Doğal zeolit kullanılarak remazol kırmızısı boyarmaddesinin gideriminin yanıt yüzey metodu ile incelenmesi
Investigation of the removal of remazol red dye using natural zeolite by response surface methodology
- Tez No: 990130
- Danışmanlar: PROF. DR. ELÇİN YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kimya Mühendisliği, Chemical Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Kimya Mühendisliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tekstil endüstrisinde yaygın olarak kullanılan boyarmaddeler, atık sular aracılığıyla alıcı ortamlara ulaştığında sucul ekosistemlerde ciddi kirlilik ve toksisite sorunlarına yol açmaktadır. Özellikle suda çözünürlüğü yüksek olan reaktif boyalar, arıtılması güç kirleticiler arasında yer almaktadır. Bu çalışmada, çevre dostu ve düşük maliyetli bir adsorban olan doğal zeolit kullanılarak Remazol Kırmızısı boyarmaddesinin sulu çözeltilerden giderimi incelenmiştir. Adsorpsiyon süreci üzerine pH (2, 3 ve 4), sıcaklığın etkisi (25 °C, 35 °C ve 45 °C) ve adsorban dozajı (0,1 g/200 mL, 0,3 g/200 mL ve 0,5 g/200 mL) parametrelerinin etkisi Yanıt Yüzey Metodu (RSM) ve Box-Behnken deneysel tasarımı kullanılarak araştırılmıştır. Deneysel veriler, adsorpsiyon sürecinin hem fiziksel hem de kimyasal etkileşimlerle gerçekleştiğini göstermiştir. "Kinetik çalışmalar kapsamında hem birinci dereceye benzer yalancı hem de ikinci dereceye benzer yalancı modeller uygulanmış olup, analiz sonuçları adsorpsiyon sürecinin daha doğru bir şekilde temsil edilmesinde ikinci dereceden yalancı kinetik modelin üstünlüğünü ortaya koymuştur. Ayrıca, Langmuir ve Freundlich izoterm modelleri kullanılarak yapılan izoterm analizleri, adsorpsiyonun tek katmanlı ve homojen yüzeylere uygun olarak gerçekleştiğini ve Langmuir modelinin daha uyumlu olduğunu göstermiştir. Çalışmanın sonuçları, zeolitin Remazol Kırmızısı gibi reaktif boyar maddelerin gideriminde etkili bir adsorban olduğunu ve düşük maliyetli, çevre dostu arıtma yöntemleri arasında değerlendirilebileceğini ortaya koymaktadır. Bu bulgular, tekstil atık sularının arıtılmasında doğal zeolitlerin uygulanabilirliğini desteklemekte ve ileri düzey arıtma sistemleri için alternatif bir yöntem sunmaktadır.Ayrıca, Langmuir ve Freundlich izoterm modelleri kullanılarak yapılan izoterm analizleri, adsorpsiyonun tek katmanlı ve homojen yüzeylere uygun olarak gerçekleştiğini ve Langmuir modelinin daha uyumlu olduğunu göstermiştir. Çalışmanın sonuçları, zeolitin Remazol Kırmızısı gibi reaktif boyar maddelerin gideriminde etkili bir adsorban olduğunu ve düşük maliyetli, çevre dostu arıtma yöntemleri arasında değerlendirilebileceğini ortaya koymaktadır. Bu bulgular, tekstil atık sularının arıtılmasında doğal zeolitlerin uygulanabilirliğini desteklemekte ve ileri düzey arıtma sistemleri için alternatif bir yöntem sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Dyes widely used in the textile industry cause significant environmental problems when they are discharged into receiving waters through industrial wastewater. Reactive dyes, which are highly soluble in water, are among the most difficult pollutants to remove. In this study, the removal of Remazol Red dye from aqueous solutions was investigated using natural zeolite, an environmentally friendly and low-cost adsorbent. The effects of pH (2, 3, and 4), temperature (25 °C, 35 °C, and 45 °C), and adsorbent dosage (0.1 g/200 mL, 0.3 g/200 mL, and 0.5 g/200 mL) on the adsorption process were examined by applying the Response Surface Methodology (RSM) and Box-Behnken experimental design. Experimental results indicated that the adsorption process involved both physical and chemical interactions. Kinetic analyses were performed using pseudo-firstorder and pseudo-second-order models, and it was found that the pseudo-secondorder model provided a better fit to the experimental data. Additionally, Langmuir and Freundlich isotherm models were applied to evaluate the equilibrium data. The results revealed that the adsorption was more consistent with the Langmuir model, suggesting monolayer adsorption on a homogeneous surface.The findings demonstrate that natural zeolite is an effective, low-cost, and ecofriendly adsorbent for the removal of Remazol Red dye.This study supports the applicability of zeolite in textile wastewater treatment and highlights its potential as an alternative method for advanced wastewater purification systems.
Benzer Tezler
- Toksik eser metallerin polimerik reçineler kullanılarak önderiştirilmesi ve AAS ile tayini
Preconcentration of toxic trace metals using polimeric resin and their determinations by AAS
İRFAN TİMÜR
- Fıskiye tip reaktörde farklı heterojen tip katalizlerin oksidasyon verimine etkisinin incelenmesi
Evaluating the oxidation efficiencies of different heterogeneous catalysts in a fountain type reactor
CANER ARAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
Çevre MühendisliğiGebze Yüksek Teknoloji EnstitüsüÇevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. H. CENGİZ YATMAZ
- Modifiye doğal zeolit (klinoptilolit) kullanılarak hazırlanan heterojen katalizörlerin α-pinen izomerizasyon reaksiyonundaki katalitik aktivitelerinin araştırılması
Investigation of the catalytic activities of heterogeneous catalysts prepared by using modified natural zeolite-clinoptilolite in α-pinene isomerization reaction
İREM AKDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
KimyaHacettepe ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULKERİM KARABAKAN
- Toryum ve bazı nadir toprak elementlerinin ( Lantan, Neodimyum, seryum ) doğal zeolit ( klinoptilolit ) kullanılarak iyon değişimi yoluyla kazanım olanaklarının araştırılması
Başlık çevirisi yok
SEHER ATA
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
Maden Mühendisliği ve MadencilikHacettepe ÜniversitesiMaden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Deri sanayii atık sularından kromun doğal zeolit (Klinoptilolit) yardımıyla adsorbsiyon yöntemi kullanılarak giderimi
The Removal of chromium from leather industry waste waters by adsorbsion method using natural zeolite (Clinoptilolite)
REMZİ TOPRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
1997
Çevre MühendisliğiHacettepe ÜniversitesiÇevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL GİRGİN