Kara Karayev ve halk müziği: Azerbaycan folklorunun klasik müziğe entegrasyonu
Kara Karayev and folk music: Integration of Azerbaijani folklore into classical music
- Tez No: 992429
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ALPER ŞAKALAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Etnik müzik, Etnomüzikoloji, Yerel müzik, Çağdaş müzik, Çok sesli müzik, Ethnic music, Ethnomusicology, Local music, Polyphonic music
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Müzik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Azerbaycan'ın önde gelen bestecilerinden Kara Karayev'in sanatında halk müziği kaynaklarına yönelişini, bu zengin mirastan yararlanma biçimlerini ve folklor örneklerinin derlenip nota alınmasına sağladığı katkıları incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın temel sorunsalı, Karayev'in sanatı örneğinde besteci-folklor ilişkilerinin incelenmesi ve bu ilişkilerin temel ilkelerinin ortaya konulmasıdır. Araştırmanın ana problemi, Azerbaycan bestecilik ekolünün oluşumunda halk müziğinin rolü ve bu mirasın Kara Karayev'in eserlerinde korunarak çağdaş müzik diliyle nasıl ifade edildiğidir. Bu bağlamda çalışma, Karayev'in Azerbaycan müzik kültürünün gelişimine, halk müziğinin yaşatılmasına ve milli değerlerin modern bestecilik anlayışıyla bütünleştirilmesine yaptığı katkıları ortaya koyması bakımından önem taşımaktadır. Nitel araştırma yöntemine dayanan çalışmada, Kara Karayev ve diğer Azerbaycanlı besteci ve müzikologların folklor mirasının toplanması, notasyonun yapılması ve yayımlanmasına yönelik faaliyetleri; ayrıca muğam ve âşık sanatının bestecilik üzerindeki etkileri ele alınmıştır. Araştırmanın evrenini 20. yüzyıl Azerbaycan bestecilik ekolü, örneklemini ise Karayev'in başlıca sahne ve senfonik eserleri, folklor temelli kompozisyonları ve ilgili müzikolojik çalışmalar oluşturmaktadır. Araştırma bulguları, Kara Karayev'in halk müziği unsurlarını yüzeysel alıntılar olarak kullanmadığını, bir sanatsal dönüşüm sürecinden geçirerek eserlerine dahil ettiğini göstermektedir. Bestecinin müziğinde Azerbaycan halk müziğine özgü makam-lad özellikleri, ritmik yapı, tonlama ve melodik formüller çağdaş bestecilik teknikleriyle ustaca bütünleştirilmiştir. Bu kapsamda Kara Karayev'in, milli kimliği koruyan ve evrensel sanat anlayışına açık olan başarılı bir besteci-folklor modeli sunduğu görülmüştür.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the orientation toward folk music sources in the art of Kara Karayev, one of Azerbaijan's leading composers, his methods of utilizing this rich heritage, and his contributions to the collection and notation of folk music materials. The main focus of the research is to analyze composer–folklore relations through the example of Karayev's works and to identify the fundamental principles underlying these relations. The primary problem of the research concerns the role of folk music in the formation of the Azerbaijani school of composition and the preservation and expression of this heritage within Kara Karayev's music through a contemporary musical language. In this respect, the study is significant in revealing Karayev's contributions to the development of Azerbaijani musical culture, the preservation of folk music, and the integration of national values with modern compositional approaches. Based on qualitative research methods, the study examines the activities of Kara Karayev and other Azerbaijani composers and musicologists in collecting, notating, and publishing folklore materials, as well as the influence of mugham and ashug traditions on compositional creativity. The research universe consists of the twentieth-century Azerbaijani school of composition, while the sample includes Karayev's major stage and symphonic works, his folklore-based compositions, and relevant musicological studies. The findings indicate that Kara Karayev incorporated elements of folk music into his works not as superficial quotations but through a profound process of artistic transformation. In his compositions, modal (makam/lad) characteristics, rhythmic structures, intonation, and melodic formulas specific to Azerbaijani folk music are skillfully integrated with contemporary compositional techniques. Consequently, Kara Karayev represents a successful composer–folklore model that preserves national identity while remaining open to universal artistic values.
Benzer Tezler
- Azerbaycan müziğinin gelişiminde bestecilerin rolü ve Kara Karayev'in önemi
The role of composers in the development of Azerbaijani music and the importance of Kara Karayev
TURANA JAFAROVA
- 20. yüzyıl Azerbaycan müziği ve Kara Karayev'in eserlerinde doğu-batı etkileşimi
Azerbaijan music of the 20th century and eastwest interaction in Kara Karayev's works
PARVİZ MUSAYEV
- K.Karayev, A.Rzayev ve S. Aleskerov'un keman ve piyano sonatlarının yapı, yorum ve piyano eşliği açısından Azerbaycan oda müziği repertuvarına katkıları
The contributions of K.Karayev, A. Rzayev and S. Aleskerov's violin and piano sonatas to Azerbaijani chamber music repertoire, in the context of structure, expression and piano accompaniment
ZOUMROUD ALİEVA
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2017
Müzikİstanbul ÜniversitesiMüzik Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. HATİCE GÜLDEN TEZTEL
- Kara Karayev'in piyano müziği evriminde üslup ve piyanizm özellikleri
Başlık çevirisi yok
NARGİZ EMİNOVA
Doktora
Türkçe
2008
MüzikBaku Musıc Academy-Uzer HajıbejovMüzik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ELMİRA ABBASOVA
- 20. yüzyılın çağdaş bestecilerinden Kara Karayev'in hayatı: Yedi Güzel ve Yıldırımlı Yollarla balelerinin incelenmesi
The life of Kara Karayev who was one of the contemporary composers in the 20th century: The investigation of Seven Beauties and the Path of Thunder ballets
SERHAT İBRAHİM BAHADIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
MüzikAfyon Kocatepe ÜniversitesiMüzik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YUSUF MİRİŞLİ