Kimliğin inşasında ailenin kullandığı ismin rolü: İki isimli bireylerde aile yapısı ve erken dönem şemalar üzerine bir araştırma
The role of the name used by the family in the construction of identity: A study on family structure and early maladaptive schemas in individuals with dual names
- Tez No: 994125
- Danışmanlar: PROF. DR. OĞUZ TAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: İki İsimli Bireyler, Aile Yapısı, Erken Dönem Uyum Bozucu Şemalar, Dönüşümsel Aile Modeli, Kimlik Gelişimi, Individuals with dual names, family structure, early maladaptive schemas, transformational family model, identity development
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, iki isimli bireylerde aile yapısının iletişim, birlik, yönetim, yetkinlik ve duygusal bağlam boyutları ile erken dönem uyum bozucu şemalar arasındaki ilişkileri incelemektir. Araştırma, betimsel ve ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüştür. Çalışma grubunu 18–82 yaş aralığında yer alan ve iki isme sahip bireyler oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Sosyodemografik Bilgi Formu, Aile Yapısı Değerlendirme Aracı ve Young Şema Ölçeği Kısa Form kullanılmıştır. Elde edilen veriler istatistiksel analizler yoluyla değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, aile yapısının farklı boyutları ile erken dönem uyum bozucu şemalar arasındaki ilişkilerin karmaşık ve çok yönlü bir yapı sergilediğini ortaya koymuştur. Aile yapısının bazı alt boyutları ile erken dönem uyum bozucu şemalar arasında beklenen negatif ilişkiler saptanırken, birçok alt boyut ile çeşitli şemalar arasında pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler belirlenmiştir. Bu bulgular, aile yapısının işlevsel ya da yeterli olarak algılanan özelliklerinin her zaman koruyucu bir rol üstlenmeyebileceğini; bazı durumlarda erken dönem uyum bozucu şema örüntüleriyle birlikte var olabildiğini göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, aile yapısı ile şema gelişimi arasındaki ilişkinin tek yönlü ve basit nedensellikler üzerinden değil, bağlamsal ve çok boyutlu bir çerçevede değerlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Sonuç olarak bu çalışma, iki isimli bireylerde aile yapısı ve erken dönem uyum bozucu şemalar arasındaki ilişkileri ortaya koyarak, kimlik gelişimi ve psikolojik yapılanmaların aile bağlamında çok boyutlu biçimde değerlendirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Elde edilen bulguların klinik uygulamalara ve gelecekte yapılacak araştırmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to examine the relationships between family structure dimensions—namely communication, unity, management, competence, and emotional context—and early maladaptive schemas in individuals with two given names. The research was conducted using a descriptive and correlational survey design. The study sample consisted of individuals aged between 18 and 82 who had two given names. Data were collected through the Sociodemographic Information Form, the Family Structure Assessment Tool, and the Young Schema Questionnaire–Short Form. The obtained data were evaluated through statistical analyses. The findings indicated that the relationships between different dimensions of family structure and early maladaptive schemas exhibit a complex and multidimensional pattern. While the expected negative associations were identified between certain family structure subdimensions and early maladaptive schemas, statistically significant positive relationships were found between many subdimensions and various schemas. These results suggest that perceived functional or adequate characteristics of family structure may not always play a protective role; rather, in some cases, they may co-occur with early maladaptive schema patterns. The findings further highlight that the relationship between family structure and schema development should be evaluated within a contextual and multidimensional framework, rather than through unidirectional and simplistic causal explanations. Overall, this study contributes to the understanding of how family structure relates to early maladaptive schemas in individuals with two given names and emphasizes the importance of evaluating identity development and psychological structures in a multidimensional manner within the family context. It is anticipated that the results may inform clinical practice and guide future research.
Benzer Tezler
- Diasporanın sembolik sermayesi: Atina'da yaşayan İstanbullu Rumların aile fotoğrafları
The symbolic capital of the diaspora: Family photographs of the Rum Istanbulites of Athens
CEREN ACUN
Doktora
Türkçe
2021
AntropolojiGalatasaray ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ Ö. MURAD ÖZDEMİR
- Yurt dışındaki Türk ailelerle ilgili çekilmiş belgesellerde eğitim bağlamında dil-kültür-kimlik algısı
Perception of language-culture-identity in the context of education in documentaries shot about Turkish families abroad
RABİA ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEMET KARDAŞ
- Yurdun dışında kalanlar: Almanya'daki dersim/tunceli kökenli ilk kuşak göçmen işçilerin kolektif bellek ve kimlik anlatıları
Left outside the homeland: collective memory and identity narratives among first-generation migrant workers of dersim/tunceli origin in Germany
SİBEL TAŞ
Doktora
Türkçe
2026
Halk Bilimi (Folklor)Ankara ÜniversitesiHalk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERPİL AYGÜN CENGİZ
- Hüseyin Nihal Atsız'ın romanlarında Türk kimliği inşası
The construction of Turkish identity in the novels of Hüseyin Nihal Atsız
HÜSEYİN ERARSLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk Dili ve EdebiyatıEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EYLEM DERELİ
- Osmanlı hukuk sisteminde fıkhın belirleyiciliği Erzincan Şer'iyye Sicilleri evlenme ve boşanma kayıtları örneği : Günümüz Erzincan'ı ile mukayeseli
Fiqh of ottoman legal system determinant registration of marriage and divorce case Erzincan Sharia Court Records :With today's comparative Erzincan
SEMA GÖKBAYIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
HukukErzincan ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HADİ SAĞLAM