Düzenli spor yapan bireylerin atletik zihinsel enerji düzeyi ile egzersiz bağımlılığı düzeylerinin incelenmesi
Investigation of athletic mental energy levels and exercise addiction levels of individuals who do regular sports
- Tez No: 998910
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜRKAN TOKGÖZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Munzur Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde sporcu performanslarını arttırmada fiziksel özelliklerin yanı sıra psikolojik ve zihinsel özelliklerin de iyileştirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Sporcuların performansını artırmada atletik zihinsel enerji düzeyinin artırılmasının önemli olduğu ancak bununla beraber egzersiz bağımlılığı düzeyinin artmasının olumsuz etkiler doğurabileceği belirtilmektedir. Bu doğrultuda araştırmanın amacı, düzenli egzersiz yapan bireylerin atletik zihinsel enerji düzeyleri ile egzersiz bağımlılığı düzeylerinin incelenmesi olarak belirlenmiştir. Araştırmaya Elazığ, Tunceli ve Diyarbakır illerinde lisanslı olarak herhangi bir branşta düzenli egzersiz yapan 413 sporcu gönüllü olarak katılmışlardır. Veri toplama aracı olarak“Atletik Zihinsel Enerji Ölçeği (AZEÖ)”ve“Egzersiz Bağımlılığı Ölçeği (EBÖ)”kullanılmıştır. Katılımcıların atletik zihinsel enerji düzeyleri ile egzersiz bağımlılığı düzeyleri cinsiyet, yaş, branş, antrenman yaşı, eğitim durumu ve haftalık egzersiz sayısı değişkenleri açısından incelenmiştir. Verilerin analizinde SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. İkili grup karşılaştırmalarında İndependent Samle T testi, çoklu grup karşılaştırmalarında One Way Anova testi uygulanmıştır. Grup içi karşılaştırmalarda Sheffe testi sonuçları incelenmiştir. Katılımcıların atletik zihinsel enerji düzeyleri ve egzersiz bağımlılığı düzeylerinin, cinsiyet değişkeni açısından farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Yaş değişkeni açısından 15-19 yaş grubu ile 20-24 yaş arası grubun atletik zihinsel enerji düzeylerinin ve egzersiz bağımlılığı düzeylerinin 25-29 yaş ve 30 yaş üzeri gruptan anlamlı derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir. Branş değişkeni incelemesinde, futbolcuların ve mücadele sporcularının atletik zihinsel enerji düzeyleri ile egzersiz bağımlılığı düzeylerinin, basketbol ve voleybolculardan anlamlı derecede daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Antrenman yaşı değişkeni incelemesinde, antrenman yaşı 1-3 yıl ve 4-6 yıl olan grubun atletik zihinsel enerji ve egzersiz bağımlılığı düzeyinin 7 yıl üzeri olan gruptan anlamlı derecede daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Eğitim durumu değişkeni açısından yapılan incelemede, yüksek lisans grubunun egzersiz bağımlılığı ve atletik zihinsel enerji düzeyinin, diğer gruplardan anlamlı derecede düşük olduğu tespit edilmiştir. Haftalık egzersiz sayısı değişkeni açısından yapılan incelemede, haftada 1-3 arası egzersiz yapan katılımcıların atletik zihinsel enerji düzeyleri ile egzersiz bağımlılığı düzeylerinin, haftada 4-6 arası ile 7 üzeri egzersiz yapan gruptan anlamlı derecede düşük olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, düzenli spor yapan bireylerin atletik zihinsel enerji düzeyleri ile egzersiz bağımlılığı düzeyleri, cinsiyet değişkeni açısından farklılık göstermezken, futbolcuların ve mücadele sporcularının, basketbol ve voleybolculara göre daha yüksek olduğu, yaş, antrenman yaşı ve eğitim durumu seviyesi arttıkça azaldığı, haftalık egzersiz sayısı arttıkça arttığı tespit edilmiştir. Sporcuların, atletik zihinsel enerji düzeyi arttıkça egzersiz bağımlılığı riski de artmaktadır.
