Ömer Çelik'in“Hakk'ın Dâveti Kur'an-ı Kerim Meâli ve Tefsiri”isimli eserin bilimsel tefsir yönünden incelenmesi
A study of Omer Celik's“Hakkin Daveti Kur'an-i Kerim Meali ve Tefsiri”terms of scientific tafsir
- Tez No: 1002223
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM ERGÜL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yüce Allah'ın bütün insanlık için gönderdiği son ilahî mesaj Kur'an-ı Kerim'dir. Lafız ve mâna bakımından mûciz olan bu kitap, farklı üslubu ve içerdiği bilgiler yönünden içinde yaşanılan döneme göre farklı açılardan pek çok kez tefsir edilmiştir. Bu tefsir çeşitlerinden birisi de bilimsel tefsir ekolüdür. Tarihî süreçte bu tefsir çeşidinin ortaya çıkışı ve gelişimi bilimle paralellik göstermektedir. İlk olarak Abbasiler döneminde Arapçaya yapılan ilmî tercüme faaliyetleri sonucu gündeme gelen bilimsel tefsir, Gazzali ile gelişmiş, Razi ile zirveye çıkmıştır. Bilimsel tefsir ekolü İslam âleminde 12. yy.'dan itibaren ilim sahasında görülen duraklama ve içe kapanma sürecine paralel olarak bir zayıflama eğilimine girmiştir. Son yüzyıla kadar durgunluk yaşayan bilimsel tefsir 19 ve 20. yy.'da batıda bilim ve teknolojide meydana gelen gelişmelere paralel olarak yeniden canlanmış ve hızlı bir gelişim göstermiştir. Kökleri Abbasiler dönemine kadar uzanan bilimsel tefsir artık günümüzde tefsir literatüründe müstakil bir ekol olarak yerini almış bulunuyor. Bizim de çalışmamızın ana eksenini oluşturan bu ekol, Kur'an âyetlerinin yorumlanmasında bilimsel gerçekliklerin kullanılması esasına dayanmaktadır. Kur'an'da çok çağrışımlı kevnî âyetlerin mahiyeti geçmişte sadece Arapça kelimelerin müsaade ettiği ölçüde lügat ve sözlük anlamları verilerek açıklanıyordu. Günümüzde ise bu âyetlerin mahiyeti bilimsel gelişmeler sayesinde daha iyi anlaşılabilmektedir. Bu çalışmada günümüzde Kur'an-ı Kerim ile modern bilimler arasındaki münasebeti ortaya koymak adına Ömer Çelik'in“Hakk'ın Dâveti Kur'an-ı Kerim Meâli ve Tefsiri”isimli eseri inceleme konusu yapılmıştır. Çalışmanın giriş bölümünde bilimsel tefsirin tarifi, doğuşu ve müstakil bir ekol haline gelinceye kadar geçen dönem tarihi gelişim seyri içinde ayrıntıya girmeksizin ana hatlarıyla incelenmiştir. Bu tefsir hareketinin mahiyetinin daha iyi anlaşılabilmesi için lehine ve aleyhine olan görüşlere de değinilmiştir. Bu tefsiri yaparken dikkat edilmesi gereken hususların yanında Kur'an'da kevnî âyetlerin ne kadar yekün teşkil ettiği konusuna da yer verilmiştir. İkinci bölümde müfessirin ilmî hayatı ve eserleri hakkında kısa bilgi verildikten sonra tefsirinin kaynakları ve metodu incelenmiştir. Asıl konumuz olan Çelik'in tefsirinde âyetlere bilimsel yaklaşımını incelediğimiz üçüncü bölümde ise Çelik'in tefsirinde bilimle ilişkilendirilen âyetler astronomi, biyoloji, anatomi, botanik, fizik, jeoloji, zooloji, coğrafya ve daktiloskopi gibi konu başlıkları altında ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Müfessirin zikredilen konular hakkında âyetlere getirdiği bilimsel yorumlara yer verilirken yeri geldikçe kısa bazı değerlendirmeler de yapılmıştır.
