Omurilik hasarı olan kadınlarda jinekolojik problemlerin tanımlanması ve sağlık arama davranışlarının incelenmesi
Identification of gynecological problems and examination of health-seeking behaviours in women with spinal cord incury
- Tez No: 990862
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLŞAH KÖK, PROF. DR. BİLGE YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Omurilik hasarı, engelli kadın, jinekolojik problem, sağlık arama davranışı, hemşirelik, Spinal cord injury, disabled woman, gynecological problem, health seeking behaviour, nursing
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kadın Hastalıkları ve Doğum Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada omurilik hasarı (OH) olan kadınların karşılaştıkları jinekolojik sağlık sorunlarını tanımlamak ve bu sorunlara yönelik sağlık arama davranışlarını incelemek amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Tanımlayıcı tipte olan araştırmanın örneklemini 1 Ekim 2024-31 Mayıs 2025 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Gaziler Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi Omurilik Hasarı Rehabilitasyonu kliniğinde yatan 91 OH'lı kadın oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından yapılandırılmış veri toplama formu ve“Sağlık Arama Davranışı Ölçeği”kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde Bağımsız Örneklem T Testi, Mann–Whitney U testi, Kruskal–Wallis testi ve Ki-Kare Testi ile gruplar arasındaki ilişkiyi belirlemek için de Spearman's Rho Korelasyon Analizi ve güvenirliği kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan OH olan kadınların yaş ortalaması 44±14 ve ortalama engellilik süreleri ise 6,75±9,18 yıl olarak belirlenmiştir. Katılımcıların %75,8'i paraplejiktir. En sık yaşadıkları jinekolojik problemler sırasıyla vajinal enfeksiyon (%36,3), temiz aralıklı kateterizasyon sırasında ağrı (%27,5), genital bölgede yanma hissi (%23,7), adet düzensizliği (%20,9) ve dismenore (%19,8) olarak saptanmıştır. OH öncesi katılımcıların büyük bir çoğunluğu (%61,5) cinsel olarak aktif olduğunu belirtirken, bu oran OH sonrası belirgin bir şekilde azalmış olup, %30,8'e düşmüştür. Kadınların sağlık arama davranışı ölçeği puan ortalamasının orta düzeyde olduğu 39,10±7,28 belirlenmiştir. OH seviyelerine göre servikal, torakal ve lumbosakral düzeylerde hasarı olan kadınların genel puan ortalamaları birbirine yakın bulunmuştur. Sağlık arama davranışları açısından servikal, torakal ve lumbosakral düzeylerde hasarı olan kadınların puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark yoktur (p>0,05). Sağlık arama davranışı ölçeğinden alınan genel toplam puanlar ile online, profesyonel ve geleneksel sağlık arama davranış puanları açısından pozitif yönde, istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon tespit edilmiştir (sırasıyla p<0,001; p<0,001; p=0,007). Sonuç: OH olan kadınların jinekolojik sağlık sorunları yaşamalarına rağmen bu sorunlara yönelik sağlık arama davranışlarının yeterli düzeyde olmadığı değerlendirilmiştir. Engelli kadınların jinekolojik sağlığını desteklemeye yönelik bütüncül ve erişilebilir sağlık hizmetlerinin planlanması; hemşirelerin bu popülasyona yönelik duyarlı bakım, eğitim ve danışmanlık hizmetleri sunması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study was aimed to identify gynecological health problems encountered by women with spinal cord injury (SCI) and to examine their health-seeking behaviors regarding these problems. Materials and Methods: This descriptive study sample consisted of 91 women with SCI who were hospitalized in the SCI Rehabilitation Clinic of the Gaziler Physical Therapy and Rehabilitation Hospital of the Health Sciences University (SBU) between October 1, 2024, and May 31, 2025. Data were collected using a structured data collection form and the“Health-Seeking Behavior Scale.”Data were analyzed using an independent samples t-test, and nonparametric methods such as the Mann–Whitney U test, Kruskal–Wallis test and Chi-Square test were used for intergroup comparisons of continuous variables that did not show a normal distribution. Spearman correlation coefficient and reliability analyses were used to determine the relationship between the groups. Results: The mean age of the women with OH participating in the study was 44±14 years, and the mean duration of disability was 6,75±9,18 years. 75,8% of the participants were paraplegic. The most common gynecological problems were vaginal infection (36,3%), pain during clean intermittent catheterization (27,5%), burning sensation in the genital area (23,7%), menstrual irregularity (20,9%), and dysmenorrhea (19,8%). While the majority of participants (61,5%) reported being sexually active before OH, this rate decreased significantly after OH, falling to 30,8%. The mean score on the women's health-seeking behavior scale was found to be moderate at 39,10±7,28. The overall mean scores of women with injuries at the cervical, thoracic, and lumbosacral levels were found to be similar according to their level of OH. There was no significant difference between the mean scores of women with injuries at the cervical, thoracic, and lumbosacral levels in terms of health-seeking behaviors (p>0,05). A positive, statistically significant correlation was found between the overall health-seeking behavior scale scores and the online, professional, and traditional health-seeking behavior scores (p<0,001; p<0,001; p=0,007, respectively). Conclusion: Although women with SCI experience gynecological health problems, their health-seeking behaviors for these issues are assessed to be insufficient. It is recommended that holistic and accessible health services be planned to support the gynecological health of women with disabilities, and that nurses provide sensitive care, education, and counseling services to this population.
Benzer Tezler
- Omurilik yaralanmasında oluşan serbest oksijen radikallerinin zaman seviye ilişkisi (deneysel çalışma)
Başlık çevirisi yok
ŞEREF BARUT
- Akut bakteriyel menenjit tedavisinde deksametazon'un yeri
Başlık çevirisi yok
PINAR İŞGÜVEN(ORALTAY)
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1990
İstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Bakteriyel menenjitlerde kantitatif serum ve beyin-omurilik sıvısı C-reaktif protein değerlerinin tanısal önemi
Başlık çevirisi yok
GÜLCAN SAĞNAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1990
Cumhuriyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Bakteriyel meninjit etkenlerinin, karşıt immunelektroforez yöntemi ile, beyin-omurilik sıvısında belirlenmesi
Başlık çevirisi yok
Y.ALİ ÖNER