Geri Dön

Geçmişten günümüze kemane icracılığında gelişim ve değişim süreci

The process of development and transformation in kemane performance from past to present

PDF İndir

  1. Tez No: 993339
  2. Yazar: ERKAN YOLDAŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. UĞUR GÖKTAŞ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Müzik, Music
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İnönü Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Müzik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Müzik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu doktora tezi, kemane icracılığının geçmişten günümüze uzanan gelişim ve değişim sürecini, geleneksel icra anlayışı ile sentez/yenilikçi yaklaşımlar ekseninde incelemektedir. Çalışmada kemanenin Anadolu müzik kültürü içerisindeki tarihsel konumlanışı, bölgesel icra pratikleri, aktarım biçimleri ve icracı profilleri çok boyutlu bir çerçevede ele alınmaktadır. Araştırmanın temel amacı; geleneksel kemane icracılığına kaynaklık eden unsurların ortaya konulması, bu geleneğe referans teşkil eden icracıların icra tavırlarının teknik ve stilistik özellikler bağlamında çözümlenmesi, sosyokültürel dönüşümlerin kemane icrası üzerindeki etkilerinin tartışılması ve sentez/yenilikçi icra anlayışına yön veren icracıların icra karakteristiklerinin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesidir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı kapsamında betimsel tarama modeli esas alınarak yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde yazılı kaynaklar ile sesli/görsel materyaller doküman incelemesi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, tarihsel süreç içerisinde yerel ve ulusal düzeyde görünürlük kazanmış ve icralarına ait kayıtlarına erişilebilen 14 kemane icracısı oluşturmaktadır. İçerik analizi aşamasında seçilen icra örnekleri, geleneksel ve sentez/yenilikçi icra yaklaşımlarını görünür kılacak ölçütler doğrultusunda incelenmiş; bazı örneklerde saz bölümleri, bazı örneklerde ise eserin tamamı icracıya özgü teknik ve tavır özelliklerini yansıtacak biçimde notaya aktarılmıştır. İcralarda kullanılan akort sistemleri belirlenmiş ve elde edilen notasyonlar Finale 2014 nota yazım programı aracılığıyla dijital ortama aktarılmıştır. Araştırma bulguları, kemane icrasının tavır, teknik ve repertuvar bileşenleri bakımından tarihsel süreklilik gösteren yönleri bulunduğunu; buna karşın kentleşme, kitle iletişim araçları, teknolojik gelişmeler, kurumsallaşma süreçleri (TRT ve konservatuvarlar) ve türler arası etkileşim gibi etkenlerle yeniden biçimlenen dinamik bir performans alanına işaret ettiğini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda çalışma, kemane icrasındaki dönüşüm sürecini; geleneğin yeniden üretim biçimleri, bireysel yaratıcılık ve çağdaş icra bağlamlarının belirleyiciliği çerçevesinde birlikte ele alarak, kemane icracılığına ilişkin tavır ve üslup temelli sınıflandırma tartışmalarına analitik bir katkı sunmayı amaçlamaktadır.

Özet (Çeviri)

This doctoral dissertation examines the development and transformation of kemane performance from past to present within the framework of traditional performance practice and synthesis/innovative approaches. The study addresses the historical positioning of the kemane within Anatolian musical culture, regional performance practices, modes of transmission, and performer profiles within a multidimensional framework. The primary aim of the research is to identify the elements that serve as sources for traditional kemane performance; to analyze the technical and stylistic characteristics of the performance manners of performers who constitute references for this tradition; to examine the effects of socio-cultural transformations on kemane performance; and to comparatively evaluate the performance characteristics of performers who have shaped synthesis/innovative performance approaches. The research was conducted within a qualitative research framework, adopting the descriptive survey model. During the data collection process, written sources as well as audio-visual materials were examined using the document analysis method. The sample of the study consists of 14 kemane performers who have gained visibility at local and national levels throughout the historical process and whose performance recordings are accessible. In the content analysis phase, selected performance examples were examined based on criteria designed to render traditional and synthesis/innovative performance approaches analytically observable. In some cases, instrumental sections, and in others the entire piece, were transcribed into notation in a manner that reflects performer-specific technical and performance manner characteristics. The tuning systems employed in the performances were identified, and the resulting notations were transferred into a digital environment using the Finale 2014 music notation software. The findings indicate that kemane performance exhibits aspects of historical continuity in terms of performance manner, technique, and repertoire; however, they also point to a dynamic performance field reshaped by factors such as urbanization, mass media, technological developments, institutionalization processes (TRT and conservatories), and inter-genre interaction. Within this context, the study aims to provide an analytical contribution to discussions on manner- and style-based classifications of kemane performance by addressing the transformation process through the combined consideration of modes of reproducing tradition, individual creativity, and the determining role of contemporary performance contexts.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    885893

    Türkiye radyo televizyon kurumu ve İzmir ili Menemen ilçesi örneğinde geçmişten günümüze zeybek ezgilerine asma davul eşliği

    Asma davul accompaniment to zeybek melodies from past to present: a case study of turkish radio and television corporation and Menemen district in İzmir province

    REMZİ NEHİR ÖZER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    MüzikAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Geleneksel Türk Müzikleri Ana Sanat Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA ONER UZUN

    DOÇ. DR. SERKAN ÇELİK

  2. Tez No

    748972

    Kabak kemane eğitiminde sağ ve sol el tekniklerini geliştirici özgün etüt ve eser önerileri

    Original research and work recommendations that develop right and left hand techniques in kabak kemane training

    VELİ YÖNTEM

    Sanatta Yeterlik

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    MüzikAfyon Kocatepe Üniversitesi

    Müzik Ana Sanat Dalı

    PROF. DR. UĞUR TÜRKMEN

  3. Tez No

    812163

    Kabak kemanenin müzikal gelişimi ve icrası: İhsan Mendeş örneği

    The musical development and performance of the kabak kemane: The case of İhsan Mendeş

    AYŞENUR GÜNGÖR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    MüzikKocaeli Üniversitesi

    Geleneksel ve Kültürel Müzikler Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜLŞEN ERDAL

  4. Tez No

    557550

    Kastamonu düğün eğlencelerinde Köçeklik geleneği

    The tradition of Köçek at the wedding entertainments

    ZEHRA DİNÇER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Halk Bilimi (Folklor)Sakarya Üniversitesi

    Temel Bilimler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NİLGÜN SAZAK

  5. Tez No

    72134

    Dünden bugüne rebab ve yeniden ele alınması

    Başlık çevirisi yok

    M. REFİK KAYA

    Sanatta Yeterlik

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    Müzikİstanbul Teknik Üniversitesi

    Türk Sanat Müziği Ana Sanat Dalı

    DOÇ. M. CAHİT ATASOY

Geri Dön