Uluslararası ticarette blockchain tabanlı akıllı sözleşmelerin hukuki çerçevesi: Bibliyometrik bir analiz
The legal framework of blockchain-based smart contracts in international trade: A bibliometric analysis
- Tez No: 992371
- Danışmanlar: DOÇ. DR. METEHAN ORTAKARPUZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Uluslararası Ticaret, International Trade
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yönetim Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Uluslararası ticaretin dijitalleşmede ilerlemesi, geleneksel ticari süreçlerde güven, şeffaflık ve verimlilik ihtiyacını daha görünür hâle getirmiştir. Bu da blok zinciri teknolojisi ile akıllı sözleşmeleri küresel ticaretin dönüşümünde önemli bir yere getirmiştir. Bu teknolojilerin sunduğu otomasyon, izlenebilirlik ve aracısız işlem imkânı önemli avantajlar sağlamakla beraber mevcut hukuk sistemleri açısından yeni tartışma alanları da oluşturmaktadır. Çalışma, söz konusu teknolojilerin uluslararası ticaretteki rolünü hem teknik hem de hukuki açıdan analiz etme motivasyonuyla hazırlanmıştır. Bu çalışmanın amacı, blok zinciri teknolojisi, akıllı sözleşmeler ve uluslararası ticaret hukuku kavramlarını literatür doğrultusunda ele alarak kavramsal bir temel oluşturmaktır. Çalışmada, nitel ve nicel araştırma desenlerinin birlikte kullanıldığı karma bir yöntem benimsenmiştir, Scopus ve Web of Science veri tabanlarında belirlenen anahtar kelimelerle taranan yayınlardan oluşturulan veri seti üzerinden kapsamlı bir bibliyometrik analiz gerçekleştirilmiştir. Ortak yazarlık analizi, ülkeler arası yazarlık analizi, kaynak analizi, anahtar kelime analizi gibi birçok analiz yapılmıştır. En çok atıf alan ve analizde öne çıkan araştırmalar ayrıntılı olarak incelenmiştir. Yapılan literatür ve bibliyometrik analiz sonuçlarına göre, kavram haritasına bakıldığında, merkezde blok zinciri ve onunla bağlantılı olan kavramlar arasında da en başta gelen tedarik zinciri yönetimi yer almaktadır. Bu da uluslararası ticarette blok zincirinin önemini vurgulamaktadır. Akıllı sözleşmelerin teknik açıdan sunduğu otomasyon ve şeffaflık avantajlarının, hukuki belirsizlikler nedeniyle tam anlamıyla uygulanamadığı belirlenmiştir. Özellikle sözleşmenin hukuki geçerliliği, kod hatalarından doğan sorumluluk rejimi, yetkili mahkemenin belirlenmesi gibi uluslararası ticaret hukukunda henüz çözüme kavuşturulamamış alanlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Sonuç olarak, çalışma hem literatür hem de bibliyometrik analizlerden elde edilen veriler doğrultusunda, blok zinciri ve akıllı sözleşmelerin uluslararası ticarette önemli fırsatlar sunduğunu, ancak hukuki uyumlaştırma ve düzenleme eksikliklerinin bu teknolojilerin etkin şekilde uygulanmasının önündeki temel engel olduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
The digitalization of international trade has made the need for trust, transparency, and efficiency in traditional commercial processes more visible. This has brought blockchain technology and smart contracts to a significant position in the transformation of global trade. While the automation, traceability, and intermediary-free transaction capabilities offered by these technologies provide significant advantages, they also create new areas of debate within existing legal systems. This study was prepared with the motivation of analyzing the role of these technologies in international trade from both a technical and legal perspective. The aim of this study is to establish a conceptual foundation by examining the concepts of blockchain technology, smart contracts, and international trade law in light of the literature. A mixed-methods approach, combining qualitative and quantitative research designs, was adopted in the study. A comprehensive bibliometric analysis was conducted on a dataset created from publications searched using keywords determined in the Scopus and Web of Science databases. Numerous analyses were performed, including co-authorship analysis, cross-country authorship analysis, source analysis, and keyword analysis. The most cited and prominent research studies were examined in detail. According to the literature review and bibliometric analysis results, when looking at the concept map, blockchain and related concepts, especially supply chain management, are at the center. This emphasizes the importance of blockchain in international trade. It has been determined that the automation and transparency advantages offered by smart contracts from a technical perspective cannot be fully implemented due to legal uncertainties. In particular, areas such as the legal validity of the contract, the liability regime arising from coding errors, and the determination of the competent court are still unresolved in international trade law. In conclusion, the study reveals that blockchain and smart contracts offer significant opportunities in international trade, but the lack of legal harmonization and regulation is the main obstacle to the effective implementation of these technologies, based on both the literature review and the data obtained from bibliometric analyses.
Benzer Tezler
- Istoken : The digital revolution of fractional Ownership & Real estate tokenization model in Türkiye
Istoken : Türkiye'de parçalı mülkiyetin dijital devrimi ve gayrimenkul tokenizasyon modeli
GÖKSU SABUNCUOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Ekonomiİstanbul Teknik ÜniversitesiGayrimenkul Geliştirme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEREM YAVUZ ARSLANLI
- Blockchain tabanlı akıllı kontratların dış ticarete etkileri
The effects of blockchain-based smart contracts on foreign trade
OSMAN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
İşletmeKto Karatay ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAMİDE SELÇUK
- Blokzincir teknolojileri ve akıllı sözleşmelerin uluslararası ticarette kullanılabilirliğinin hukuk ve ekonomi ekseninde analizi
Analysis of the availability of blockchain technologies and smart contracts in international trade on the axis of law and economics
ASLI AKALIN KARAYEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Ekonomiİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiFinansal Ekonomi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA ERHAN BİLMAN
- Blokzincir tabanlı akıllı sözleşmelerden doğan kanunlar ihtilafı meseleleri
Conflict of laws issues arising from blockchain-based smart contracts
ESRANUR TOZLUOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HukukBahçeşehir ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BEGÜM SÜZEN
- Blok zinciri ve akıllı kontratların Lng ticaretinde kullanılması
Use of blockchain and smart contracts in Lng trade
ABDULLAH ÇETİNKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
EnerjiAnkara Sosyal Bilimler ÜniversitesiDenetim ve Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HAKAN KARABACAK
DR. FURKAN UYSAL