Siyasal iletişim bağlamında retorik kavramının seçmen üzerindeki etkisi ve rolü: Recep Tayyip Erdoğan örneği
The effect and role of the concept of rhetoric on the voter in the context of political communication: Recep Tayyip Erdoğan example
- Tez No: 990719
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AHMET GÜNEŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halkla İlişkiler, İletişim Bilimleri, Public Relations, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Recep Tayyip Erdoğan, Retorik Analiz, Tematik Analiz, Siyasal Söylem, Siyasal iletişim, Sözel iletişim, Recep Tayyip Erdoğan, Rhetorical Analysis, Thematic Analysis, Political Discourse, Political communication, Verbal communication
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, Recep Tayyip Erdoğan'ın siyasal söylemleri, nitel araştırma yöntemi çerçevesinde bireyler ve gruplar üzerindeki algısal ve kültürel yansımalar bağlamında incelenmiştir. Çalışmanın temel amacı, Erdoğan'ın hitabet gücü, retorik stratejileri ve söylem biçimlerinin katılımcıların duygusal, ideolojik ve düşünsel yaklaşımlarına nasıl yansıdığını analiz etmektir. Bu doğrultuda beş katılımcıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş; elde edilen veriler, Braun ve Clarke'ın (2006) geliştirdiği tematik analiz yöntemi kullanılarak çözümlenmiştir. Katılımcı ifadeleri doğrultusunda üç ana tema öne çıkmıştır: (1) Duygusal özdeşlik ve temsil, (2) Retorik teknikler ve ikna stratejileri, (3) Söylem-uygulama ilişkisine dair eleştirel yaklaşımlar. Bu temalar, Erdoğan'ın toplumla kurduğu iletişimde hitabet gücünün yanı sıra, seçmenlerin değerleri, beklentileri ve değerlendirme biçimleriyle etkileşimli bir söylem pratiğinin izlenebileceğine işaret etmektedir. Özellikle duygusal bağ kurma çabaları, ikna stratejilerinin mobilizasyon aracı olarak kullanımı ve söylem-uygulama tutarlılığına yönelik sorgulamalar, analiz sürecinde dikkat çeken noktalar arasında yer almıştır. Araştırma kapsamında ayrıca Erdoğan'ın 14 Mayıs 2023 Cumhurbaşkanlığı seçimi öncesindeki beyan metni ile 28 Mayıs 2023 seçim zaferi sonrası yaptığı konuşma retorik çözümlemeye tabi tutulmuştur. Bu inceleme, Aristoteles'in üçlü retorik modeli olan ethos (güvenilirlik), pathos (duygusal etki) ve logos (mantıksal gerekçelendirme) kategorileri çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Bulgular, Erdoğan'ın siyasi meşruiyetini yalnızca sembolik değerler üzerinden değil, aynı zamanda tarihsel süreklilik, toplumsal bütünlük, kriz yönetimi, ekonomik göstergeler ve küresel gelişmelere yönelik göndermelerle de temellendirme çabasında olduğunu göstermektedir. Ayrıca, ulusal birlik, bağımsızlık ve gelecek vizyonu temalarının söylemde sıklıkla yer aldığı gözlemlenmiştir. Çalışmanın sınırlılıkları arasında veri setinin yalnızca beş katılımcıyla sınırlı olması ve analiz edilen söylemlerin iki konuşma ile sınırlı tutulması yer almaktadır. Ancak bu durum, araştırmanın derinlemesine çözümleme yapma amacını engellememiş; aksine siyasal söylemlerin bireysel algılar bağlamında nasıl değerlendirilebileceğine dair sınırlı da olsa anlamlı ipuçları sunmuştur. Sonuç olarak, bu çalışma Erdoğan'ın söylemlerine yönelik hem tematik hem de retorik çözümleme yöntemlerini bir araya getirerek, siyasal iletişim literatürüne katkı sunmayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines Recep Tayyip Erdoğan's political discourse within the framework of qualitative research, focusing on its perceptual and cultural reflections on individuals and groups. The primary aim is to analyze how Erdoğan's rhetorical strategies, oratory, and discourse styles are perceived emotionally, ideologically, and cognitively by participants. To this end, semi-structured interviews were conducted with five participants, and the data were analyzed using Braun and Clarke's (2006) thematic analysis method. Three main themes emerged from the interviews: (1) Emotional identification and representation, (2) Rhetorical techniques and persuasive strategies, and (3) Discourse-practice consistency and critical awareness. These themes suggest that Erdoğan's communication is not only rooted in strong oratory but also interacts with the values and expectations of his audience. Emotional appeals, persuasive tools as means of mobilization, and scrutiny of discourse-practice alignment were particularly notable. In addition, Erdoğan's public statement prior to the May 14, 2023 presidential election and his victory speech on May 28, 2023 were analyzed through rhetorical analysis based on Aristotle's triadic model: ethos (credibility), pathos (emotional appeal), and logos (logical reasoning). Findings indicate that Erdoğan seeks to justify his political legitimacy not only through symbolic references but also by invoking historical continuity, national unity, crisis management, economic indicators, and global context. Themes such as national unity, independence, and future vision were frequently emphasized. While the study is limited by the small participant pool and the analysis of only two speeches, this does not hinder its depth. Rather, it offers meaningful insights into how political discourse may be interpreted at the individual level. In conclusion, the study combines thematic and rhetorical analysis to contribute to the literature on political communication.
Benzer Tezler
- Siyasal iletişimde liderlerin dilsel retorik stratejileri: Recep Tayyip Erdoğan örneği
Linguistic rhetorical strategies of leaders in political communication: The case of Recep Tayyip Erdoğan
BİRCAN COŞKUNSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
GazetecilikAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERHAN KOYUNCU
- Design and the populist agenda: The mediation of design under the influence of national populist discourse in Türkiye
Tasarım ve popülist ajanda: Ulusal popülist söylem etkisi altında Türkiye'de tasarım dolayımı
EMRAH ÖZTURAN
Doktora
İngilizce
2024
Endüstri Ürünleri Tasarımıİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLNAME TURAN
DOÇ. DR. DOĞAN GÜRPINAR
- Kamusal alanın dijital dönüşümü: Giorgia Meloni'nin 2022 İtalya seçimlerindeki popülist söyleminin analizi
The digital transformation of the public sphere: An analysis of Giorgia Meloni's populist discourse in the 2022 Italian elections
AYŞE NUR BİLGİLİ DELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
GazetecilikAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HİMMET HÜLÜR
- Humanitarian assistance policies of the European Union towards syrian refugees in Turkey
Avrupa Birliği'nin Türkiye'deki Suriyeli mültecilere yönelik insani yardım politikaları
CANSU ÇELİKER
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Siyasal BilimlerOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BAŞAK KALE LACK
- İdeolojik göstergeler ve anlam aktarımı bağlamında ?Cennetin Krallığı? filminin çözümlenmesi
Analysis of the movie ?The Kingdom of Heaven? in terms of ideological signifiers and meaning transfer
ELİF KAPLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
İletişim Bilimleriİstanbul Kültür Üniversitesiİletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RENGİN KÜÇÜKERDOĞAN