Adolesanların birinci basamak sağlık hizmetinden yararlanmalarını artırmaya yönelik web tabanlı bir müdahale
A web-based intervention to increase adolescents' utilization of primary health care
- Tez No: 991129
- Danışmanlar: PROF. DR. MEMNUNE ÇİĞDEM APAYDIN KAYA
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Hekimliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Birçok sağlıksız alışkanlık ve riskli davranış adolesan yaş grubunda başladığı için ergenlik kritik bir dönemdir. Ancak adolesanlar ciddi yakınmaları olmadıkça sağlık kuruluşlarına başvurmamaktadır. Çünkü genel olarak sağlıklı kabul edilen adolesanlar bedenleri ve sağlıkları hakkında yeterli bilgiye sahip değildirler. Oysaki bu yaşta edinilen sağlıkla ilgili alışkanlıklar yetişkinliğe kadar devam etme eğiliminde olduğundan, aynı zamanda sağlığı koruyucu davranışların geliştirilmesi için adolesanların düzenli olarak sağlık kuruluşuna başvurmaları gerekir. Çalışmamızın amacı adolesanların birinci basamak sağlık hizmeti almalarını kolaylaştırmaya ve birinci basamak sağlık hizmetine başvurularını arttırmaya yönelik web tabanlı bir müdahalenin etkinliğini araştırmak. Yöntem: Web tabanlı kontrollü bir müdahale çalışması olan bu araştırma Kasım 2022-Haziran 2023 tarihlerinde birisi müdahale grubu olan İstanbul Tuzla'da yer alan iki Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne (EASM) kayıtlı 10- 19 yaş arasındaki adolesanlarla yürütülmüştür. Müdahale olarak adolesan sağlığı ile ilgili bilgileri (akne, obezite, bedensel gelişim, bağımlılık, depresyon, anksiyete, beslenme ve spor, kilo alamama, kan basıncı ölçümü, aşılama, vb.) içeren web sitesi oluşturulmuş, ardından müdahale EASM'ye kayıtlı adolesanlara ve ailelerine web sitesini duyuran SMS'ler gönderilmiş, müdahale grubu EASM binasına ve karşısındaki ortaokula web sitesini tanıtan broşürler asılmıştır. Web sitesine adolesanların randevu alabilecekleri ve uzaktan sorularını yönlendirebilecekleri iletişim seçeneği (e- mail) de sunulmuştur. Web sitesinin yayınlanmasından önceki ve sonraki 3 aylık dönemlerde, her iki gruptaki EASM'lere kayıtlı adolesanların başvuru sayıları, başvuru sırasında girilen tanılar, hekimlerin ergen izlemleri, web sitesine giriş yapan adolesanların sayısı ile hangi içeriklere giriş yapıldığı değerlendirilmiştir. Web sitesinin yayınlanmasından 3 ay sonra müdahale grubundan başvuran adolesanların web sitesinden haberdar olup olmadıklarına dair telefonla aranarak bilgi alınmıştır. Bulgular: Müdahale grubu EASM'ye müdahale öncesindeki 3 aylık dönemde kayıtlı 1697 adolesanın %21,2'i başvurmuşken (n=361), müdahale sonrası 1705 kayıtlı adolesanın %19,1'i (n=326) başvurmuştur (p>0,05). Kontrol grubunda da müdahale öncesi kayıtlı 1126 adolesanın 3 aylık başvurusu %22 iken (n=248), müdahale sonrası 3 aylık başvuru 1132 adolesanda %29,3'üdür (n=332) (p>0,05). Her iki grupta da yaş ve cinsiyet açısından başvurularda istatistiksel olarak bir değişiklik saptanmamıştır. Müdahale grubunda müdahale öncesine göre sonrasında ergen izlem, üsye ve akne tanılarında anlamlı bir artış görülmüşken (hepsi için p<0,05); kontrol grubunda müdahale öncesine göre bağışıklama olarak girilen tanıda artış saptanmıştır (p<0,05). Müdahale sonrası müdahale grubundan EASM'ye başvuran 326 adolesan telefonla arandığında; 243 kişi duyuruları görmediği, 9 kişi duyuruyu görmüş fakat bunlardan 2'si gördüğü halde siteye girmek istemediği öğrenilmiş; 67 kişiye ulaşılamamış, 6 kişi yabancı uyruklu ve 1 kişi de serebral palsi tanısı olduğu saptanmıştır. Müdahale olarak oluşturulan web sitesine 153 farklı kullanıcı tarafından 516 kez giriş yapıldığı gözlenmiştir.“Ergenlik nedir?”sayfasına 32, obezite 24, akne 24, uyku 22, aşılar 21, beslenme 20, bedensel gelişim sayfasında da 15 kişi tarafından giriş yapılmış; BMI 27 kişi tarafından hesaplanmış, EASM iletişim bilgileri de 24 farklı kullanıcı tarafından tıklanmıştır. Sonuç: Bu araştırma web sitesi ile yapılan adolesanlara yönelik bilgilendirme ve farkındalık oluşturma müdahalesinin EASM'ye başvuru sıklığında anlamlı değişiklik oluşturmadığını göstermiştir. Müdahalenin etkisini değerlendirmek için müdahale grubu EASM'ye kayıtlı 3 ay içerisinde başvuran adolesan ve aileleri aranıp bilgi verildikten sonra daha uzun vadede aynı verilerin toplanması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
Background: Adolescence is a critical period, as many unhealthy habits and risky behaviors begin in the adolescent age group. However, adolescents do not apply to health institutions unless they have serious complaints. Adolescents, who are generally considered healthy, do not have enough information about their bodies and health. However, since health-related habits acquired at this age tend to continue into adulthood, adolescents should regularly apply to a health institution in order to develop health-protective behaviors at the same time. The aim of our study is to investigate the effectiveness of a web-based intervention aimed at facilitating adolescents' access to primary health care services and increasing their referral to primary health care services. Methods: This