Sağlıkta kalite standartlarının hastanelerde uygulanmasını etkileyen faktörler: Bir ölçek çalışması (Ankara hastaneleri örneği)
Factors affecting the implementation of healthcare quality standards in hospitals: A scale study(Ankara hospitals example)
- Tez No: 1002516
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILDIRIM BEYAZIT GÜLHAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sağlık Yönetimi, Healthcare Management
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Okan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sağlıkta Kalite Standartları, Türkiye'de sağlık hizmetlerinin belirli bir kalite düzeyinde sunulmasını hedefleyen, ulusal öncelikler ve uluslararası yaklaşımlar doğrultusunda hazırlanan kapsamlı bir rehber yapısıdır. Standartlar; hizmet süreçlerinin ölçülmesi, iyileştirilmesi, hasta ve çalışan güvenliğinin güçlendirilmesi ve kurum kültüründe kalite odaklı bir sistematiğin yerleşmesini amaçlamaktadır. Farklı hizmet alanlarına özel setlerden oluşan bu yapı, uygulayıcıların geri bildirimleri ve bilimsel gelişmeler ışığında sürekli güncellenerek sahada etkinliğini sürdürmektedir. Yapı, süreç ve çıktı bileşenleri üzerinden kurulan değerlendirme modeli sayesinde sağlık hizmetleri çok boyutlu bir anlayışla ele alınmakta ve sürdürülebilir kalite yönetimi desteklenmektedir. Bu araştırma hastanelerde uygulanan Sağlıkta Kalite Standartlarının uygulanmasına etki eden faktörleri ortaya çıkarmak, geçerli ve etkili bir ölçüm aracı geliştirmek amacıyla hazırlanmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ilinde bulunan 85 hastanede görev yapan kalite yönetimi çalışması yapan Sorumlu Yönetici, Kalite Yönetim Sorumlusu, Kalite Yönetim Birimi Çalışanı, Bölüm Kalite Sorumlusundan oluşan 4263 personel oluşturmaktadır. Örneklem ise bu hastanelerde kalite yönetimi alanında görev yapan 426 çalışanın katılımı ile oluşmuştur. Veri toplama aracı olarak ölçüm aracı geliştirilmiştir. Bu çalışmada ölçek geliştirme sürecinin bilimsel temellere dayanması için kapsamlı ve yöntemsel bir yaklaşım izlenmiştir. Süreç boyunca literatür incelemesi yapılmış, 80 madde ile madde havuzu oluşturulmuş, 30 uzmandan görüş alınmıştır. Kapsam geçerliliği için Lawshe Tekniği ile çalışılmış KGİ ≤0,333 olan maddeler çıkarılmıştır. Ölçek 29 maddeye indirgenmiştir. Kapsam geçerliliği oranı 0,691 olarak belirlenmiş ve pilot çalışmalar uygulanmıştır. Ölçeğin hedeflenen yapısını doğrulamak amacıyla açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile birlikte madde ve güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda, faktör yükleri 0,673 ile 0,890 arasında değişen toplam 29 maddeden oluşan bir yapı elde edilmiş ve özdeğeri 1'in üzerinde olan beş faktörlü bir ölçek yapısı belirlenmiştir. Analizlerin sonunda, beş alt boyut ve 29 maddeden oluşan nihai ölçeğin genel iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) 0,961 olarak hesaplanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizine ilişkin bulgular ise kurulan modelin iyi düzeyde uyum sağladığını göstermektedir (χ²/sd=2,810, RMSEA=0,065, NFI=0,914, NNFI=0,936, CFI=0,943, IFI=0,943, GFI=0,856). Bu çalışma, hastanelerde Sağlıkta Kalite Standartlarının uygulanmasını etkileyen faktörleri belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmiş; elde edilen bulgular, beş boyutlu ölçek yapısının kuramsal ve istatistiksel olarak güçlü biçimde doğrulandığını göstermiştir. Genel olarak, yapılan analizler sonucunda geliştirilen ölçeğin Sağlıkta Kalite Standartlarının hastanelerde uygulanmasını etkileyen faktörleri kapsamlı bir şekilde değerlendirebilen, yüksek güvenirlik düzeyine sahip ve uygulama alanına uygun bir ölçüm aracı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Healthcare Quality Standards are a comprehensive guideline prepared in line with national priorities and international approaches, aiming to ensure that healthcare services in Turkey are provided at a certain quality level. The standards aim to measure and improve service processes, strengthen patient and employee safety, and establish a quality-oriented system within the institutional culture. Composed of sets specific to different service areas, this structure is continuously updated in light of practitioner feedback and scientific developments, maintaining its effectiveness in the field. Thanks to the evaluation model established through structure, process, and output components, healthcare services are addressed with a multi-dimensional