Geri Dön

Çanakkale ilinde kuraklığın farklı indisler kullanılarak analizi

Analysis of drought in canakkale province using different indices

  1. Tez No: 994611
  2. Yazar: YUSUF ALPEREN KAYNAR
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FEVZİYE AYÇA SARAÇOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: İnşaat Mühendisliği, Civil Engineering
  6. Anahtar Kelimeler: Kuraklık, Çok Eşikli Run Teorisi, Kuraklık İndisi, Efektif Yağış, Trend Analizi, Drought, Multi-threshold Run Theory, Drought Index, Effective Precipitation, Trend Analysis
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada Çanakkale istasyonu ve ada (Gökçeada ve Bozcaada) istasyonlarının 1967–2023 dönemi aylık yağış ve sıcaklık verileri kullanılarak kuraklık koşulları çoklu-indeks yaklaşımıyla değerlendirilmiştir. SPI, aSPI, SPEI, RDI, eRDI, CZI, mCZI, ZSI, PN, RAI ve DI indisleri 1, 3, 6 ve 12 aylık ölçeklerde hesaplanmış; aSPI ve eRDI için dört farklı efektif yağış yöntemi karşılaştırılarak en tutarlı yaklaşım belirlenmiştir. Yağış serilerinin analizlere uygunluğu Buishand, Pettitt, SNHT ve von Neumann testleriyle sınanmış; trendler Mann–Kendall, Sen eğimi, Yenilikçi Trend Analizi ve lineer regresyon analizi ile incelenmiştir. Kurak dönemlerin süre, büyüklük ve yoğunluğu çok eşikli run teorisi yaklaşımıyla belirlenmiş; indisler arası benzerlik R², RMSE ve NSE ölçütleriyle değerlendirilmiştir. Sonuçlar, yağış serilerinde genel azalma eğilimine karşın çoğu ölçekte anlamlı bir trend bulunmadığını, yalnızca Bozcaada'da Ekim ayı yağışında anlamlı artış olduğunu göstermiştir. Kuraklık indisleri içinde SPEI tüm ölçeklerde belirgin biçimde ayrışmış ve güçlü azalan eğilimlerle kuraklık şiddetinde artışa işaret etmiştir. Çok eşikli run analizi, en az iki istasyonda ortak olmak üzere altı büyük kuraklık olayı tespit etmiştir.

Özet (Çeviri)

This study evaluates drought conditions using a multi-index approach based on monthly precipitation and temperature data from the Çanakkale station and the island stations (Gökçeada and Bozcaada) for the period 1967–2023. The SPI, aSPI, SPEI, RDI, eRDI, CZI, mCZI, ZSI, PN, RAI, and DI indices were computed at 1-, 3-, 6-, and 12-month timescales; for aSPI and eRDI, four different effective precipitation methods were compared to identify the most consistent approach. The suitability of the precipitation series for analysis was tested using the Buishand, Pettitt, SNHT, and von Neumann tests; trends were examined using the Mann–Kendall test, Sen's slope estimator, Innovative Trend Analysis, and linear regression. The duration, magnitude, and intensity of drought periods were determined using a multi-threshold run theory approach, and inter-index similarity was assessed using the R², RMSE, and NSE metrics. The results indicate that, despite an overall decreasing tendency in precipitation, no significant trend was found at most scales, and only Bozcaada exhibited a significant increase in October precipitation. Among the drought indices, SPEI diverged markedly across all timescales and indicated increasing drought severity through strong decreasing trends. The multi-threshold run analysis identified six major drought events shared by at least two stations.

Benzer Tezler

  1. Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında ruh hastalıkları

    Mental diseases in the Republic Period Turkish literature

    SERAP KAYA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    Türk Dili ve EdebiyatıÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi

    Yeni Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    Y.DOÇ.DR. MESUT TEKŞAN

  2. Bitki örtüsü indeksinin yapay sinir ağları ve dalgacık dönüşümü ile analizi

    Analysis of vegetation index with artificial neural network and wavelet transform

    GAMZE MADEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Bilim ve Teknolojiİstanbul Aydın Üniversitesi

    Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ZAFER ASLAN

  3. Türkiyede Palmer kuraklık indisine göre kuraklığın alansal ve zamansal değişiminin incelenmesi

    IInvestigation of spatiotemporal variation of Palmer drought index in Turkey

    ABDULLAH AKBAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    CoğrafyaÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi

    Coğrafya Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HASAN TATLI

  4. Ampirik kopula temelli Türkiye'nin kuraklık analizi

    Drought analysis over Turkey based on empirical copula

    MEHMET YARAMIŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    CoğrafyaÇanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi

    Coğrafya Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN TATLI