Geri Dön

Kesin bir bilim olarak fenomenoloji ve doğallaştırma yaklaşımları

Phenomenology as a rigorous science and approaches to naturalizing phenomenology

  1. Tez No: 1001568
  2. Yazar: MEHMET ESENDEMİR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. EMRE ŞAN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Felsefe, Philosophy
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez, Husserl'in kesin bir bilim olarak fenomenoloji fikrinin deneysel bilimlerle nasıl bir ilişki kurabileceği sorusunu fenomenolojiyi doğallaştırma yaklaşımları bağlamında ele almaktadır. Çalışma bir yandan Husserl'in LU'dan Krisis'e uzanan fenomenolojik kavramları kesin bir bilim olarak fenomenoloji fikri bağlamında ele almakta diğer yandan fenomenolojiyi doğallaştırma yaklaşımlarının dayandığı ontolojik ve metodolojik doğalcı argümanları analiz etmektedir. Bu doğrultuda tez doğallaştırma yaklaşımlarının arka planındaki doğalcı zemini sistematik biçimde görünür kılmak üzere doğalcılığı iki başlık altında yapılandırır: Ontolojik doğalcılığın argümanlarının kavramsallaştırılmış ifadesi olarak süreklilik argümanı ve metodolojik doğalcılığın argümanlarının kavramsallaştırılmış ifadesi olarak doğalcı temellendirme argümanı. Tezin temel iddiası doğalcı yaklaşımların ontolojik ve metodolojik yönelimlerinin fenomenolojinin transandantal boyutunu ve kesin bilim iddiasını mümkün kılan özsorumluluk temelli entelektüel praksisini askıya alarak fenomenolojiyi kökensel anlamından uzaklaştırdığıdır. Bu iddiayı doğalcılık perspektifinden de iki şekilde gösterir. İlk olarak doğallaştırma yaklaşımlarının kökensel yanılsama içinde olduğunu ifade eder. İkinci olarak da çağdaş doğalcılık tartışmaları dikkate alındığında doğalcılığın kendi içinde sorunlar barındırdığını gösterir. Bu çerçevede çalışma fenomenoloji ile deneysel bilimler arasında kurulacak bir ilişkinin ilkesel olarak reddedilmesini savunmamakla birlikte böyle bir ilişkinin ancak fenomenolojinin kurucu motivasyonu olan özsorumluluk fikrini dışlamayan bir felsefi zeminde anlamlı olabileceği sonucuna varmaktadır.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the question of how Husserl's idea of phenomenology as a rigorous science can be related to the experimental sciences within the context of approaches to the naturalization of phenomenology. On the one hand, the study reconstructs Husserl's phenomenological concepts from the Logical Investigations to the Crisis in light of the project of phenomenology as a rigorous science, on the other hand, it analyzes the ontological and methodological naturalistic arguments underlying attempts to naturalize phenomenology. In this context, the thesis systematically explicates the naturalistic framework presupposed by naturalization approaches by structuring naturalism under two main headings: the continuity argument as a conceptual formulation of the claims of ontological naturalism, and the naturalistic foundation argument as a conceptual articulation of the claims of methodological naturalism. The central claim of the thesis is that naturalistic approaches, through their ontological and methodological orientations, suspend the self-responsibility based intellectual praxis that makes phenomenology's transcendental dimension and its claim to be a rigorous science possible, thereby distancing phenomenology from its original meaning. This claim is demonstrated from within the perspective of naturalism in two ways. First, it is argued that naturalization approaches involve a form of originary illusion that leads to an unavoidable circularity. Second, by taking contemporary debates on naturalism into account, the study shows that naturalism itself is marked by internal theoretical difficulties. In this framework, while the dissertation does not argue for a principled rejection of any relation between phenomenology and the experimental sciences, it concludes that such a relation can be meaningful only on a philosophical ground that does not exclude self-responsibility as the constitutive motivation of phenomenology.

Benzer Tezler

  1. İnsan deneyimini anlamada yeni bir paradigma olarak fenomenolojik psikoloji

    Phenomenological psychology as a novel paradigm for understanding human experience

    ÇAĞRI OKUKLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    FelsefeMuğla Sıtkı Koçman Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. KUBİLAY HOŞGÖR

  2. L'ethique phénoménologique: Une etude comparée, Husserl et Aristote

    Fenomenolojik etik: Karşılaştımalı bir çalışma, Husserl ve Aristoteles

    ABDURRAHİM KARABAŞOĞLU

    Yüksek Lisans

    Fransızca

    Fransızca

    2022

    FelsefeGalatasaray Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ UMUT ÖKSÜZAN

  3. Edmund Husserl'in fenomenolojisi: Saf bilince doğru kartezyen bir transandantal dönüş

    Edmund Husserl's phenomenology: A cartesian transcendental turn towards pure consciousness

    GÜLSU ÇİVRİL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    FelsefeDokuz Eylül Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. METİN BAL

  4. La passivite du souvenir: Husserl, Proust et Merleau-Ponty

    Hatırlamanın edilgenliği: Husserl, Proust ve Merleau-Ponty

    ECEHAN TANIŞIK

    Yüksek Lisans

    Fransızca

    Fransızca

    2022

    FelsefeGalatasaray Üniversitesi

    Felsefe Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ UMUT ÖKSÜZAN

  5. Diyabet hemşireliği yönetiminde bireysel danışmanlık modeli: fenomenolojik yaklaşım ve mentorluk

    Individual counseling model in diabetes nursing management: phenomenological approach and mentorship

    ESRA TEZER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    HemşirelikEge Üniversitesi

    İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. AYNUR ESEN