Türkiye'deki konteyner limanlarının performanslarının kümelenmesi
Clustering of the performances of container ports in Turkiye
- Tez No: 993250
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MARUF GÖGEBAKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Denizcilik, Marine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türkiye, jeopolitik konumu itibarıyla uluslararası deniz ticaretinde stratejik bir öneme sahiptir. Artan konteyner hacmi ve gelişen gemi teknolojileri, Türk limanlarının sadece elleçleme miktarına göre değil, altyapısal ve operasyonel performanslarına göre de sınıflandırılmasını zorunlu kılmıştır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de faaliyet gösteren konteyner limanlarının performans kriterlerine göre değerlendirilmesi ve benzer özellik gösteren limanların stratejik kümelere ayrılmasıdır. Çalışmada, karar verme ve istatistiksel analiz yöntemlerini bir arada kullanan bütünleşik bir metodoloji izlenmiştir. İlk aşamada, liman performansını etkileyen kriterlerin (konteyner kapasitesi, vinç sayısı, rıhtım uzunluğu, rıhtım derinliği ve depolama alanı) önem dereceleri Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemiyle belirlenmiştir. Analiz bulguları, liman performansını belirleyen en kritik faktörün %53,4 ağırlık ile“Yıllık Konteyner Kapasitesi”olduğunu göstermiştir. İkinci aşamada, ağırlıklandırılmış veriler üzerinde Hiyerarşik Kümeleme ve K-Means (K-Ortalamalar) algoritmaları kullanılarak limanlar gruplandırılmıştır. Analiz sonucunda, Türkiye limanlarının homojen bir yapı sergilemediği ve performans skorlarına göre üç temel statüye ayrıldığı tespit edilmiştir. Mersinport, Asyaport ve Kumport fiziksel altyapı ve kapasite üstünlükleriyle“Ulusal Hub Limanlar”(1. Küme) olarak ayrışırken; Nemport, Gemport ve Mardaş gibi limanlar“Gelişmiş Bölgesel Limanlar”(2. Küme) grubunu oluşturmuştur. Kapasite kısıtı bulunan veya çok amaçlı hizmet veren diğer limanlar ise“Besleyici (Feeder) Limanlar”(3. Küme) olarak sınıflandırılmıştır. Çalışma, liman yöneticilerine ve politika yapıcılarına, limanların rekabetçi konumlarını iyileştirmeleri için stratejik bir yol haritası sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
Turkiye holds a strategic importance in international maritime trade due to its geopolitical location. Increasing container volumes and advancing ship technologies have made it mandatory to classify Turkish ports not only by handling volume but also by their infrastructural and operational performances. The aim of this study is to evaluate the container ports operating in Turkiye based on performance criteria and to categorize ports showing similar characteristics into strategic clusters. An integrated methodology combining decision-making and statistical analysis methods was followed in this study. In the first stage, the importance levels of criteria affecting port performance (container capacity, number of cranes, berth length, berth depth, and storage area) were determined using the Analytic Hierarchy Process (AHP). The findings indicated that“Annual Container Capacity”is the most critical factor determining port performance with a weight of 53.4%. In the second stage, ports were grouped using Hierarchical Clustering and K-Means Clustering algorithms on the weighted data. The analysis revealed that Turkish ports do not exhibit a homogeneous structure and are divided into three main tiers based on performance scores. Mersinport, Asyaport, and Kumport were distinguished as“National Hub Ports”(Cluster 1) due to their physical infrastructure and capacity superiority; while ports such as Nemport, Gemport, and Mardaş formed the“Developed Regional Ports”group (Cluster 2). Other ports with capacity constraints or multi-purpose service structures were classified as“Feeder Ports”(Cluster 3). This study provides a strategic roadmap for port managers and policymakers to improve the competitive positions of ports.
Benzer Tezler
- Türkiye'deki konteyner terminallerinin performans incelemesi ve Mersin limanı için performans gelişim önerileri
Performance review of container terminals in Turkey and performance improvement recommendations for Mersin port
YELİZ ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Deniz BilimleriKocaeli ÜniversitesiDeniz Ulaştırma Mühendisliği Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. MURAT YORULMAZ
- Türkiye'deki yeşil limanların fiziksel ve çevresel performansları üzerine bir inceleme
A study on the physical and environmental performances of green ports in Türki̇ye
ENESHAN DURAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İşletmeBursa Teknik ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TUĞÇE DANACI ÜNAL
- Türkiye`deki konteyner limanlarında kullanılan bilgi sistemlerinin ve liman paydaşlarıyla bilgi-belge paylaşım süreçlerinin limanların performansları üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of effects on the ports`performances of the information systems and the information- document sharing processes of the stakeholder, in the containership ports of turkey
AYŞE ÖZKEN
Doktora
Türkçe
2017
Bilgi ve Belge YönetimiYaşar Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞEVKİNAZ GÜMÜŞOĞLU
- Assignment of afad warehouses to container ports in turkey
Afad depolarının türkiye'deki konteyner limanlarına atanması
MEHMET CAN KILINÇ
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiÇankaya ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA ALP ERTEM
- Türkiye`nin dış ticaret yüklerinin taşınmasında kombine ulaşım sisteminin uygulanabilirliği ve bu amaçla kullanılacak bir konteyner gemisinin maliyet analizi
Başlık çevirisi yok
ÜLKER ACARER
Doktora
Türkçe
1997
İşletmeİstanbul ÜniversitesiDeniz İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİ ADAL