Ruh sağlığı bilişiminde klinik uygulamalara yönelik güncel yaklaşımlar ve yenilikler: Kavramsal ve literatür incelemesi
Current approaches and innovations in clinical applications of mental health informatics: A conceptual and literature-based review
- Tez No: 999492
- Danışmanlar: PROF. DR. TÜRKER TEKİN ERGÜZEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Psikiyatri, Computer Engineering and Computer Science and Control, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Bilişimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sağlık Bilişimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması, 2020–2025 yılları arasında ruh sağlığı bilişimi alanında gelişen teknolojik yenilikleri inceleyerek, bu yeniliklerin klinik uygulamalar üzerindeki etkilerini ve gelecekte alabileceği yönleri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Dijital sağlık teknolojilerinin hızla yaygınlaşmasıyla birlikte yapay zekâ destekli değerlendirme araçları, büyük dil modelleri (LLM), makine öğrenimi temelli tanılama yaklaşımları, mobil ruh sağlığı uygulamaları, sensör tabanlı dijital fenotipleme sistemleri ve telepsikiyatri uygulamaları klinik psikoloji ve psikiyatri alanlarında önemli bir dönüşüm yaratmaktadır. Bu dönüşüm, hem klinik karar verme süreçlerinin desteklenmesi hem de ruh sağlığı hizmetlerine erişimin artırılması açısından önemli fırsatlar sunmaktadır. Tez kapsamında ilgili literatür sistematik bir çerçevede incelenecek; dijital müdahale modelleri, yapay zekâ temelli sistemlerin klinik uygulanabilirliği, etik ve veri güvenliği boyutları ile dijital fenotiplemenin potansiyel kullanım alanları temalar hâlinde analiz edilecektir. Ayrıca, mevcut uygulamaların güçlü yönleri, sınırlılıkları ve gelecekteki araştırma boşlukları tartışılarak alana yönelik bütüncül bir değerlendirme yapılacaktır. Bu araştırmanın, dijitalleşen ruh sağlığı hizmetlerinde kanıta dayalı bir perspektif sağlayarak hem akademik literatüre hem de klinik uygulamalara katkı sunması beklenmektedir. Tezin, özellikle Türkiye'de dijital ruh sağlığı uygulamalarına ilişkin kuramsal çerçevenin güçlendirilmesine ve teknoloji tabanlı klinik destek araçlarının etik, bilimsel ve pratik açılardan değerlendirilmesine yönelik önemli bir kaynak oluşturması hedeflenmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine the technological innovations that have emerged in the field of mental health informatics between 2020 and 2025 and to explore their potential implications for clinical practice. Rapid advancements in digital health technologies—such as artificial intelligence–assisted assessment tools, large language models (LLMs), machine learning–based diagnostic approaches, mobile mental health applications, sensor-driven digital phenotyping systems, and telepsychiatry—are transforming the fields of clinical psychology and psychiatry. These developments present important opportunities for enhancing clinical decision-making processes, improving early detection, and expanding access to mental health services. The study will conduct a comprehensive literature review to analyze current digital intervention models, the clinical applicability of AI-based systems, ethical and data security considerations, and the potential use of digital phenotyping in mental health care. The strengths, limitations, and research gaps of existing approaches will be evaluated through thematic analysis, providing a structured understanding of emerging trends in the discipline. The expected contribution of this thesis is to offer an evidence-based perspective on the digital transformation of mental health services and to support the development of a conceptual framework for evaluating technology-assisted clinical tools. The findings are anticipated to inform both academic research and practical applications, particularly within the context of expanding digital mental health initiatives in Türkiye.
Benzer Tezler
- Ülkemizdeki çeşitli büyüklükteki yerleşim merkezlerinde uygulanabilecek kültür yapısı planlama modeli
The Planning model of the cultural building which applicable at different size of settlement center
MUSTAFA İNCESAKAL