Özet (Çeviri)
The Holy Qur'an, which is the final divine message sent by Almighty Allah for all of humanity, is miraculous both in its wording and meaning. This sacred book has been interpreted numerous times throughout history, using various approaches and perspectives depending on the time period and circumstances. One of these approaches is the scientific exegesis school of thought. The emergence and development of this method closely align with the progress of science. The concept of scientific exegesis first came into prominence during the Abbasid period as a result of scholarly translation efforts into Arabic, further advancing with Al-Ghazali and reaching its peak with Fakhr al-Din al-Razi. However, from the 12th century onwards, this school of thought began to decline, paralleling the stagnation and inward-looking nature of the Islamic world in the field of science. After a period of stagnation that lasted until the last century, scientific exegesis revived and flourished in the 19th and 20th centuries, in line with the significant scientific and technological advancements occurring in the West. Rooted in the Abbasid period, scientific exegesis has now established itself as a distinct school within the literature of Qur'anic interpretation. The main principle of this school, which forms the basis of this study, is the use of scientific realities in the interpretation of Qur'anic verses. In the past, verses of the Qur'an that evoke cosmological or natural phenomena (kevnî verses) were only explained based on the linguistic meanings permitted by Arabic. However, today, thanks to scientific advancements, the nature of these verses can be better understood. In this study, Ömer Çelik's work“Hakk'ın Daveti Kur'an-ı Kerim Meali ve Tefsiri”(“The Call of Truth: The Meaning and Exegesis of the Qur'an”) is examined to explore the relationship between the Qur'an and modern sciences. The introductory section of the study defines scientific exegesis, outlines its origins, and briefly explores its historical development up to its establishment as a distinct school of thought. The study also addresses the views both supporting and opposing this approach to better comprehend the nature of this exegetical movement. In addition to discussing key points that need to be considered while engaging in this type of exegesis, the proportion of kevnî verses in the Qur'an is also touched upon. The second chapter provides brief information about the scholarly life and works of the exegete, followed by an analysis of the sources and methodology used in his exegesis. The third chapter, which forms the core of the study, examines Ömer Çelik's scientific approach to interpreting Qur'anic verses. In this section, the verses related to astronomy, biology, anatomy, botany, physics, geology, zoology, geography, and dactyloscopy are elaborated upon. In addition to presenting the scientific interpretations provided by the exegete on these topics, brief evaluations are made where necessary.
Benzer Tezler
- Ömer Çelik'in Hakk'ın Daveti adlı tefsîri'nin işârî yönden incelenmesi
Study of Omer Celik's commentary named Hakkin Daveti in terms of ishari
HÜSEYİN SELMAN ALTIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
DinKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DURAN ALİ YILDIRIM
- Kur'ân'da fetih
Conquest in the Qur'ân
ERCAN ŞEN
Doktora
Türkçe
2014
DinMarmara ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER ÇELİK
PROF. DR. ÖMER ÇELİK
PROF. DR. ABDULAZİZ HATİP
- Türk Borçlar Kanunu bakımından taşınır satışında alıcının ücretsiz onarım (ayıbın giderilmesini) isteme hakkı
Buyer's right to demand free repair (elimination of defect) in chattel sale according to Turkish Code of Obligations
ÖMER FARUK ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Hukukİstanbul ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALUK NAMİ NOMER
- Çağdaş Türkçe tefsirlerde Hadîd Suresi'ne yaklaşımlar: Elmalılı, Ömer Nasuhi Bilmen, Celal Yıldırım, Talât Koçyiğit ve Ömer Çelik'in tefsirleri bağlamında
Approaches to Surah al-Hadîd in contemporary Turkish exegesis in the context of expressions of Elmalılı, Ömer Nasuhi Bilmen, Celal Yıldırım, Talât Koçyiğit and Ömer Çelik
SEYHAN YABAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Dinİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT KAYA
- High temperature testing and analysis of crack growth in weldments
Kaynaklı malzemelerdeki çatlak büyümesinin yüksek sıcaklıktaki testi ve analizi
ÖMER TALAT AYHAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2002
Makine MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİLAL DOĞAN
PROF. DR. HAKKI ESKİCİOĞLU