Çocuk masallarında illüstrasyonun görsel iletişime ve mekân tasarımına katkısı: Tasarım ilkeleri ve yaratıcı yaklaşımlar
The contribution of illustration to visual communication and spatial design in children's tales: Design principles and creative approaches
- Tez No: 998277
- Danışmanlar: DR. EMEL BİROL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Güzel Sanatlar, İletişim Bilimleri, Fine Arts, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gedik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Görsel İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, çocuk masallarında yer alan illüstrasyonların görsel iletişim ve mekân tasarımı üzerindeki rolünü, tasarım ilkeleri ve yaratıcı yaklaşımlar bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, masal illüstrasyonlarının yalnızca metni destekleyen ikincil görsel unsurlar olmadığı; anlatının mekânsal kurgusunu oluşturan, görsel algıyı yönlendiren ve anlatı ile görsel arasında estetik bir bütünlük sağlayan temel tasarım bileşenleri olduğu varsayımından hareket edilmiştir. Bu doğrultuda, illüstrasyonun anlatı sürecindeki işlevi, görsel iletişim tasarımı ve mekân algısı ekseninde ele alınmıştır. Araştırmanın örneklemini, amaçlı örneklem yöntemiyle seçilen Alice Harikalar Diyarında ve Hansel ve Gretel masalları oluşturmaktadır. Nitel araştırma yöntemiyle yürütülen çalışmada betimsel analiz modeli benimsenmiştir. Seçilen masalların metinleri ve illüstrasyonları, Vladimir Propp'un masal çözümleme yöntemi ile Gestalt algı kuramı çerçevesinde incelenmiştir. Analiz sürecinde illüstrasyonlar; kompozisyon düzeni, renk kullanımı, çizgi ve doku özellikleri ile mekân kurgusu açısından değerlendirilmiş, görsel anlatının hikâye akışıyla kurduğu ilişki detaylı biçimde ortaya konmuştur. Bu bağlamda, illüstrasyonların anlatının ritmini ve atmosferini belirlemedeki rolü incelenmiş; mekânın görsel anlatı aracılığıyla nasıl kurgulandığı analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, masal illüstrasyonlarının anlatının akışını ve atmosferini belirleyen, mekân algısını güçlendiren ve izleyicinin/okuyucunun algılama sürecini yönlendiren işlevsel tasarım araçları olduğunu göstermektedir. Araştırma sonucunda, illüstrasyonların görsel iletişim tasarımı bağlamında metinle eşdeğer bir anlatım gücüne sahip olduğu; mekân tasarımının ise illüstrasyon aracılığıyla soyut anlatının somutlaştırılmasında masal için belirleyici bir rol üstlendiği tespit edilmiştir. Bu bağlamda çalışma, çocuk masalı illüstrasyonlarının tasarım kuramları temelinde ele alınmasının hem akademik literatüre hem de görsel iletişim tasarımı pratiğine önemli katkılar sunduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine the role of illustrations in children's fairy tales in terms of visual communication and spatial design within the context of design principles and creative approaches. The study is based on the assumption that fairy tale illustrations are not merely secondary visual elements that support the text, but fundamental design components that construct the spatial structure of the narrative, guide visual perception, and provide aesthetic coherence between the narrative and the visual. In this respect, the function of illustration within the narrative process is addressed through the perspectives of visual communication design and spatial perception. The sample of the research consists of Alice's Adventures in Wonderland and Hansel and Gretel, which were selected using purposive sampling. Conducted using a qualitative research method, the study adopts a descriptive analysis model. The texts and illustrations of the selected fairy tales were examined within the framework of Vladimir Propp's fairy tale analysis method and Gestalt perception theory. During the analysis process, illustrations were evaluated in terms of compositional structure, use of color, line and texture characteristics, and spatial organization, and the relationship between visual narration and narrative flow was analyzed in detail. In this context, the role of illustrations in determining the rhythm and atmosphere of the narrative was examined, and the ways in which space is constructed through visual narration were analyzed. The findings indicate that fairy tale illustrations function as effective design tools that shape the flow and atmosphere of the narrative, strengthen spatial perception, and guide the perceptual processes of the viewer/reader. As a result of the study, it was determined that illustrations possess a narrative power equivalent to that of text within the context of visual communication design, and that spatial design plays a decisive role in concretizing abstract narratives through illustration. In this respect, the study demonstrates that addressing children's fairy tale illustrations based on design theories provides significant contributions to both academic literature and visual communication design practice.
Benzer Tezler
- Charles Perrault masal kitaplarinda illüstrasyon
Illustration in Charles Perrault tale book
PINAR GÖKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Güzel SanatlarSelçuk ÜniversitesiGrafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. BİRSEN LİMON YÖRÜKOĞLU
- Klasik dünya masalı illüstrasyonlarında bedensel stereotip
Bodily stereotype in classical world fairy tale illustration
NURA ALİOSMAN
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
İletişim BilimleriMarmara ÜniversitesiGrafik Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. MEHMET ALİ MÜSTECAPLIOĞLU
- Masal kitapları illüstrasyonlarına analitik yaklaşım
Analytical apporoach to fairy tale illustration
TUĞBA BOZDOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Güzel SanatlarAltınbaş ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. LÜTFİYE BOZDAĞ
- Okul öncesi dönem çocuklarında imgelem gücü ve masal kitabı illüstrasyonları
The power of vision in preschoolers and storybook illustrations
ASLI YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Güzel SanatlarOndokuz Mayıs ÜniversitesiGörsel İletişim Tasarımı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ TOMAK
- Fantastik edebiyat resimlemeleri ve bir etkileşimli kitap uygulaması
Fantastic literature illustrations and an effective book application
ELİF MERVE ÇAKIR