Özet (Çeviri)
Nowadays, it is emphasized that in order to increase the performance of athletes, psychological and mental characteristics as well as physical characteristics should be improved. It is stated that increasing the level of athletic mental energy is important in improving the performance of athletes, but increasing the level of exercise addiction can have negative effects. In this regard, the purpose of the research was determined to examine the athletic mental energy levels and exercise addiction levels of individuals who exercise regularly. 413 licensed athletes who regularly exercise in any branch in the provinces of Elazığ, Tunceli and Diyarbakır participated in the study voluntarily.“Athletic Mental Energy Scale (AMES)”and“Exercise Addiction Scale (EAS)”were used as data collection tools. Participants' athletic mental energy levels and exercise addiction levels were examined in terms of variables such as gender, age, branch, training age, educational status and number of weekly exercises. SPSS 22.0 was used to analyze the data. The Independent Sample T test was used for paired group comparisons, and the One-Way Anova test was used for multiple group comparisons. The Sheffe test was used for within-group comparisons. It was determined that the participants' athletic mental energy levels and exercise addiction levels did not differ in terms of gender variable. In terms of the age variable, it was determined that the athletic mental energy levels and exercise addiction levels of the 15-19 age group and the 20-24 age group were significantly higher than the 25-29 age group and the over 30 age group. In the branch variable examination, it was determined that the athletic mental energy levels and exercise addiction levels of football players and combat athletes were significantly higher than those of basketball and volleyball players. In the examination of the training age variable, it was determined that the athletic mental energy and exercise dependence levels of the groups with a training age of 1-3 years and 4-6 years were significantly higher than the group with a training age of over 7 years. In the examination made in terms of the educational status variable, it was determined that the exercise addiction and athletic mental energy level of the master's degree group was significantly lower than the other groups. In the examination made in terms of the weekly exercise number variable, it was determined that the athletic mental energy levels and exercise addiction levels of the participants who exercised 1-3 times a week were significantly lower than the group who exercised 4-6 or more than 7 times a week. In conclusion, while the athletic mental energy levels and exercise addiction levels of individuals who regularly exercise do not differ by gender, they are higher in football and combat athletes than in basketball and volleyball players. These levels decrease with increasing age, training age, and educational level, and increase with increasing weekly exercise frequency. The risk of exercise addiction increases as athletes' athletic mental energy levels increase.
Benzer Tezler
- Voleybol sporu yapan ve spor yapmayan adölesan depremzede kızlarda fiziksel uygunluk düzeyi ve psikolojik durumun karşılaştırılması: Malatya ili örneği
Comparison of physical fitness level and psychological status in volleyball and non-sport adolescent earthquake victim girls: The Malatya province example
GAMZE ÇALIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Fizyoterapi ve RehabilitasyonAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET DELEN
- Ege bölgesi elit sporcularının genetik alt yapılarının spordaki performansına olumlu katkısının multidisipliner yöntemlerle araştırılması
Research of positive effects of elite athletes' genetic structure on sports performance with multidiciplinary methodologies in Aegean region
FATMA ŞANLISOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
Tıbbi BiyolojiCelal Bayar ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURAY ALTINTAŞ
- Genç boksörlerde jackfruit kullanımının adipokin (İrisin, Omentin-1), serebral (BDNF) yanıt ve kognitif performans ile antropometrik parametreler üzerindeki etkisi
Effects of jackfruit use on adipokine (Irisin, Omentin-1), cerebral (BDNF) response and cognitive performance and anthropometric parameters in young boxers
HATİCE BUDAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
FizyolojiBayburt ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞÇE ORKUN ERKILIÇ
DOÇ. DR. BÜLENT BAYRAKTAR
- Sporda kullanılan suplemanların yan etkilerini anlama zamanı: Vaka raporlarının mikro analizi
Time to understand the side effects of supplements used in sports: Micro analysis of case reports
CEMRE DİDEM EYİPINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Beslenme ve DiyetetikGiresun ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL ÇOLAK
- Düzenli spor yapan bireylerin beslenme bilgi düzeyleri ve yeme arzularının değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional knowledge levels and eating desires of individuals who engage in regular sports
EDANUR SERTDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve DiyetetikHaliç ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE ASLI BARLA DEMİRKOZ