Mekânsal özelliklerin gündelik yaşam pratiklerine yansıması üzerine karşılaştırmalı bir analiz
A comparative analysis on the reflection of spatial features on everyday life practices
- Tez No: 996829
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ALKAN ÜSTÜN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bartın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yaşamsal anlamda mekân; somut ve sınırlı bir üretim alanı değil; yaşayan, canlı, değişken, karmaşık olanaklardan oluşan bir çevre gibidir. Onu, tüm bu olumsallığın içerisinde görebilmek için bakışlarımızı içerisinde var olduğumuz yere yani gündelik yaşama çevirmemiz gerekir. Yaşadığımız mekânların kalbi gündelik yaşamda atmaktadır. Her ne kadar gündelik hayatla ilgili tanım sınırlaması yapmak güç olsa da genel olarak günlük yaşam, gündelik yaşam ya da gündelik hayat, zamanın geniş ve olağan akışında her gün tekrarlanan ve her gün gerçekleşen rutinlerdir. Bu rutinlerin içerisinde yapıp ettiklerimiz, tercihlerimiz, beklentilerimiz, ihtiyaçlarımız gibi birçok tema barınmaktadır. Yaşam mekânlarının bireylerin algılarına, anlam dünyasına, yapıp etme biçimlerine, rutinlerine, 'normalleştirme eğilimlerine, seçimlerine, tüketim alışkanlıklarına, ilişki ve iletişim şekillerine yön vermektedir. Sürekli bir devinim ve değişim içinde olan toplumsal mekânlar, sosyo-kültürel yapılar, ekonomik, politik ve yönetim alanlarını farklı ölçeklerde de olsa bu devinim ve değişimlerden etkilenmekte ve bu anlamda yaşadığımız mekânlar içerisinde gündelik hayatın içerisindeki davranışlar önemli gözlem niteliği taşımaktadır. Gündelik hayatın geçtiği mekânlar, yaşamın öznel ve sosyolojik süreçlerinin geçtiği, algı ve deneyimlerin bilince, kişiliğe ve anılara dönüştüğü yerler olarak inşa edilirken, kişilerin mekâna yüklediği farklı kimliklerle şekillenmektedir. Kentsel mekânlar, bu yönüyle hem kentin kamusal benliğini ve kimliğini inşa etmekte hem kişilerin kimliğini ve kişiliğini şekillendirmektedir. Mekânın anlaşılması, yorumlanması ve insan ile olan ilişkisinin belirlenmesi açısından gündelik yaşam pratiklerinin öncelikle anlaşılması önemli bir noktaya ışık tutacaktır. Çalışmada yanıt aranan soru genel bağlamda:“Yaşamsal mekânın gündelik yaşam pratiklerine yansıdığı yönler nelerdir?”şeklindedir. Bu bağlamda gündelik yaşamın sosyolojik dinamiklerini İstanbul ve Bartın örnekleminde karşılaştırmalı olarak inceleyerek, farklı ölçeklerdeki kentlerin bireylerin zaman deneyimlerini, mekânsal pratiklerini, aidiyet duygularını ve mekânın bireylerin gündelik yaşam pratiklerine yansıdığı yönlerin anlaşılması hedeflenmiştir. Nitel araştırma yöntemiyle yürütülen çalışmada İstanbul ve Bartın'da yaşayan toplam 40 katılımcıyla derinlemesine görüşmeler yapılmış, elde edilen veriler tematik analiz tekniğiyle çözümlenmiştir.
Özet (Çeviri)
In its vital sense, space is not a concrete and limited production area; it is an environment composed of living, vibrant, variable, and complex possibilities. To see it in all its emergent nature, we must direct our gaze to the place where we exist, in other words, everyday life. The heart of the spaces we inhabit beats in everyday life. While it is difficult to define everyday life, in general, daily life, everyday living, or everyday life are routines that are repeated and realized daily in the broad and ordinary flow of time. Within these routines, many themes, such as our actions, preferences, expectations, and needs, are embedded. Living spaces shape individuals' perceptions, worlds of meaning, ways of doing things, routines, tendencies toward“normalization,”choices, consumption habits, and forms of relationships and communication. Social spaces, sociocultural structures, and economic, political, and administrative spheres are constantly in flux and change, and these movements and changes, albeit at different scales, influence these changes. In this sense, behaviors within the spaces we inhabit in daily life are crucial observations. The spaces where daily life unfolds are constructed as places where life's subjective and sociological processes unfold, where perceptions and experiences transform into consciousness, personality, and memories. These spaces are shaped by the diverse identities' individuals ascribe to them. In this respect, urban spaces both construct the city's public self and identity and shape the identity and personality of individuals. Understanding daily life practices will illuminate a crucial point in understanding and interpreting space and determining its relationship with people. The general question addressed in this study is:“What are the ways in which living space is reflected in daily life practices?”In this context, the aim is to understand the temporal experiences, spatial practices, and sense of belonging of individuals in cities of different scales by comparatively examining the sociological dynamics of everyday life in the sample of Istanbul and Bartın, and the ways in which space is reflected in individuals' daily life practices. The study, conducted using qualitative research methods, involved in-depth interviews with a total of 40 participants living in Istanbul and Bartın, and the resulting data was analyzed using thematic analysis.
Benzer Tezler
- Reclaiming the city square; social production of public space- Sultanahmet–Beyazit–Taksim Republican squares
Şehir meydanı savunusu; kamusal mekanın toplumsal üretimi-Sultanahmet–Beyazıt–Taksim Cumhuriyet meydanları
MERİÇ DEMİR KAHRAMAN
Doktora
İngilizce
2017
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HANDAN TÜRKOĞLU
- Postmodern kentte dramaturjik bir gündelik hayat etkinliği olarak mekânsal pratikler: Cihangir kafeleri örneği
A dramaturgic everyday life activity in postmodern urban areas spatial practices as: Cihangir case
DEFNE KARAKUŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
SosyolojiÜsküdar ÜniversitesiMedya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEM TUTAR
- Kosova'da Osmanlı Dönemi geleneksel konutları
Traditional Ottoman-Turkish houses in Kosovo
EBRU SPAHIYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MimarlıkTrakya ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMET OSMANOĞLU
- A visual method of analysis for user modifications in Climat de France
Climat de France kullanıcılarının yapı üzerine uyguladıkları değişikliklerin görsel analizi
AMINA REZOUG
Doktora
İngilizce
2020
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİNE ÖZKAR KABAKÇIOĞLU
- Construction of everyday reality in a virtual world: The case of 'World of warcraft'
Sanal dünyada gündelik gerçeklik kurulumu: 'World of warcraft' vakası
CEYDA YOLGÖRMEZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2016
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ÇAĞATAY TOPAL