Dondurulmuş Koç Spermasının Spermatolojik Özellikleri ve Mitokondriyal Membran Potansiyeli Üzerine Çözülme Sonrası Farklı İnkübasyon Sürelerinin Etkilerinin Araştırılması
Investigation of The Effects of Different Incubation Periods After Thawing on The Spermatological Characteristics and Mitochondrial Membrane Potential of Frozen Ram Semen
- Tez No: 998062
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ŞEYMA ÖZER KAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Veteriner Hekimliği, Veterinary Medicine
- Anahtar Kelimeler: Dölleme-yapay, Sperm, Insemination-artificial, Spermatozoa
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Fırat Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Veterinerlik Dölerme ve Suni Tohumlama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, dondurulmuş–çözdürülmüş koç spermalarında çözdürme sonrası inkübasyon süresinin sperm motilitesi, kinematik parametreler, sperm alt popülasyonları ve yüksek mitokondriyal membran potansiyeli (HMMP) üzerine etkilerinin değerlendirilmesi amaçlandı. Araştırmada altı farklı damızlık koça ait toplam 48 adet dondurulmuş sperma payeti kullanıldı. Sperma örnekleri çözdürme sonrası 0, 1 ve 2. saatlerde değerlendirildi. Motilite ve kinematik analizler Bilgisayar Destekli Sperma Analiz (CASA) sistemi ile gerçekleştirilirken, HMMP oranları JC-1 boyama yöntemi kullanılarak akış sitometri ile belirlendi. Ayrıca CASA verileri kullanılarak hız temelli ve k-ortalama (k-means) kümeleme analizine dayalı fonksiyonel sperm alt popülasyonları oluşturuldu. Bu çalışmada, post-thaw inkübasyon süresine bağlı olarak total ve progresif motilite oranları ile HMMP'ye sahip spermatozoon oranlarının da önemli düzeyde azalma meydana geldiği belirlendi (p<0.001). Kinematik analizlerde VCL değerleri büyük ölçüde stabil kalırken, VAP, VSL, LIN, STR ve WOB değerlerinde inkübasyona bağlı azalmalar gözlendi. Özellikle progresif motilite, VSL, LIN ve STR parametrelerinde zaman × koç etkileşiminin anlamlı bulunması, spermatozoonların post-thaw fonksiyonel dayanıklılığının bireyler arasında farklılık gösterebildiğini ortaya koydu. Hız temelli sperm alt popülasyon analizlerinde, inkübasyon süresince hızlı ve orta hızlı spermatozoon oranlarında belirgin azalma meydana gelirken, yavaş ve hareketsiz spermatozoon oranlarında artış gözlendi. Benzer şekilde, K-means kümeleme analizine dayalı fonksiyonel alt popülasyon değerlendirmelerinde ise yüksek hız ve yüksek doğrusallık gösteren spermatozoon oranlarında belirgin azalma tespit edildi. Bu bulgular, post-thaw inkübasyon sürecinin sperm hareket organizasyonu ve fonksiyonel sperm alt popülasyon yapısı üzerinde önemli değişikliklere yol açtığını gösterdi. Sonuç olarak, post-thaw inkübasyon sürecinin dondurulmuş koç spermalarında yalnızca motilite kaybına değil, aynı zamanda sperm hareket dinamikleri, fonksiyonel sperm alt popülasyonları ve mitokondriyal aktivite üzerinde de önemli değişimlere neden olduğu belirlendi. Bu bağlamda, CASA-temelli sperm alt popülasyon analizleri ile mitokondriyal fonksiyon parametrelerinin birlikte değerlendirilmesinin, çözdürme sonrası sperm fonksiyonelliğinin daha kapsamlı yorumlanmasına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to evaluate the effects of post-thaw incubation duration on sperm motility, kinematic parameters, sperm subpopulations, and high mitochondrial membrane potential (HMMP) in frozen–thawed ram sperm. A total of 48 frozen semen straws from six different breeding rams were used in the study. Sperm samples were evaluated at 0, 1, and 2 hours post-thaw. Motility and kinematic analyses were performed using a Computer-Assisted Sperm Analysis (CASA) system, while HMMP values were determined by flow cytometry using the JC-1 staining method. Additionally, functional sperm subpopulations were identified based on velocity-based and k-means clustering analyses using CASA data. In this study, it was determined that there was a significant decrease in total and progressive motility