Hafif metro araçlarının operasyonel verileri kullanılarak yaşam boyu maliyetlerinin RAMS analizi ile optimizasyonu
Optimization of life cycle costs of light metro vehicles using operational data with RAMS analysis
- Tez No: 997038
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA GERŞİL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Güvenilirlik, elde edilebilirlik, bakım yapılabilirlik ve emniyet, Hafif raylı sistemler, Süreç iyileştirme, Yaşam dönem maliyeti, RAMS, Light rail systems, Process improvement, Life cycle cost
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Raylı sistemlerin belirlenen hedeflere ulaşabilmesi için, raylı sistem araçlarının performans kalitesinin artırılması, yüksek işlevselliğe sahip sistemlerin oluşturulması ve bu sistemlerin etkili ve verimli bir şekilde sürdürülebilmesi büyük önem taşımaktadır. Raylı sistemlerde Güvenilirlik, Kullanılabilirlik, Bakım Yapılabilirlik ve Emniyet (RAMS) göstergelerinin yaşam döngüsü maliyeti (Life Cycle Cost – LCC) üzerindeki etkisi, son yıllarda giderek artan bir araştırma alanı hâline gelmiştir. RAMS ve LCC kavramlarının birlikte ele alınması, sistemlerin teknik performansı ile ekonomik sürdürülebilirliğinin bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirilmesine olanak sağlamaktadır. Bu kapsamda, raylı sistem araçlarının güvenilirliğinin ve kullanılabilirliğinin artırılması ile bakım maliyetlerinin azaltılabilmesi için arıza yönetiminin iyileştirilmesi kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. Söz konusu gereklilik, kent içi raylı sistem işletmecileri ve belediyeler açısından yüksek öneme sahip olup, daha güvenilir ve maliyet etkin bir işletme yapısı kamu kaynaklarının verimli kullanılması açısından önem arz etmektedir. Bu amaçla yapılan çalışmada, bir kentsel raylı sistem hattında işletilen hafif raylı sistem araç filosuna ait farklı markalardaki araçlardan elde edilen veriler Çoklu Faktör Analizi (Multiple Factor Analysis: MFA) yöntemi ile değerlendirilmiş, analiz sonucunda elde edilen faktör koordinatları işaret bilgisi korunmuş Ağırlıklandırılmış Öklid Mesafesi yöntemi kullanılarak hafif raylı araçlara ait alt sistemlerin kritiklik skorları hesaplanmış ve kritiklik düzeyleri istatistiksel olarak belirlenmiştir. En kritik olarak tespit edilen alt sistemler detaylı incelenmiş, arızaların kök sebepleri bulunarak bu alt sistemlere yapılan iyileştirme yatırımlarının ekonomik etkisi değerlendirilmiştir. Bu tez çalışması, MFA tabanlı kritiklik sıralamasının RAMS ve LCC kavramlarının birlikte değerlendirilmesi ile kritik sistemlerin doğru biçimde önceliklendirilmesini ve bakım ile yatırım kararlarının yaşam döngüsü maliyetlerini göz önünde bulundurarak alınabilmesini mümkün kılan literatürdeki modelleri uygulamalı biçimde genişleten özgün bir çalışma niteliği taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
For rail systems to achieve their stated goals, it is crucial to improve the performance quality of rail vehicles, create highly functional systems, and maintain these systems effectively and efficiently. The impact of Reliability, Availability, Maintainability, and Safety (RAMS) indicators on Life Cycle Cost (LCC) in rail systems has become an increasingly researched area in recent years. Considering RAMS and LCC together allows for a holistic assessment of the technical performance and economic sustainability of systems. In this context, improving failure management is a critical requirement for increasing the reliability and availability of rail vehicles and reducing maintenance costs. This requirement is of high importance for urban rail system operators and municipalities, and a more reliable and cost-effective operating structure is crucial for the efficient use of public resources. In this study, data obtained from different brands of light rail vehicles operating on an urban rail line were evaluated using Multiple Factor Analysis (MFA). The factor coordinates obtained from the analysis were used to calculate the criticality scores of the subsystems of the light rail vehicles using the Signal Information Preserved Weighted Euclidean Distance method, and the criticality levels were statistically determined. The most critical subsystems were examined in detail, the root causes of failures were found, and the economic impact of improvement investments in these subsystems was evaluated. This thesis is an original study that expands upon existing approaches in the literature by evaluating MFA-based criticality ranking together with RAMS and life cycle cost (LCC) concepts, enabling the correct prioritization of critical subsystems and the making of maintenance and investment decisions considering life cycle costs, all within an applied framework.
Benzer Tezler
- A data-driven approach to identifying and selecting temporary disaster debris management sites: The case of Istanbul
Geçici afet moloz yönetim alanlarının belirlenmesi ve seçimi için veri odaklı bir yaklaşım: İstanbul örneği
BURAK KABAKLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞEYDA SERDAR ASAN
- Fiber optic network-based remote sensing of rail systemsvehicles
Raylı sistem araçlarının fiber optik ağlar kullanılarakuzaktan algılanması
SERHAT BOYNUKALIN
Doktora
İngilizce
2024
Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesiİletişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELÇUK PAKER
- Optimized visual odometry and satellite image matching-based localization for UAVS in GPS-denied environments
GPS olmayan ortamlarda İHA'lar için optimizasyonlu görsel odometri ve uydu görüntüsü eşleştirme tabanlı konumandırma
ÖMER SEFA ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiSavunma Teknolojileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPTEKİN YILDIZ
- Elektrikli ulaşım sistemlerinin incelenmesi
A Survey on electric driven transport system
ALİ EROL
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiMarmara ÜniversitesiElektrik Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSMAİL TEMİZ
- Tren aks tekerlek grubu sökme takma ekipmanı yapısal tasarımı ve prototip imalatı
Structural design and prototype manufacturing of train axle wheel group disassembly assembly equipment
EMRE BİNGÜLLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Otomotiv MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiOtomotiv Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KERİMCAN ÇELEBİ