Hamâmîzâde İhsan Dîvânı'nın dinî muhtevâ ve edebî sanatlar yönünden incelenmesi
Examination of Hamâmîzâde Ihsan's Dîvân in terms of religious content and literary arts
- Tez No: 1001298
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYNUR KURT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Türklerin İslâmiyet'i kabulünden başlayarak günümüze kadar gelen edebî birikim içerisinde özellikle Cumhuriyet devrine kadar olan dönemde, İslâmî geleneğe göre şekillenmiş ve Türk edebiyatı alanında çeşitli yönlerden incelenmiş olan edebî metinlerden biri olan dîvânların, sanat yönlerine ek olarak, dini aktarma ve anlatma misyonları da bulunmaktadır. Ancak edebiyat sahasında dîvânlarla ilgili yapılan çalışmalar incelendiğinde, bu eserlerin dinî muhtevâ yönlerinin çoğu kez göz ardı edildiği görülmüştür. Bu çalışmada, eski harflerle basılan en son dîvân olması bakımından da ayrı bir önemi bulunan Hamâmîzâde İhsan Dîvânı'nın hem dinî muhtevâ hem de edebî sanatlar yönünden incelenmesi yoluyla, alanyazındaki bu boşluğu doldurmak amaçlanmıştır. Hamâmîzâde İhsân Dîvânı, matbu bir dîvândır ve İstanbul Ahmed İhsân Matbaasında 1928 yılında basılmıştır. Çalışmanın kuramsal çerçevesi, ilgili Dîvân'da dinî muhtevânın yer aldığı beyitlerdeki edebî sanatların belirlenmesini ve incelenmesini kapsamaktadır. Alanyazın araştırması sonucunda Hamâmîzâde İhsan Dîvân'ında henüz incelenmemiş olduğu tespit edilen dinî muhtevâ ve edebî sanatlar bulunduğundan alanyazına yeni bir katkı sağlanması hedeflenmiştir. Edebî sanatlar ve Allah, peygamber, melekler, âyetler, hadisler ve dinî şahsiyetler Dîvân'da bulunan dinî muhtevâlı beyitlerden örneklerle tespit edilmiştir. Beyitler tek tek incelenerek dini muhtevâya ait kavramlar ve dinî muhtevâlı beyitlerdeki edebî sanatlarla ilgili hususların tümü hakkında nicelik bakımından elde edilen veriler tablolaştırılmıştır.
Özet (Çeviri)
Divans, which are one of the literary texts that were shaped according to Islamic tradition and examined from various aspects in the field of Turkish Literature in the period starting from the acceptance of Islam by the Turks until the Tanzimat, in addition to their artistic aspects, also have the mission of conveying and explaining religion. However, when the studies on dîvâns in the field of literature are examined, it is seen that the religious content aspects of these works are often ignored. For this reason, this study aims to fill this gap in the literature by examining the Hamâmîzâde İhsan Dîvânı, which has a special importance as it is the last dîvân printed in old letters, in terms of both religious content and literary arts. The theoretical framework of the study includes determining and examining the religious content and literary arts of the relevant diva. In addition, since Hamâmîzâde İhsan Dîvânı contains religious content and literary arts that have not been examined yet as a result of the literature research, a new contribution to the literature has been made with this study. The couplets in the dîvân were examined one by one and presented to the reader by tabulating the quantitative data obtained about the concepts of religious content and all issues related to literary arts.
Benzer Tezler
- Hamâmî-zâde Mehmed İhsân Divânı'nın tahlili
Analysis of the Hamâmî-zâde Mehmed İhsân Divân
CANAN KARAKOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAGEHAN UÇAN EKE
- Hamâmîzâde Mehmet İhsan Bey Divanı Sözlüğü (Bağlamlı dizin ve işlevsel sözlük)
Glossary of Hamamizade Mehmet İhsan's Divan [Concordance and functional glossary]
ASİYE ŞEYDA ÖZSERDAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Türk Dili ve EdebiyatıGiresun ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAMZA KOÇ
- Hamâmîzâde İhsân Bey'in Hamsinâme'si (Bağlamlı dizin ve işlevsel sözlük)
Hamâmîzâde İhsân Bey's Hamsinâme (Concordance and functional glossary)
NURŞEN ÖZBAKIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıKaradeniz Teknik ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SAVAŞKAN CEM BAHADIR
- Ḫulāṣa-yi Lisān-i Türkî (06 mil. eht a 470) (İnceleme-metin- terimler sözlüğü)
Ḫulāṣa-yı Lisān-ı Türkî (06 mil. eht a 470)(İnceleme-metin- terimler sözlüğü)
GAMZE ÇOMAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
DilbilimErciyes ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SUZAN SUZİ TOKATLI
- Türk dili ve edebiyatı öğretim programları ile ders kitaplarının içerik analizi (1920-1938)
Content analysis of Turkish language and literature curriculums and textbooks (1920-1938)
FERHAT KAYACAN
Doktora
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA KURT