Selçuklularda ve Avrupa'daki yüksek öğretimin kurumsal karşılaştırması
Institutional comparison of higher education in the Seljuks and Europe
- Tez No: 1002067
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HALİL YAVAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hitit Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Çalışmamız, 11.-12. yüzyıllar arası Selçuklu medreseleri ve 12.-13. yüzyıllar arasında Avrupa'da kurulan ilk üniversiteleri kapsamaktadır. Selçuklu dönemi medreseleri ve Avrupa'da kurulan ilk üniversitelerin kurumsal karşılaştırması konulu çalışmamızda medreseler ve üniversitelerin benzer ve farklı yönleri açıklanmıştır. Bu doğrultuda araştırmamız giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Çalışmamızın giriş bölümünde, çalışmanın önemi, sınırları, Türkiye'de yapılan çalışmalar, literatür taraması gibi konular hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölümde, Doğu'da ve Batı'da yükseköğretim kurumlarının doğuşu, medreseler ve üniversitelerde okutulan dersler, sınav sistemleri ve hoca-öğrenci münasebetleri gibi konulara değinilmiştir. Böylece her iki kurumun da benzerlik ve farklılıkları açıklanarak kıyaslamaya tabi tutulmuştur. İkinci bölümde, her iki kurumun vakıf yapıları ve yönetim modelleri karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Vakıfların medreseleri maddi olarak nasıl desteklediği açıklanırken, üniversitelerin de bu bağlamda nasıl geliştikleri ortaya konulmuştur. Devamında her iki kurumun yönetim yapısı ve idari kadroları karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Son olarak üniversiteler ve medreselerin bina formatları karşılıklı incelenerek kurumsal yapı ile uyumlu olup olmadıkları değerlendirilmiştir. Son olarak çalışmamızın üçüncü bölümünde yükseköğretim kurumlarının dini tutum ve yaklaşımları, iktidar ilişkileri ve öğretim yöntemleri kapsamlı şekilde mukayese edilmiştir. Dini yapının medreseleri eğitim yönünden ne şekilde geliştirdiği, bu bağlamda üniversitelerin teolojik açıdan nasıl şekillendiği değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study covers Seljuk madrasas from the eleventh and twelfth centuries and the first universities established in Europe during the twelfth and thirteenth centuries. Focusing on an institutional comparison of Seljuk-period madrasas and the early universities founded in Europe, the study examines the respective strengths of madrasas and universities through a comparative analysis. Accordingly, the research is structured into an introduction, three chapters, and a conclusion. The introduction presents information on the significance and scope of the study, its limitations, previous research conducted in Turkey, and a review of the relevant literature. The first chapter addresses the emergence of higher education institutions in the Eastern and Western worlds, the courses taught in madrasas and universities, examination systems, and teacher–student relations. In this way, the similarities and differences between the two institutions are explained, and their distinctive strengths are identified. The second chapter comparatively examines the foundation (waqf) structures and governance models of both institutions. While explaining how charitable foundations financially supported madrasas, the study also demonstrates how universities developed within this context. Subsequently, the administrative structures and personnel of both institutions are analyzed comparatively. Finally, the architectural forms of universities and madrasas are examined in relation to one another in order to assess their compatibility with their respective institutional structures. The third chapter of the study provides a comprehensive comparative analysis of the relationship between higher education institutions and religion, their relationship with political power, and their teaching methods. It evaluates how religious structures contributed to the educational development of madrasas and examines how universities were shaped theologically within this framework. In addition, the interactions that both institutions established with political authority are analyzed.
Benzer Tezler
- Selçuklularda tıp eğitimi ve Selçuklu hastanelerinin Avrupa kültürüne olan etkileri
The education of medicine in Selcuks and the effects of Selcuk hospitals on European culture
YASEMİN AYDINOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
HastanelerSelçuk Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ZEKİ ATÇEKEN
- Osmanlılar döneminde hekimlik ve hekimbaşılık müessesesi
Başlık çevirisi yok
NİLÜFER GÖKÇE
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
Deontoloji ve Tıp TarihiTrakya ÜniversitesiDeontoloji ve Tıp Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. RATIP KAZANCIGİL
- Anadolu'da ulaşım ve ulaşımın alt yapısı (XI-XIV. yüzyıllar)
Transportation and infrastructure of transportation in Anatolia (XI-XIV centuries)
NESLİHAN DEVECİ
- Yıkıcı ve bölücü örgütleri barındıran ve destekleyen İsveç devletine karşı Türkiye'nin stratejik yaklaşımları
Başlık çevirisi yok
TOLGA BARIŞ KILIÇKAP
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Savunma ve Savunma TeknolojileriGebze Yüksek Teknoloji EnstitüsüStrateji Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF.DR. ABDULKADİR AKÇİN
- Haseki Darüşşifası mimari değerlendirmesi ve koruma sorunları
Architectural evaluation and conservation problems of the Haseki Darüşşifa
ZEYNEP CERAN ŞENYURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYTEN ERDEM