rates, as well as in the percentage of spermatozoa with HMMP, depending on the post-thaw incubation time (p<0.001). In kinematic analyses, while VCL values remained largely stable, incubation-related decreases were observed in VAP, VSL, LIN, STR, and WOB values. In particular, the finding that the time × ram interaction was significant for the progressive motility, VSL, LIN, and STR parameters revealed that the post-thaw functional resilience of spermatozoa may vary among individuals. In velocity-based sperm subpopulation analyses, a significant decrease in the proportions of fast and medium-speed spermatozoa occurred during incubation, while an increase was observed in the proportions of slow and immotile spermatozoa. Similarly, in functional subpopulation assessments based on K-means clustering analysis, a significant decrease was observed in the proportions of spermatozoa exhibiting high speed and high linearity. These findings demonstrated that the post-thaw incubation process leads to significant changes in sperm motility organization and the structure of functional sperm subpopulations. In conclusion, it was determined that the post-thaw incubation process causes significant changes not only in motility loss but also in sperm movement dynamics, functional sperm subpopulations, and mitochondrial activity in frozen ram sperm. In this context, it is believed that the combined evaluation of CASA-based sperm subpopulation analyses and mitochondrial function parameters may contribute to a more comprehensive interpretation of post-thaw sperm functionality.
Benzer Tezler
- Pırlak ve Ramlıç koç spermasının kriyoprezervasyonunda sulandırıcıya eklenen hesperidin yüklenmiş çinko oksit nanopartiküllerinin çözdürme sonrası sperma kalitesi üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of hesperidin-loaded zinc oxide nanoparticles added to the extender on post-thaw semen quality in the cryopreservation of Pırlak and Ramlıc ram semen
MURAT KIRIKKULAK
Doktora
Türkçe
2026
Veteriner HekimliğiAfyon Kocatepe ÜniversitesiDölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DENİZ YENİ
- Koç spermasının dondurulmasında kullanılan gliserolün hücre içine girmeyen bazı kriyoprotektanlarla ikame edilmesinin eritme sonrası spermatolojik özelliklere etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of replacing the glycerol, used in freezing ram semen, with some non-permeable cryoprotectants to post-thaw spermatological parameters
CEMAL DAYANIKLI
Doktora
Türkçe
2023
Veteriner HekimliğiBursa Uludağ ÜniversitesiDölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKARİYA NUR
- Farklı sulandırıcılarla dondurulan Karacabey Merinosu spermasında taze aşamadaki mitokondriyal membran potansiyeli ve diğer spermatolojik özelliklerin dondurulabilirlik ve viabilite üzerine etkisi
The effect of native sperm mitochondrial membrane potantial and other spermatological properties on freezability and viability in Karacabey Merino sperm frozen by different extenders
EBRU ŞENGÜL
Doktora
Türkçe
2025
Veteriner HekimliğiBursa Uludağ ÜniversitesiDölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKARİYA NUR
- Sulandırıcıya ilave edilen mitokinon ve kafeik asitin koç spermasının dondurulabilirliği ve sperm OGG1/ROMO1 gen ekspresyonu ve metilasyonu üzerine etkileri
Effects of mitoquinone and caffeic acid supplemented extender on the freezability of ram semen and sperm OGG1/ROMO1 gene expression and methylation
MEHMET MELİH YILMAZ
Doktora
Türkçe
2025
BiyoteknolojiBursa Uludağ ÜniversitesiDölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURCU ÜSTÜNER
- Koç spermasının dondurulmasında sulandırıcılara çiçek balı ve çam balı ilavesinin spermatolojik özelliklere etkisi
Effects of the addition of flower honey and honeydew honey to extenders on spermatological characteristics in ram semen
HÜSEYİN YÜKSEL
Doktora
Türkçe
2019
Veteriner Hekimliğiİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaDölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KEMAL AK