research, which is a web-based controlled intervention study, was conducted between November 2022 and June 2023 with adolescents aged 10-19 years old, registered to two Education Family Health Centers (EFHC) in Tuzla, Istanbul, one of which was the intervention group. As an intervention, a website containing information about adolescent health (acne, obesity, physical development, addiction, depression, anxiety, nutrition and sports, inability to gain weight, blood pressure measurement, vaccination, etc.) was created, and then the intervention was applied to adolescents registered with EFHC and SMS messages announcing the website were sent to their families, and brochures promoting the website were hung in the intervention group EFHC building and the secondary school opposite. A communication option (e-mail) is also provided on the website, where adolescents can make appointments and direct their questions remotely. In the 3 months before and after the website was published, the number of applications of adolescents registered to EFHCs in both groups, the diagnoses entered during the application, the adolescent follow- ups of physicians, the number of adolescents accessing the website and the contents accessed were evaluated. Three months after the website was published, adolescents from the intervention group were contacted by phone to determine whether they were aware of the website. Results: While 21.2% of 1697 registered adolescents (n=361) applied to the intervention group EFHC in the last 3 months before the intervention, 19.1% (n=326) of 1705 registered adolescents applied after the intervention (p>0.05). In the control group, 22% of 1126 registered adolescents (n=248) before the intervention applied in the last 3 months, while 29.3% of 1132 adolescents applied in the post-intervention period (n=332), p>0.05). No statistical change was detected in the applications in terms of age and gender in both groups. While there was a significant increase in adolescent follow-up, acne and acne diagnoses in the intervention group compared to before the intervention (p<0.05 for all); An increase in the diagnosis entered as immunization was detected in the control group compared to the pre-intervention period (p<0.05). When 326 adolescents from the intervention group who applied to EFHC were called after the intervention; It was learned that 243 people did not see the announcements, 9 people saw the announcement, but 2 of them did not want to enter the site even though they saw it; 67 people could not be reached, 6 people were foreign nationals and 1 person was diagnosed with cerebral palsy. It was observed that the website created as an intervention was accessed 516 times by 153 different users.“What is puberty?”32 people accessed the page, obesity 24, acne 24, sleep 22, vaccines 21, nutrition 20, and physical development page 15 people; BMI was calculated by 27 people, and EFHC contact information was clicked by 24 different users. Conclusion: This research showed that the information and awareness-raising intervention for adolescents conducted through the website did not create a significant change in the frequency of application to EFHC. In order to evaluate the effect of the intervention, the same data should be collected in the longer term after the adolescents and their families who are registered with the intervention group EFHC and applied within 3 months are called and informed.
Benzer Tezler
- Birinci basamağa başvuran 11-17 yaş arası adölesanların fazla kilolu ve obez olmalarına etkili olan faktörlerin araştırılması
Investigation of the factors affecting the overweight and obesity of 11-17 year old adolescents admitted to primary care
HİLAL BATTAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KENAN TOPAL
- Birinci basamakta takip edilen 15-18 yaş arası ergenlerde riskli sağlık davranışlarına etkili olan faktörlerin belirlenmesi ve aile işlevselliğine etkisinin araştırılması
The definition factor of dangerous HEALTY behaviorus in 15-18 age adolescent and this factor researching the family functionality
EZGİ DOĞAN AYDOĞDU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KENAN TOPAL
- 17-19 yaş adolesanların aile sağlığı merkezi ve aile hekimliği uygulamaları hakkında bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge and attitudes of adolescents aged 17-19 about family health center and family medicine practices
MAHMUT YAHYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RAZİYE DUT
PROF. DR. ZUHAL AYDAN SAĞLAM
- Adölesanlarda ekran bağımlılığı ve metabolik sendrom ilişkisi
The relationship between screen addiction and metabolic syndrome in adolescents
MEHMET ALİ ÇEVİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiHarran ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞENAY KOÇAKOĞLU
- Birinci basamağa başvuran 0-18 yaşındaki bireylerin sağlık ihtiyaçlarının belirlenmesi
Determination of health needs of 0-18 year-olds individuals at primary care
MERVE KAYAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Aile HekimliğiMarmara ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİHA SERAP ÇİFÇİLİ