Artırılmış gerçeklik destekli hareketli bilimsel illüstrasyon: Hacettepe Üniversitesi biyosfer müze örneği
Augmented reality–supported animated scientific illustration: The case of Hacettepe University biosphere museum
- Tez No: 1000181
- Danışmanlar: PROF. BANU BULDUK TÜRKMEN
- Tez Türü: Sanatta Yeterlik
- Konular: Güzel Sanatlar, Fine Arts
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Güzel Sanatlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Grafik Ana Sanat Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında, biyoçeşitlilik müzelerinde bilimsel illüstrasyon çizimlerine hareketli grafikler eklenerek geleneksel sergileme yöntemlerini destekleyici, etkileşimli ve artırılmış gerçeklik destekli dijital bir sergileme yaklaşımının geliştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında bilimsel illüstrasyonun kuramsal çözümlemeleri, tarihsel gelişimi, kullanılan yöntemleri, türleri ve uygulama alanları incelenmiş; iki boyutlu hareketli grafiklerin bilimsel illüstrasyon ile kullanımının etkileşim olanakları ele alınmıştır. Biyoçeşitliliğin özellikle hayvan türlerine ait dinamik ve çok katmanlı yapısı dikkate alınarak statik görsellerin sanal görüntüler aracılığıyla dinamik halde görüntülenebilmesi araştırılmıştır. Uygulama projesi Hacettepe Üniversitesi Biyoçeşitlilik Araştırma ve Uygulama Merkezi (HUBİOM) bünyesindeki Biyosfer Müze için Anadolu kaplanı, bozayı, mavi balina, T.rex olmak üzere dört hayvanlara ait bilimsel illüstrasyonlar hazırlanmıştır. Bu bağlamda, hayvanlara ait iskelet yapısı, kas sistemi ve dış morfolojik (deri, kürk) özellikleri yansıtılarak çizimler yapılmıştır. İllüstrasyonlar, disiplinlerarası bir üretim süreci sonucunda, zooloji bilimi alan uzmanının bilim danışmanlığı ile sonuçlandırılmıştır. Hazırlanan illüstrasyonlar, artırılmış gerçeklik teknolojisi ile desteklenerek müze ziyaretçilerinin deneyebileceği içeriklere dönüşmüştür. Ayrıca bu illüstrasyonlara eşlik eden seslendirmeler ile görme engelli bireyler için dinleyerek öğrenme fırsatı tanıyan içerikler sunulmuştur. Belirlenen hayvanlara ait türe özgü davranışlar, iki boyutlu hareketli grafikler ile animasyon haline getirilmiştir. Mobil cihazdan izlenebilen ve dinlenebilen bu animasyonlara hayvanların doğal sesleri ve dış atmosfer eklenmiştir. Hazırlanan bu içerikler mobil cihazlar aracılığıyla müze ziyaretçilerinin kullanımına sunulmak üzere tasarlanmıştır. Çalışma sonucunda, bilimsel illüstrasyonun hareketli grafikler ile kullanımının yanı sıra artırılmış gerçeklik teknolojileri ile birlikte kullanımı müze ziyaretiniz zenginleştirdiği, ziyaretçilerin sergi nesneleri ile etkileşimlerinin arttığı öğrenme sürecinin desteklendiği görülmüştür.
Özet (Çeviri)
In this thesis, it is aimed to develop an interactive and augmented reality–supported digital exhibition approach that supports traditional exhibition methods by integrating motion graphics into scientific illustration drawings in biodiversity museums. Within the scope of the study, the theoretical foundations, historical development, methods, types, and application areas of scientific illustration were examined; additionally, the interaction possibilities of using two-dimensional motion graphics together with scientific illustration were explored. Considering the dynamic and multilayered nature of biodiversity, particularly in relation to animal species, the contribution of transforming static visuals into dynamic representations through virtual imagery was investigated. The application project was carried out for the Biosphere Museum within the Hacettepe University Biodiversity Research and Application Center (HUBİOM), and scientific illustrations were prepared for four animals: the Anatolian leopard, brown bear, blue whale, and Tyrannosaurus Rex. In this context, drawings were produced to reflect the skeletal structure, muscular system, and external morphological features (skin, fur) of the animals. The prepared illustrations were supported with augmented reality technology and transformed into experiential content accessible to museum visitors. In addition, audio narrations accompanying the illustrations were provided to offer listening-based learning opportunities for visually impaired individuals. Species-specific behaviors of the selected animals were animated using two-dimensional motion graphics. These animations, which can be viewed and listened to on mobile devices, were enriched with the animals' natural sounds and environmental atmosphere. The prepared content was designed to be presented to museum visitors via mobile devices. As a result of the study, it was observed that the combined use of scientific illustration with motion graphics and augmented reality technologies enriches the museum experience, increases visitors' interaction with exhibition objects, and supports the learning process.
Benzer Tezler
- Eşitlik temalı reklam tasarımlarının dijital yerliler üzerinden göstergebilimsel analizi
A semiological analysis of equality-themed advertising designs on the digital natives
BEGÜM AYLİN ÖNDER
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2020
İletişim Bilimleriİstanbul Arel ÜniversitesiGrafik Tasarım Ana Bilim Dalı
PROF. SELAHATTİN GANİZ
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLEN KURT ÖNCEL
- Otonom bir tarım robotunun dijital ikiz ve artırılmış gerçeklikle modellenmesi
Modelling of an autonomous agricultural robot with digital twin and augmented reality
ONUR ÜÇER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Makine MühendisliğiAnkara ÜniversitesiTarım Makineleri ve Teknolojileri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CANER KOÇ
- İstanbul Devlet Tiyatrosu çocuk oyunları afişlerinin artırılmış gerçeklik teknolojisi bağlamında yeniden tasarlanması
Redesigning posters of children's plays of Istanbul State Theater in the context of augmented reality technology
AYFER DEMİREL
Sanatta Yeterlik
Türkçe
2025
Güzel SanatlarYıldız Teknik ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
PROF. DR. KADER SÜRMELİ
- Kültürel mirasın dijital temsili: Dara antik kenti agorasında artırılmış gerçeklik deneyimi
Digital representation of cultural heritage: An augmented reality experience in the agora of dara ancient city
BERYAR ZÜBEYDE BALABAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiBilişim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LEMAN FİGEN GÜL
- Mobil artırılmış gerçeklik ile destekli öğretimin 6. sınıf öğrencilerinin güneş sistemi konusunda akademik başarıları ve zihinsel modelleri üzerine etkisinin belirlenmesi
Determining of the effect of mobile augmented reality-assisted instruction on 6th grade student' academic achievement and mental models
BÜŞRA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERYEM GÖRECEK BAYBARS