlerine göre, ülkeler arasında genel bir benzeşme eğilimi bulunmadığı; bazı ülkelerin (özellikle Hollanda, Fransa ve İtalya) Almanya'dan uzaklaştığı, Belçika ve Lüksemburg'un ise daha durağan bir seyir izlediği gözlemlenmiştir. Bu bulgular, AB içinde ortak bir sosyal politika modelinin henüz tam anlamıyla oluşmadığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the trajectory of social protection expenditures—one of the key indicators of the welfare state—within the European Union (EU), and evaluates the level of convergence between Germany and the other five founding member states (the Netherlands, France, Belgium, Italy, and Luxembourg). Germany is selected as the reference country due to its strong social security system and its position as a representative of the Continental European welfare regime. The methodology section of the study consists of two main parts. First, the differences in social protection expenditures among EU member states and their trends over time were evaluated through comparative analysis and descriptive statistics. Second, panel data analysis techniques were employed to test the degree of convergence in the levels and components of social protection expenditures among the six founding members of the EU (Germany, the Netherlands, France, Belgium, Italy, and Luxembourg). In this empirical analysis, the key determinants of social protection expenditures (demographic change, globalization, macroeconomic performance, etc.) were incorporated into the model. The analysis was conducted using annual data covering the period 2000-2022, obtained from the Statistical Office of the European Union (Eurostat) database. The findings obtained within this framework present significant implications regarding the future of the social welfare state within the EU and the level of integration among the founding members. This research is structured in three main chapters. The first chapter outlines the theoretical framework of the welfare state and social protection expenditures. The second chapter focuses on Germany's social protection system within the context of the EU's social integration objectives. The third chapter applies a convergence analysis to examine whether the social expenditure trends of other founding member states approach Germany's levels. Based on econometric calculations using data from 2000 to 2022, the findings indicate a lack of general convergence: while countries such as the Netherlands, France, and Italy diverge from Germany, Belgium and Luxembourg demonstrate a more stable pattern. These results suggest that a unified social policy model within the EU has not yet been fully realized.
Benzer Tezler
- Refah devleti harcamalarının makro ekonomik göstergelerle etkileşiminin analizi: Avrupa Birliği örneği
Analysis of the interaction of welfare state expenditures with macroeconomic indicators: The case of the European Union
MUSTAFA ÇOLAK
Doktora
Türkçe
2025
Kamu YönetimiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiSosyal Politika Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHSİN KAR
- Agricultural policy in Turkey: Evaluation of wheat support policy efficiency using policy analysis matrix
Türkiye'nin tarım politikası: Politika değerlendirme matrisi yaklaşımıyla buğday destek programın etkinliğinin değerlendirilmesi
SANDA MACİC
Yüksek Lisans
İngilizce
2015
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEDİME LERZAN ÖZKALE
DOÇ. DR. BURAK BERK ÜSTÜNDAĞ
- Güney Avrupa ülkelerinde emek piyasası kurumları ve politikaları
Labour market institutions and policies in Southern European countries
BERNA TÜRKYILMAZ
Doktora
Türkçe
2026
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriKırklareli ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSKENDER GÜMÜŞ
- Refah sistemleri çerçevesinde iki ülke sağlık sisteminin karşılaştırılması (ABD-Küba örneği) ve Türkiye için öneriler
The comparison of two selected country health systems in the context of welfare regimes (USA-Cuba example) and proposals for Turkey
HAKKI DEMİRCİ
Doktora
Türkçe
2018
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYDIN BAŞBUĞ
- Küreselleşme ve sosyal güvenlik reformu: Güney Avrupa refah rejimleri açısından bir analiz
Globalization and social security reform: An analysis of South European welfare regimes
MUSTAFA ÇEVİK
Doktora
Türkçe
2026
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriİstanbul ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİ PARLAK