understanding, and sustainable quality management is supported. This research was prepared to identify the factors affecting the implementation of Healthcare Quality Standards in hospitals and to develop a valid and effective measurement tool. The research population consists of 4263 personnel working in 85 hospitals in Ankara province, including Responsible Managers, Quality Management Officers, Quality Management Unit Employees, and Departmental Quality Officers involved in quality management. The sample was formed from the participation of 426 employees working in the field of quality management in these hospitals. A measurement tool was developed as a data collection instrument. This study followed a comprehensive and methodological approach to ensure the scale development process was based on scientific principles. Throughout the process, a literature review was conducted, an item pool of 80 items was created, and opinions were obtained from 30 experts for content validity. The Lawshe technique was used to assess content validity, and items with a Content Validity Ratio (CRI) ≤0.333 were removed. The scale was reduced to 29 items. The content validity ratio was determined to be 0.691, and pilot studies were conducted. To confirm the intended structure of the scale, exploratory and confirmatory factor analyses, along with item and reliability analyses, were performed. As a result of the exploratory factor analysis, a structure consisting of a total of 29 items with factor loadings ranging from 0.673 to 0.890 was obtained, and a five-factor scale structure with eigenvalues greater than 1 was determined. At the end of the analyses, the overall internal consistency coefficient (Cronbach's Alpha) of the final scale, consisting of five sub-dimensions and 29 items, was calculated as 0.961. The findings regarding the confirmatory factor analysis show that the established model has a good level of fit (χ²/sd=2.810, RMSEA=0.065, NFI=0.914, NNFI=0.936, CFI=0.943, IFI=0.943, GFI=0.856). This study developed a valid and reliable scale to identify factors affecting the implementation of Healthcare Quality Standards in hospitals; the findings showed that the five-dimensional scale structure was strongly validated theoretically and statistically. Overall, the analyses concluded that the developed scale is a highly reliable measurement tool suitable for the field of application, capable of comprehensively evaluating the factors affecting the implementation of Healthcare Quality Standards in hospitals.
Benzer Tezler
- Sağlık sektöründe toplam kalite yönetimi, sağlık yöneticilerinin kalite anlayışı (Ankara ili örneği)
Total quality management in health care industry and health care managers' perception of quality (case of Ankara province)
YEŞİM AKAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Sağlık Kurumları YönetimiOkan ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YILDIRIM BEYAZIT GÜLHAN
- Hastanelerde uygulanan sağlıkta kalite standartlarının sağlık hizmet kalitesi üzerindeki etkisinin belirlenmesi: Konya örneği
Determination of the effect of health quality standards on health service quali̇ty applied in hospitals: Konya example
ÖMER ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sağlık Kurumları YönetimiSelçuk ÜniversitesiSağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HANDAN ERTAŞ
- Sağlık kurumlarında hizmet kalite standartları: Sivas Numune Hastanesi örneği
Quality standards of service in health institutions: The example of Sivas Numune Hospital
SİNAN GÖÇMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Kamu YönetimiCumhuriyet ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİS ÇETİN
- Üniversite hastanelerinde kalite yönetim sistemi (Dicle Üniversitesi hastaneleri örneği)
The quality management system at the university hospitals (the example of Dicle University hospitals)
MURAT BİÇİMLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Sağlık Kurumları YönetimiBeykent Üniversitesiİşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSMAİL YILDIZ
- Sürekli işçilerin sağlıkta kalite algısı: İzmirde bir eğitim ve araştırma hastanesi örneği
Perception of permanent workers quality in health: An example of a training and research hospital in İzmir
MELİK ALTUĞ GÜNGÖR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HastanelerAydın Adnan Menderes Üniversitesiİnsan Kaynakları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEMAL İYEM