Kuraklık stresi altında yetiştirilen hıyar (Cucumis sativus l.) bitkisinde ZNSO4 ve salisilik asit uygulamalarının etkisi
Agronomical, physiological and biochemical effects of zinc applications on cucumber plant growed under high temperature stress
- Tez No: 991476
- Danışmanlar: DOÇ. DR. YELDEREM AKHOUNDNEJAD
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Şırnak Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yüksek su oranı ve zengin besin içeriği ile hıyar (Cucumis sativus L.), dünya genelinde en çok yetiştirilen ve tüketilen sebzeler arasında yer almakta olup, insan sağlığı açısından önemli bir gıda kaynağıdır. Bu araştırmada, çinko (Zn) ve salisilik asidin (SA) farklı dozlarının hıyar bitkisinin agronomik, fizyolojik ve biyokimyasal özellikleri üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışma, Şırnak İli İdil İlçesi Özbek Köyü Gürbaraz Mezrası'nda üreticiye ait bir serada yürütülmüş, denemede Şampiyon F1 hıyar çeşidi kullanılmıştır. Deneme, kontrol ve kuraklık stresi koşullarında olmak üzere iki ana grupta planlanmıştır. Kuraklık stresi, sulama düzeylerinin %50 ve %75 oranlarında sınırlandırılmasıyla oluşturulmuştur. Toplamda 21 uygulama kombinasyonu değerlendirilmiştir: Kontrol, Stres (%75), Kontrol+Zn1, Kontrol+Zn2, Kontrol+Zn3, Kontrol+SA1, Kontrol+SA2, Kontrol+SA3, Stres75+Zn1, Stres75+Zn2, Stres75+Zn3, Stres50+Zn1, Stres50+Zn2, Stres50+Zn3, Stres75+SA1, Stres75+SA2, Stres75+SA3, Stres50+SA1, Stres50+SA2 ve Stres50+SA3. Zn ve SA uygulamaları, 15 günlük aralıklarla toplam dört kez çinko (Zn) ve salisilik asid (SA) yapraktan uygulanmıştır. Araştırma, tesadüf blokları deneme desenine göre iki tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Uygulamalar sonrasında bitkilerin yeşil aksamında yaprak yaş ve kuru ağırlığı, klorofil içeriği (SPAD), yaprak sıcaklığı ve yaprak nem oranı ölçülmüştür. Hasat edilen meyvelerde ise boy, çap, et sertliği, ağırlık, elektrik iletkenliği (EC), renk, yaş ve kuru ağırlık, pH, SÇKM ve toplam verim analiz edilmiştir. Ayrıca meyvelerde makro ve mikro element içerikleri, yapraklarda enzim aktiviteleri ve meyvelerde fenolik bileşikler belirlenmiştir. Araştırma bulguları, normal koşullara kıyasla kuraklık stresi uygulamalarının genel verimi olumsuz etkilediğini göstermiştir. Öte yandan, kuraklık stresi altında bazı meyve kalite parametreleri ve mineral içeriklerinin, salisilik asit uygulamaları ile artırıldığı gözlenmiştir.
Özet (Çeviri)
Cucumber (Cucumis sativus L.) is one of the most widely cultivated and consumed vegetables worldwide, characterized by its high water content and rich nutritional value, making it an important food source for human health. This study investigated the effects of different doses of zinc (Zn) and salicylic acid (SA) on the agronomic, physiological, and biochemical characteristics of cucumber plants. The experiment was conducted in a producer-owned greenhouse located in Gürbaraz Hamlet, Özbek Village, İdil District, Şırnak Province, using the Champion F1 cucumber variety. The study was designed with two main treatments: control conditions and drought stress conditions, the latter imposed by reducing irrigation levels to 50% and 75%. A total of 21 treatment combinations were evaluated: Control, Stress (75%), Control+Zn1, Control+Zn2, Control+Zn3, Control+SA1, Control+SA2, Control+SA3, Stress75+Zn1, Stress75+Zn2, Stress75+Zn3, Stress50+Zn1, Stress50+Zn2, Stress50+Zn3, Stress75+SA1, Stress75+SA2, Stress75+SA3, Stress50+SA1, Stress50+SA2, and Stress50+SA3. Zn and SA were applied foliarly four times at 15-day intervals. The experiment was arranged in a randomized complete block design with two replications. Following the treatments, plant vegetative parameters, including leaf fresh and dry weight, chlorophyll content (SPAD), leaf temperature, and relative leaf water content, were measured. Fruit samples were analyzed for fruit length, diameter, firmness, weight, electrical conductivity (EC), color, fresh and dry weight, pH, soluble solids content (SSC), and total yield. Additionally, macro- and microelement contents in fruits, enzyme activities in leaves, and phenolic compounds in fruits were determined. The results indicated that drought stress treatments negatively affected overall yield compared to normal conditions. However, under drought stress, some fruit quality traits and mineral contents were enhanced by salicylic acid applications.
Benzer Tezler
- Mikrobiyal gübrelerin kısıtlı sulama altında yetişen hıyar bitkisinin gelişimi, bazı fizyolojik ve biyokimyasal özellikleri ve verimi üzerine etkisi
The effect of microbial fertilizers on the growth, some physiological and biochemical characteristics, and yield of cucumber plants grown under water deficit
GÖKHAN UÇAR
Doktora
Türkçe
2025
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiToprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLKER UZ
- Kuraklık ve tuz stresi altında yetiştirilen buğday (Triticum aestivum L. Ceyhan-99)'a silikon uygulamasının morfolojik, fizyolojik parametreler ve antioksidan enzim aktiviteleri ile MRNA seviyeleri üzerine etkisi
The effects of silicone application to wheat (Triticum aestivum L. Ceyhan-99) growed under drought and salt stress on morphologic, physiological parameters and antioxidant enzyme activities and MRNA levels
HAKAN GÜNEŞ
Doktora
Türkçe
2022
BiyolojiKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMEL DIRAZ YILDIRIM
- Farklı dozlarda biyokömür uygulamalarının kuraklık stresi altında yetiştirilen şeker pancarı bitkisinin besin elementleri alımına ve bazı antioksidan enzimleri üzerine etkileri
The effects of biochar applications in different doses on nutrient uptake and some antioxidant enzyme of sugar beet plant growing under drought stress
HASAN DURUKAN
Doktora
Türkçe
2021
BiyolojiTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM TÜRKEKUL
DOÇ. DR. AHMET DEMİRBAŞ
- Sera koşullarında kuraklık stresi altında yetiştirilen domates bitkisinde yapraktan kalsiyum uygulamasının etkisi
Effects of foliar application of calcium on tomato plant underdrought stress in greenhouse conditions
ÖZLEM BİRGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ZiraatŞırnak ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YELDEREM AKHOUNDNEJAD
- Su tutucu polimer uygulamalarının kuraklık stresi altında yetiştirilen 'Michele Palieri' asmalarının fizyolojisi ve gelişimine etkileri
The effects of water retention polymer applications on the physiology and development of 'Michele Palieri' vines grown under drought stress
AMINA ABDULLAHI