2000-2022 yılları arası Türk sinemasına Alevilik inancının yansıması
The reflection of the Alevi faith in Turkish cinema between 2000 and 2022
- Tez No: 996267
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GAMZE YETKİN CILIZOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İletişim Bilimleri, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İletişim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İletişim Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
.Alevilik, tarihsel süreç içerisinde zengin bir inanç, kültür ve kimlik birikimi oluşturan, kendine özgü kültürel kodlar barındıran bir inanç sistemidir. Buna karşın sinemada Alevi kimliği çoğu kez yüzeysel, stereotipleştirici veya tek boyutlu temsillerle yer almıştır. Bu çalışma, sinemanın anlam üretme gücünden hareketle Alevi kimliğinin beyaz perdede nasıl kurulduğunu ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda araştırmanın temel amacı, Alevilik inancının Türk sinemasında nasıl temsil edildiğini; bu temsillerde kullanılan kültürel kodlar, tarihsel olaylar, edep erkân uygulamaları, mekân kullanımları ve ötekileştirme biçimlerinin hangi söylemler üzerinden aktarıldığını; ayrıca bu temsillerin Aleviliğin inanç sistemi ve kültürel yapısı açısından ne tür anlamlar taşıdığını belirlemektir. Araştırmanın kapsamını, 2000-2022 yılları arasında gösterime giren ve Alevilik inancı, kimliği ve kültürel kodlarına doğrudan yer veren uzun metrajlı filmler oluşturmaktadır. İncelemeye alınacak yapımlar amaçsal örnekleme yöntemi ile belirlenmiş; yalnızca Aleviliğe doğrudan gönderme yapan ya da Alevi kimliğini merkeze alan altı adet film örnekleme dâhil edilmiştir. Nitel araştırma desenine dayanan çalışmada“görsel analiz”ve“tematik analiz”yöntemleri birlikte kullanılmış; analiz sürecinde Aleviliğin sinemasal temsillerini anlamlaştırmak üzere altı tema oluşturulmuştur. Elde edilen bulgular, 2000 sonrasında Aleviliğin Türk sinemasında önceki dönemlere kıyasla daha görünür hâle geldiğini; temsillerin gerçekçi olup olmadığı konusunda çeşitli sorunlar dikkat çekmekte ve bu temsillerin çoğu zaman sınırlı bir perspektifle kurulduğunu göstermektedir. Bu çalışma, Aleviliğin Türk sinemasında nasıl temsil edildiğine ilişkin kapsamlı bir değerlendirme sunmakta; inanç merkezli anlatının ötesine geçerek daha bütüncül ve gerçekçi temsillerin geliştirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
Alevism is a belief system that has developed a rich heritage of faith, culture, and identity throughout history, encompassing its own unique cultural codes. However, the Alevi identity in cinema has often been represented superficially, stereotypically, or in a one-dimensional manner. This study aims to reveal how the Alevi identity is constructed on the silver screen, drawing on the meaning-making power of cinema. Accordingly, the main objective of the research is to examine how Alevism is represented in Turkish cinema; to identify the cultural codes, historical events, moral practices, spatial uses, and forms of othering through which these representations are conveyed; and to explore the meanings these representations carry in terms of the Alevi belief system and cultural structure. The scope of the study includes feature films released between 2000 and 2022 that explicitly depict Alevism, its identity, and cultural codes. The films were selected through purposive sampling, including only those that directly reference Alevism or center on Alevi identity. Six films were analyzed in detail to examine their modes of representation. The study, based on a qualitative research design, employed both visual and thematic analysis methods, and six themes were developed to interpret the cinematic representations of Alevism. The findings indicate that after 2000, Alevism has become more visible in Turkish cinema compared to previous periods. However, questions remain regarding the realism of these representations, which are often constructed from a limited perspective. This study provides a comprehensive evaluation of how Alevism is represented in Turkish cinema and aims to contribute to the development of more holistic and realistic representations beyond faith-centered narratives.
Benzer Tezler
- Son dönem Türk öykücülüğünde göç (2015-2022)
Migration in recent Turkish storytelling (2015-2022)
AHMET BAHADIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT KOÇAK
- Monetary and multidimensional poverty analysis for the period 2003-2022 in Türkiye
Türkiye'de 2003-2022 dönemi için parasal ve çok boyutlu yoksulluk analizi
MUHAMMET EMRE BİLGİÇ
Doktora
İngilizce
2025
Ekonomiİstanbul Teknik Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. QUENTİN XAVİER MARİN STOEFFLER
- Serological investigation of peste des petits ruminants in lambs in Iraq-Kirkuk region
Irak–Kerkük bölgesinde kuzularda küçük ruminant vebası (pestedes petits ruminants ppr)'ın seroprevalansı
SARWAT KHORSHED RAHEEM
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Sağlık YönetimiVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiSağlık Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN KOZAT
- Analysis of sea ice concentration around Horseshoe Island in Marguerite Bay with satellite imagery
Marguerite Körfezi'nde Horseshoe Adası çevresinin deniz buzu kontrasyonu'nun uydu görüntüleri ile analizi
SİNAN YİRMİBEŞOĞLU
Doktora
İngilizce
2024
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDeniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURCU ÖZSOY
- Билим, илим жана маданият тармагындагы Кыргызстан менен Түркиянын кызматташтыгы (1992-2012 жж.)
Kırgız Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti arasında eğitim, bilim ve kültürel ilişkiler (1992-2012)
KADRİ AĞGÜN
Doktora
Kırgızca
2016
TarihKyrgyz State Unıversıty Named After I ArabaevTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TÖLÖBEK ABDRAHMANOV