Geri Dön

Harran Ören Yeri arkeobotanik çalışmaları

Archaeobotanical studies at the Harran Ruins

  1. Tez No: 992236
  2. Yazar: EZGİ ÖRENLER
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SALİH KAVAK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Arkeoloji, Archeology
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gaziantep Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Arkeoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Batı Asya coğrafyasının sosyo-kültürel bir noktasında konumlanan ve tarih boyunca yerleşim sürekliliği gösteren Harran, bölgesel ekonomide kilit bir rol oynamıştır. Kentin bu tarihsel süreçteki tarımsal üretim dinamiklerini ve bitki kullanım alışkanlıklarını belgelemeyi amaçlayan bu çalışma, Harran'da 2014-2024 yılları arasında kazısı gerçekleştirilen üç yapı kompleksinde tespit edilen bitki kalıntılarının değerlendirilmesine yöneliktir. M.S. 650-1280 dönemine tarihlendirilen toplam 23 açmaya ait 59 toprak örneğinden 80.684 adet bitki kalıntısı tespit edilmiştir. Beş ana bölümden oluşan bu tezde, Harran'ın ve arkeobotaniğin kavramsal çerçevesine değinilip yerleşmede tespit edilen bitki kalıntıları, önce mekânsal daha sonra yerleşme ve bölgesel olarak değerlendirilmiştir. Tespit edilen bitki kalıntıları, ekonomik ve yabani türler olarak iki ana başlıkta gruplandırılmıştır. Ekonomik bitkiler, yerleşmenin tarımsal üretim ve beslenme alışkanlıklarını ortaya koyarken; yabani bitkiler, dönemin çevresel koşullarına ilişkin veriler sunmaktadır. Ekonomik bitkiler sınıflandırmasında; Hordeum vulgare (arpa), Triticum dicoccum (gernik buğdayı), Triticum aestivum/durum (ekmeklik/makarnalık buğday), Triticum monococcum (siyez buğdayı), Avena sativa (yulaf), Oryza sativa (pirinç), Lens culinaris (mercimek), Pisum sativum (bezelye), Lathyrus sativus (mürdümük), Prunus sp. (erik), Vitis vinifera (üzüm) ve Gossypium sp. (pamuk) gibi türler bulunmaktadır. Yabani bitkiler sınıflandırmasında ise; Galium sp. (yoğurt otu), Malva sp. (ebegümeci), Ranunculus arvensis (düğünçiçeği) ve Rumex sp. (labada) gibi türler bulunmaktadır. Bu çalışma, Harran'da Orta Çağ'a ilişkin ilk arkeobotanik veriler olup elde edilen ilk bulgular yerleşmenin ve bölgenin dönem bazında kültürel bitki kullanımına ve bitki çeşitliliğinin önemine dikkat çekmektedir.

Özet (Çeviri)

Located at a socio-cultural point in the geography of West Asia and exhibiting continuous settlement throughout history, Harran has played a key role in the regional economy. This study, aiming to document the agricultural production dynamics and plant usage habits of the city throughout its historical process, focuses on the evaluation of plant remains identified in three building complexes excavated between 2014 and 2024. A total of 80,684 plant remains were identified from 59 soil samples belonging to 23 excavation sites dating to the period 650-1280 AD. This thesis, consisting of five main sections, addresses the conceptual framework of Harran and archaeobotany, and evaluates the plant remains identified in the settlement first spatially, then regionally and geographically. The identified plant remains are grouped into two main categories: economic and wild species. Economic plants reveal the agricultural production and nutritional habits of the settlement, while wild plants provide data on the environmental conditions of the period. In the classification of economic plants; Species such as Hordeum vulgare (barley), Triticum dicoccum (einkorn wheat), Triticum aestivum/durum (bread/pasta wheat), Triticum monococcum (spelt wheat), Avena sativa (oats), Oryza sativa (rice), Lens culinaris (lentils), Pisum sativum (peas), Lathyrus sativus (vetch), Prunus sp. (plum), Vitis vinifera (grape), and Gossypium sp. (cotton) are included. In the wild plant classification, species such as Galium sp. (milkweed), Malva sp. (mallow), Ranunculus arvensis (buttercup), and Rumex sp. (dock) are included. This study presents the first archaeobotanical data relating to the Middle Ages in Harran, and the initial findings highlight the importance of plant use and plant diversity in the settlement and the region during that period.

Benzer Tezler

  1. Şanliurfa Harran ören yeri kazılarından ele geçen Erken Tunç Çağı'na ait bir grup seramiğin karakterizasyonu

    Characterization of a group of Early Bronze Age ceramic from Harran excavations in Şanlıurfa

    ŞENGÜZAR ŞENSOY

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    ArkeometriÇukurova Üniversitesi

    Arkeometri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NERGİS KILINÇ MİRDALI

  2. Arkeolojik sit alanlarının destinasyon pazarlamasındaki önemi: Şanlıurfa Göbekli Tepe

    The importance of the archaeological sites in destination marketing: Gobekli Tepe in Şanliurfa

    MEHMET YAVUZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    TurizmHarran Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MAHMUT NEDİM BAYUK

  3. Atriyal fibrilasyon nüksü ile yağ asidi metabolizması ilişkisi

    Relationship between fatty acid metabolism and atrial fibrillation recurrence

    MEHMET SALİH DOĞANOĞULLARI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    KardiyolojiHarran Üniversitesi

    Kardiyoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İBRAHİM HALİL ALTIPARMAK

  4. Ebû Abdullah İbn Mende'nin hayatı, eserleri ve hadis ilmindeki yeri

    The life and works of Abu Abdallâh Ibn Mende and his place in the science of hadith

    İBRAHİM HANEK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    DinHarran Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ABDULLAH YILDIZ