Karakucak güreşlerinde müzik
Music in Karakucak wrestling
- Tez No: 1001556
- Danışmanlar: PROF. DR. VASFİ HATİPOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Müzik, Music
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Müziği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Müziği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İnsanlık tarihinin oldukça eski ve ortak sporlarından birisi olan güreş, Türkler arasında gerek savaş hazırlığı için gerekse eğlence ve müsabaka amacıyla yapılan önemli bir olgudur. Karakucak güreşi, yaklaşık on asırdır hiçbir değişikliğe uğramadan Asya'dan Anadolu'ya, Anadolu'dan Balkanlar'a kadar geniş bir coğrafyaya yayılan öz Türk güreş stillerinden birisidir. Güreş kültürü içerisinde müzik, önemli bir unsurdur. Karakucak güreşleri takvime bağlı bir etkinliktir. Bu etkinliklerde icrâ edilen eserlere güreş havası denilmektedir. Karakucak güreşlerinde davul ve zurna, güreş havalarına refakat eden en önemli sazlardır. Araştırma 'Darende Geleneksel Zengibar Karakucak Güreşleri', 'Doğanşar Geleneksel Ahmet Ayık Karakucak Güreşleri', 'Geleneksel Afşin Eshab-ı Kehf Karakucak Güreşleri', 'Geleneksel Kızıldağ Karakucak Güreşleri' ve 'Yusufeli Geleneksel Karakucak Güreşleri' ve bu güreşlerde görev alan müzisyenler, icrâ edilen repertuvar ve kullanılan çalgılar ile sınırlıdır. Araştırmanın amacı; bu güreşler özelinde müziğin durumunu incelemek ve araştırmak, elde edilen veriler doğrultusunda ses ve görüntü kayıtlarını arşivlemek, güreş havalarını sınıflandırmak, müzisyenler ile birlikte güreş havalarını ve icrâ ortamlarını belirlemek, kullanılan çalgılar hakkında bilgi sunmak ve bu konu hakkında bilimsel bilgi üretmektir. Araştırmanın verileri nitel araştırma yöntemlerinden literatür tarama, doküman inceleme, etnografik betimleme, gözlem, katılarak gözlem (deneyimleme) ve görüşme teknikleri ile elde edilmiştir. Bunun sonucunda seçilen icrâlar notaya alınarak dijital ortama aktarılmıştır. Bu bağlamda 33 güreş havası incelenmiştir. Bu havaların; üfleme teknikleri, süsleme teknikleri, tartım kalıpları, sıklıkla kullanılan davul tartım kalıpları açısından icrâ tahlîli yapılmıştır. Buna ek olarak makam, usûl bilgisi hakkında bilgi verilmiştir. Araştırmanın sonucunda Köroğlu Güreş Havası'nın Karakucak güreşlerinde en çok icrâ edilen güreş havası olduğu tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
Wrestling, one of humanity's oldest and most shared sports, constitutes a significant phenomenon among Turks, serving purposes of war preparation, entertainment, and competition. Karakucak is an authentic Turkish wrestling style that has spread unchanged for approximately ten centuries from Asia to the Balkans. Music is a fundamental element within this culture. The musical pieces performed during these scheduled events are termed wrestling melody (güreş havası), with the drum (davul) and zurna serving as the primary accompanying instruments. The scope of this research is limited to the traditional Karakucak festivals of Darende, Doğanşar, Afşin, Kızıldağ, and Yusufeli, focusing on the musicians, repertoire, and instruments involved. The research aims to examine the state of music in these events, archive audio and visual recordings, classify the repertoire, and generate scientific data regarding performance environments. This research was conducted using qualitative methods including literature review, ethnographic description, observation and participant observation. Consequently, 33 wrestling melodies were transcribed and digitized. These performances were analyzed regarding blowing techniques, ornamentation, rhythmic patterns, makam and usûl. The research concludes that the Köroğlu Wrestling Melody (Köroğlu Güreş Havası) is the most frequently wrestling melody in Karakucak wrestling.
Benzer Tezler
- Geleneksel Karakucak güreşlerinin tarihsel kökenleri, yayılma alanları ile organizasyon biçimlerinin incelenmesi
The study of the historical sources and spreading areas with the organization ways of the traditional Karakucak wrestling sports
HÜSEYİN ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
SporNiğde ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HAYDAR İŞLER
- Kültürel mekân ve aktarım bağlamında Türkiye'deki geleneksel güreşler
Traditional wrestling in Türkiye in the context of cultural space and transmission
KADİRHAN ÖZDEMİR
Doktora
Türkçe
2024
Halk Bilimi (Folklor)Ankara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTürk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ÖCAL OĞUZ
- Sakarya ilinde güreş yapan sporcuların sosyo-ekonomik durumları
Başlık çevirisi yok
SEDAT UYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
1998
SporSakarya ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZAHİT SERASLAN
- Kahramanmaraş'ta yapılan geleneksel güreşlerin tarihsel gelişimi ve toplum tarafından algılanış biçimleri
The historical development of the traditional wrestling in Kahramanmaras and it's ways of perception by the society
MEHMET AKKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2008
SporKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ENVER DÖŞYILMAZ
- Osmanlı Devleti'nde güreş ve güreşçiler
Wrestling and wrestlers in Ottoman Empire
RIDVAN MUTLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
TarihMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET YİĞİT