Multipl Sklerozda (MS) cladribine tedavisi sonrasında uzun kodlanmayan RNA'ların (LncRNA) ekspresyon düzeylerinin belirlenmesi
Determination of long non-coding RNA (LncRNA) expression levels after cladribine treatment in Multiple Sclerosis (MS)
- Tez No: 1001107
- Danışmanlar: PROF. DR. EDA BALKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tıbbi Biyoloji, Nöroloji, Medical Biology, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Gen ifadesi, kladribin, lncRNA, multiple skleroz, 2^(-ΔΔCT), Cladribine, gene expression, lncRNA, multipl sclerosis, 2^(-ΔΔCT)
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Multiple Skleroz (MS), santral sinir sisteminin en sık görülen enflamatuvar demiyelinizan ve nörodejeneratif hastalıklarından biridir. Genç erişkinlerde gelişen fonksiyon kaybının başta gelen nedenlerinden biri olması, yaşam kalitesini olumsuz etkilemesi ve yüksek tedavi maliyetleri nedeniyle önemli bir halk sağlığı sorunudur. Uzun kodlamayan RNA'lar (lncRNA'lar), gen ekspresyonunun transkripsiyonel ve transkripsiyon sonrası düzeylerde düzenlenmesinde rol almakta olup, MS patogenezindeki rolleri henüz tam olarak aydınlatılamamıştır. Kladribin, özellikle T ve B lenfositleri üzerinde selektif immün modülasyon sağlayan bir tedavi ajanıdır. Bu çalışmada, MS hastalarında kladribin tedavisi sonrasında seçilmiş lncRNA genlerinin ekspresyon düzeyleri üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Bu çalışmaya MS tanısı almış ve daha önce ilaçlı tedavi almamış 20 hasta ile 20 sağlıklı birey dahil edilmiştir. Sağlıklı bireylerden oluşan kontrol grubu, kladribin tedavisi öncesi MS hasta grubu ve kladribin tedavisi sonrası MS hasta grubu olmak üzere üç grup oluşturulmuştur. MS hastalarından ve sağlıklı bireylerden alınan periferik kan örneklerinde CDKN2B-AS1, GAS5, NEAT1 ve PANDAR genlerinin ekspresyon düzeyleri Realtime PCR yöntemi ile analiz edilmiştir. Elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirilmiş ve anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışma sonuçlarına göre, CDKN2B-AS1, GAS5, NEAT1 ve PANDAR genlerine ait ekspresyon düzeylerinde tedavi öncesi MS hasta grubu, tedavi sonrası MS hasta grubu ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p<0.05). Kladribin tedavisi sonrası MS hasta grubu ile tedavi öncesi MS hasta grubu karşılaştırıldığında, kladribin tedavisi sonrası grupta CDKN2B-AS1 ve NEAT1 ekspresyonunda artış gözlenmiştir. Tedavi öncesi ve sonrası MS hasta gruplarının karşılaştırılmasında, ortalama 2^(-ΔΔCt) değerlerine göre GAS5 gen ekspresyonunda artış, diğer genlerde ise azalma tespit edilmiştir. Bu sonuçlar, kladribinin CDKN2B-AS1, GAS5, NEAT1 ve PANDAR genlerinin expresyon seviyelerinin regülasyonuna olan etkisini göstermektedir. Sonuç: Bu çalışma, kladribin tedavisinin MS hastalarında belirli düzenleyici lncRNA'ların ekspresyon düzeyleri ile ilişkili anlamlı değişiklikler olduğunu ortaya koymaktadır. Düzenleyici özellikteki lncRNA genlerinin birlikte değerlendirilmesinin, MS'de hastalık seyri ve immün regülasyon mekanizmalarının anlaşılmasına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: Multiple sclerosis (MS) is one of the most common inflammatory demyelinating and neurodegenerative diseases of the central nervous system. As a leading cause of functional disability in young adults, its negative impact on quality of life and high treatment costs make it a significant public health concern. Long non-coding RNAs (lncRNAs) play critical roles in the regulation of gene expression at both transcriptional and post-transcriptional levels; however, their involvement in MS pathogenesis has not yet been fully elucidated. Cladribine is a therapeutic agent that provides selective immune modulation, particularly targeting T and B lymphocytes. This study aimed to investigate the effect of cladribine treatment on the expression levels of selected lncRNA genes in MS patients. Material and method: The study included 20 treatment-naïve patients diagnosed with MS and 20 healthy controls. Three groups were formed: healthy controls, MS patients prior to cladribine treatment, and MS patients following cladribine treatment. Peripheral blood samples were collected from both MS patients and healthy individuals, and the expression levels of CDKN2B-AS1, GAS5, NEAT1, and PANDAR genes were analyzed using real-time PCR. The data were statistically evaluated, and a p< 0.05 was considered statistically significant. Results: The findings revealed statistically significant differences in the expression levels of CDKN2B-AS1, GAS5, NEAT1, and PANDAR among the pre-treatment MS group, post-treatment MS group, and healthy control group (p < 0.05). Comparison between the post-treatment and pre-treatment MS groups demonstrated increased expression of CDKN2B-AS1 and NEAT1 following cladribine therapy. Based on the mean 2^(-ΔΔCt) values, GAS5 expression was increased in the post-treatment group compared to the pre-treatment group, whereas decreased expression was observed for the other genes. These results indicate that cladribine may regulate the expression levels of CDKN2B-AS1, GAS5, NEAT1, and PANDAR genes. Conclusion: This study demonstrates that cladribine treatment is associated with significant alterations in the expression levels of specific regulatory lncRNAs in patients with MS. It is thought that the combined evaluation of regulatory lncRNA genes may contribute to understanding the disease course and immune regulation mechanisms in MS.
Benzer Tezler
- Multipl skleroz hastalarının klinik, laboratuvar ve tedavi yanıtlarının incelenmesi
Analysis of clinical, laboratory and treatment responses of multiple sclerosis (Ms) patients
ŞEVKET OZAN DÖRTKOL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Nörolojiİstanbul ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT KÜRTÜNCÜ
- Multipl sklerozda kullanılan hastalık modifiye edici tedaviler ve kanser bildirimi arasındaki ilişkinin incelenmesi: Advers olay bildirim sistemi kullanılarak yapılan orantısızlık analizi
Association between disease-modifying therapies for multiple sclerosis and cancer reporting: A disproportionality analysis using an adverse event reporting system database
ZEYNEP BÜŞRA SOYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NörolojiKocaeli ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP MÜLAYİM
- Multıple skleroz tanılı hastalarda beslenme durumu ve disfaji sıklığının taranması
Screening of nutritional status and dysphagia frequency in patients with multiple sclerosis diagnosis
İPEK ÇAĞIR YILDIRIM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NörolojiDicle ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET UFUK ALUÇLU
- Fingolimod benzeri bazı bileşiklerin sentezi ve yapılarının aydınlatılması
Synthesis and structure elucidation of some compounds like fingolimod
DOĞUKAN DOYDUK
- Fingolimod ve kladribin kullanan multiple skleroztanılı hastalarda depresyon anksiyete ve yaşam kalitesinin karşılaştırılması
Comparison of depression, anxiety and quality of life in patients diagnosed with multiple sclerosis using fingolimod and cladribine
MUTTALİP ÖZBEK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NörolojiDicle ÜniversitesiNöroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADALET ARIKANOĞLU