Cumhuriyet dönemi faiz politikaları (1923-1938)
Interest policies in the Republican period (1923-1938)
- Tez No: 997219
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELAHADDİN GÖK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk İnkılap Tarihi, History of Turkish Revolution
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Adıyaman Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, Erken Cumhuriyet Döneminde (1923-1938) Türkiye'de faiz olgusunun toplumsal, hukuki ve ekonomik boyutları incelenmiştir. Çalışmada, özellikle yüksek faiz oranlarının ekonomik ve sosyal hayatta yarattığı olumsuzluklar çerçevesinde devletin faiz politikalarına doğrudan müdahalesi ele alınmıştır. Bu kapsamda, devletin ekonomik düzenlemeleri, faiz piyasasını denetleme çabaları ve toplumsal sonuçları ayrıntılı biçimde değerlendirilmiştir. Osmanlı'dan devralınan 1887 tarihli Murabaha Nizamnamesi ile 1926 tarihli Borçlar ve Ticaret Kanunları ve 1933 tarihli Ödünç Para Verme İşleri Kanunu, faiz uygulamalarının tarihsel sürekliliğini ve dönüşümünü anlamada temel hukuki çerçeveyi oluşturmuştur. Bu düzenlemeler, faiz oranlarının sınırlandırılması ve yüksek faizlerin toplumsal etkilerinin kontrol altına alınmasına yönelik olarak Erken Cumhuriyet Döneminde önemli bir rol oynamıştır. Araştırmada başlıca kaynak olarak arşiv belgeleri, Resmî Gazete, Zabıt Cerideleri, dönemin gazeteleri ve Erken Cumhuriyet dönemi eserleri kullanılmış; bu materyaller devlet müdahalesinin etkilerini analiz etmek için temel verileri sağlamıştır. Osmanlı'dan Cumhuriyet'e uzanan süreçte faiz uygulamalarında keskin bir kopuştan ziyade süreklilik gözlemlenmektedir. Faiz yalnızca ekonomik bir araç olmayıp, ahlaki, hukuki ve ideolojik boyutlarıyla toplumsal ilişkiler ve devletin düzenleme mekanizmalarıyla doğrudan bağlantılı bir olgu olarak şekillenmiştir. Bu çalışma, faiz olgusunu ekonomik işlevinin ötesinde, hukuki düzenlemeler, toplumsal dengeler ve siyasal tercihlerin yön verdiği çok boyutlu bir olgu olarak ele almıştır.
Özet (Çeviri)
This study examines the social, legal, and economic dimensions of interest in Turkey during the Early Republican Period (1923–1938). In particular, it focuses on the government's direct intervention in interest rate policies within the framework of the negative impacts of high interest rates on economic and social life. In this context, the study evaluates in detail the state's economic regulations, efforts to monitor the interest market, and the social consequences of these interventions. The 1887 Murabaha Regulation inherited from the Ottoman Empire, along with the 1926 Civil and Commercial Codes and the 1933 Law on Lending, provide the fundamental legal framework for understanding the historical continuity and transformation of interest practices. These regulations played a significant role during the Early Republican Period in limiting interest rates and controlling the societal effects of high interest rates. Primary sources used in the research include archival documents, the Official Gazette, the Parliamentary Records, contemporary newspapers, and works published during the Early Republican Period. These materials provided essential data for analyzing the effects of state intervention. Across the transition from the Ottoman Empire to the Republic, there is continuity rather than a sharp break in interest practices. Interest functioned not only as an economic instrument but also as a phenomenon shaped by moral, legal, and ideological dimensions, directly connected to social relations and state regulatory mechanisms. This study approaches interest as a multifaceted concept that goes beyond its economic function, shaped by legal regulations, social dynamics, and political choices.
Benzer Tezler
- Enflasyonla mücadelede istikrar politikaları
Başlık çevirisi yok
BİLGİN ORHAN ÖRGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
EkonomiMarmara Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN ZEKAYİ ORHAN
- Türkiye iktisat politikalarının belirlenmesinde iktisadi kurum-kural ve kuruluşların rolleri
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM GÜRAN YUMUŞAK
- Para talebi yaratılması ve Türkiye cumhuriyet merkez bankasının izlediği para politikaları
Creating money demand and monetary policies of the central bank of the republic of Turkey
MUSTAFA KEREM BÖRÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Ekonomiİstanbul Gelişim ÜniversitesiEkonomi ve Finans Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İHSANİYE GÖKÇE KAYA
- Türkiye'de faiz politikalarının konut talebine olan etkileri: Bir uygulama
The effects of interest rate policies on housing demand in Turkey: An application
KEMAL SERDAR YILMAZ
Doktora
Türkçe
2022
BankacılıkMarmara ÜniversitesiBankacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BAŞAK TANINMIŞ YÜCEMEMİŞ