Mutluluğa aşırı değer verme ve depresyon, anksiyete, stres belirtileri arasındaki ilişkide pozitif ve negatif duygu düzenleme yetkinliğinin aracı rolü
The mediating role of positive and negative emotion regulation competence in the relationship between extreme valuing of happiness and symptoms of depression, anxiety, stress
- Tez No: 1002158
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM SARISOY AKSÜT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Anksiyete, Depresyon, Stres, Anxiety, Depression, Stress
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Antalya Bilim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, mutluluğa aşırı değer vermenin depresyon, anksiyete ve stres belirtileri ile olan ilişkisinde, pozitif ve negatif duygu düzenleme yetkinliğinin aracı rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın örneklemini, 18-65 yaş aralığındaki 243 kadın (%65), 128 erkek (%34.2) ve 3 diğer (%0.8) katılımcı olmak üzere toplamda 374 kişi oluşturmaktadır. Veri toplama sürecinde Demografik Bilgi Formu, Mutluluğa Aşırı Değer Verme Ölçeği, Perth Duygu Düzenlemede Yetkinlik Envanteri ve Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği (DAS-21) kullanılmıştır. Verilerin analizi, SPSS PROCESS Makro (Model 4) kullanılarak 5000 bootstrap örneklemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma bulguları, mutluluğa aşırı değer vermenin depresyon, anksiyete ve stres belirtileri ile pozitif yönde ve anlamlı bir ilişkiye sahip olduğunu göstermiştir. Ayrıca mutluluğa aşırı değer verme, hem negatif hem de pozitif duygu düzenleme yetkinliği ile pozitif yönde (yetkinliğin düşüşüne/güçlüğe işaret eden) ilişkili bulunmuştur. Aracılık analizleri sonucunda; mutluluğa aşırı değer verme ile depresyon, anksiyete ve stres arasındaki ilişkilerin tamamında, hem pozitif duygu düzenleme yetkinliğinin hem de negatif duygu düzenleme yetkinliğinin tam aracı rol oynadığı saptanmıştır. Bu ilişkide negatif duygu düzenleme yetkinliği daha güçlü bir aracı değişken olarak öne çıkmıştır. Sonuç olarak bu çalışma, mutluluğa aşırı değer vermenin doğrudan psikolojik belirtilere yol açmaktan ziyade, bireyin olumlu ve olumsuz duygularını düzenleme yetkinliğini bozarak depresyon, anksiyete ve stres düzeylerini artırdığını ortaya koymaktadır. Araştırma, psikopatolojilerin incelenmesinde negatif duygu düzenlemenin yanı sıra pozitif duygu düzenlemenin de ele alınmasının önemini vurgulayarak literatüre transdiagnostik bir katkı sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the mediating role of positive and negative emotion regulation competence in the relationship between valuing happiness to the extreme and symptoms of depression, anxiety, and stress. The sample of the study consists of a total of 374 participants aged 18-65, including 243 women (65%), 128 men (34.2%), and 3 others (0.8%). The Demographic Information Form, Valuing Happiness Scale, Perth Emotion Regulation Competency Inventory, and Depression-Anxiety-Stress Scale (DASS-21) were used in the data collection process. Data analysis were actualized using the SPSS PROCESS Macro (Model 4) with 5000 bootstrap samples. Research findings showed that valuing happiness to the extreme has a positive and significant relationship with symptoms of depression, anxiety, and stress. Additionally, valuing happiness to the extreme was found to be positively related to both negative and positive emotion regulation competence (indicating a decline in competence/difficulty). As a result of mediation analyses, it was determined that both positive emotion regulation competence and negative emotion regulation competence played a full mediating role in all relationships between valuing happiness to the extreme and depression, anxiety, and stress. Negative emotion regulation competence emerged as a stronger mediator variable in this relationship. In conclusion, this study reveals that valuing happiness to the extreme increases depression, anxiety, and stress levels by impairing the individual's competence to regulate positive and negative emotions, rather than directly causing psychological symptoms. The research contributes to the literature from a transdiagnostic perspective by emphasizing the importance of addressing positive emotion regulation in addition to negative emotion regulation in the examination of psychopathologies.
Benzer Tezler
- Obezite hastalarında yaşam kalitesi ve anksiyete ilişkisi
Quality of life in obesity patients and relationship with anxiety
SEYİTALİ SİNAN DAĞBAKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiBağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL ERYILMAZ BEYTAŞ
- Mutluluğa aşırı değer verme ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide psikolojik esnekliğin aracı rolü
The mediator role of psychological flexibility on the relationship between valuing happiness and psychological well-being
ZELİHA ATASOY GÜLLÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLARAM BİLLUR ÇELİK ÖRNEK
- Herodotos'un tarihçiliği
Başlık çevirisi yok
EMEL KARAYEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
Eski Çağ Dilleri ve Kültürleriİstanbul ÜniversitesiYunan Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. Y. KENAN YONARSOY
- Metropolitan bir kentte gecekondu bölgelerinde, bebeklikte anne sütü ile beslenme ve sütten kesme davranışı
Başlık çevirisi yok
YILDIZ TÜMERDEM SİNOPLU
- Tarih-i Burhaneddin-i Belhi (Lady Sheil'in anıları)
History of Burhaneddin-i Belhi (Memories of Lady Sheil)
NİHAL ÇANKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
Doğu Dilleri ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiFars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KANAR