Geri Dön

Mehmet Erenler'in bağlama icrâlarının icrâ ve biçim özellikleri açısından tahlîli

Analysis of Mehmet Erenler's bağlama performances in terms of performance and formal characteristics

  1. Tez No: 989088
  2. Yazar: UFUK ÖNDER SERDAR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. GÜLÇİN YAHYA KAÇAR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Müzik, Music
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Müziği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Geleneğin getirdiği hafıza alanını anın müziğiyle buluşturan ve geleceğe dair kapı açan sanatkârlar usta icrâcılardır. Mehmet Erenler Türk halk müziği bağlama icrâ üslûbuna bağlılığıyla birlikte kendi sanat anlayışı doğrultusunda oluşturduğu icrâ tavrı ile öne çıkan usta icrâcılardan biridir. Araştırma, Mehmet Erenler'in bağlama icrâlarını icrâ ve biçim özellikleri açısından incelemeyi, araştırma ışığında hazırlanacak kaynaklarla nitelikli icrâcılar yetiştirilmesini amaçlamaktadır. Buradan hareketle problem cümlesi“Mehmet Erenler'in bağlama icrâlarının icrâ ve biçim açısından özellikleri nasıldır?”şeklinde belirlenmiştir. Araştırmada amaçlı ve tabakalı örneklemenin kullanıldığı iki aşamalı süreç yürütülmüştür. Açış icrâları evreninden seçilen 18 icrâ“açış icrâları örneklemi”ni, kırık hava icrâları evreninden seçilen 12 icrâ“kırık hava icrâları örneklemi”ni oluşturmuştur. Örneklemi oluşturan icrâlar notaya alınmıştır. Nitel araştırma yaklaşımıyla yürütülen çalışmada doküman inceleme ve arşiv taramasıyla elde edilen veriler, Gülçin Yahya İcrâ ve Biçim Tahlîli Yöntemi kullanılarak tahlil edilmiştir. Açış icrâları; kullanılan perdeler, etkin ve destekleyici perdeler, seyir özelliği, öz seyir, ezgisel hareketler, kişisel motifler, kullanılan tartımlar, tartımların kişisel motiflere yansıması, bölüm-cümle-motif yapıları, icrâ akışı, eser kurgusu açısından incelenmiş; icrâlarındaki mızrap teknikleri, süsleme teknikleri ve ifade unsurları kullanımı belirlenmiştir. Erenler'in Türk halk müziği icrâ üslûbuna bağlılığını sürdürmekle birlikte, makam-seyir kurgusunu icrâ bağlamına göre oluşturabilen esnek bir anlayış geliştirdiği, kişisel motif ve tartım bileşenlerini bilinçli bir biçimde kullandığı, nitelikli icrâsının estetik ve duygusal aktarım boyutunda da güçlü bir yapı oluşturduğu, perde ilişkisinden doğan motif yapısının; cümle, bölüm ve sağlam kompozisyonu kurmadaki temel taş olduğu; bu yapıların hepsinin birbirleriyle bütünleşmesinin Erenler'in açışlarını kurgulamasındaki ana etken olduğu, irticâli icrâsındaki estetik bütünlüğün temelinde güçlü bir teorik tutarlılık olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.

Özet (Çeviri)

Mehmet Erenler is one such master performer who stands out with his performance style shaped by his own artistic understanding, while remaining deeply faithful to the Turkish folk music bağlama performance manner. The aim of this study is to examine Mehmet Erenler's bağlama performances in terms of their performance and structural characteristics, and to contribute to the training of qualified performers through the resources developed in light of this research. Accordingly, the problem statement was defined as follows:“What are the performance and structural characteristics of Mehmet Erenler's bağlama performances?”. A two-stage process using purposive and stratified sampling methods was conducted. 18 improvisation performances and 12 folk song performances constituted the sample and this performances were transcribed into musical notation. In the study where qualitative research methods were applied, the data obtained through document review and archive scanning were analyzed using Gülçin Yahya Performance and Form Analysis Method. It was concluded that, while maintaining his adherence to the Turkish folk music bağlama performance style, Erenler developed a flexible approach that allows him to shape modal and melodic progression structures according to the performance context. He consciously employs artist-specific motifs and rhythmic components, and his high-quality performances establish a strong framework for both aesthetic and emotional expression. The motif structures derived from pitch relationships serve as fundamental building blocks in forming phrases, sections, and coherent compositions. The integration of all these structures is the main factor in how Erenler organizes his improvisation performances, and the aesthetic unity in his improvisational playing is founded upon a strong theoretical consistency.

Benzer Tezler

  1. Mehmet Erenler´in bağlama icrasının altı zeybek üzerinde analizi ve notaya aktarılması

    Analysis and musical note for exercise six zeybek of Mehmet Erenler with bağlama

    ERKAN BEYTER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    MüzikHaliç Üniversitesi

    Türk Müziği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. MEHMET KINIK

  2. Talip Özkan'ın sanatçı kişiliği ve ege bölgesine kazandırdığı zeybek eserlerin müzikal analizi

    The artistic personality of Talip Özkan and musical analysis of the Zeybek works he has contributed to the Aegean Region

    ÖZCAN ÖZDEMİR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    MüzikHaliç Üniversitesi

    Türk Müziği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. PINAR SOMAKÇI

  3. Kaybolan geçmişin izini sürmek: Adapazarı kent tarihi (1923-1980)

    Tracing the lost past: Adapazari urban history (1923-1980)

    HİLAL EREK İNCE

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET MURAT GÜL

  4. Orta öğretim çağındaki kız sporcularda demir eksikliği anemisi durumuna etki eden faktörlerin değerlendirilmesi

    Evaluation of factors which effect of iron deficiency anemia status in the middle school age female athletes

    CANSU KÜÇÜK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Beslenme ve DiyetetikAcıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi

    Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. SÜHEYLA AYLİN BÜYÜKKARAGÖZ