Almatı bölgesinde yaşayan Ahıska Türklerinin ağzı
The Dialect of Meskhetian Turks in the Almaty region
- Tez No: 1002629
- Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. AYHAN ÇELİKBAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2008
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Dünyanın bütün yazı dilleri kaynağını konuşma dillerinden almıştır. Türkiye Türkçesi yazı dilinin de kaynağı Anadolu ağızlarıdır. Bu çalışmamızda bizim görüşümüze göre Anadolu ağızlarından biri olan Ahıska ağzı incelenmiştir. Söz konusu olan çalışma giriş ve incelemeyi oluşturan iki bölüm, metinler, sözlük ve sonuç olarak adlandırılan kısımlardan oluşmaktadır. İncelemeyi oluşturan her bir bölüm de ana başlıklar içermektedir. Çalışmamızın girişinde Anadolu ağızlarından biri olarak kabul edilen Ahıska ağzının günümüzdeki durumu, günümüzde sadece konuşma dili olarak muhafaza edilmesinin sebepleri hakkında bilgi verilmiştir. Mevcut çalışmanın inceleme kısmının birinci bölümünde Ahıska ağzı ses bilgisi bakımından incelenmiştir. Bölümün iki ana başlığı mevcuttur : Ünlüler, Ünsüzler. Söz konusu ana başlıkları altında ağızda yer alan sesler ve ses hadiseleri incelenmiştir. Çalışmanın inceleme kısmının ikinci bölümünde Ahıska ağzı şekil bilgisi bakımından incelenmiştir. Bölümün beş ana başlığı vardır: İsimler, Zamirler, Sıfatlar, Zarflar, Edatlar ve Fiiller. Burada çeşitli yapım ve çekim ekleri, zamir, sıfat, zarf ve edatların kullanılışları incelenmiştir. Metinler kısmı derlenen 21 metinden ibarettir. Her bir metin Romen rakamları ile işaretlenmiştir. Her metinden önce kaynak şahsın adı, soyadı, yaşı, Kafkasya'daki köyünün adı ve derlenen metnin konusu yazılmıştır. Ağzın özelliklerini daha iyi yansıtmak amacıyla çeviri yazı alfabesi kullanılmıştır. İnceleme kısmında yer alan örneklerin metnin içinde bulma işlemini kolaylaştırmak için metni oluşturan satırların numaraları beş satır arayla karşısına yazılmıştır. Çalışmanın sözlük kısmında ise metinlerde geçen anlaşılması zor olan kelimeler ve Türkçe karşılıkları verilmiştir. Yanlarında parantez içinde kelime ya da kelime grubunun geçtiği Romen rakamıyla verilen metnin numarası ile satır numaraları yer almaktadır. Çalışmamızın son kısmında inceleme esnasında Ahıska ağzını günümüzdeki Türkiye Türkçesi yazı dili ile karşılaştırdıktan sonra vardığımız sonuçlar yer almaktadır
Özet (Çeviri)
Source of all literary languages of the worlds is the spoken languages. In this connection, basic source of present Turkish language are various dialects Anatoly. In the work“mya”“-мя”investigated one of dialects Anatoly dialect Ahiska of Turks As by those it is considered. Work consists of fire basic parks,“introduction”,“Research”,“Texts”,“The dictionary», and ”the conclusion“. A part research consists of two parts, each of which includes subtitles. The important places are allocated by bold font. In the first part of work ”Introduction“ is narrated about a condition of dialect Ahyska of Turks during present time, and as about the reasons of preservation by it status of spoken language. In the first chapter ”Researches“ dialect Ahyska of Turks is investigated from the phonetic point of view. The chapter includes two important headings: the vowels concordant. In this connection, in the first chapter sounds of a dialect and their every possible transformation have been investigated. In the second chapter ”Researches“ dialect Ahyska of Turks is investigated from the morphological point of view. The chapter includes five important heading: a noun, a pronoun, and adjective, an adverb, the unions, particles, post positions, modal words and a verb. In this chapter positions, modal words verbs from the point of view of their versions and ways of application have been investigated various word made affixes and affixes of declination, a pronoun, adjectives, adverbs, the unions, particles. The third part of work consists from 21 texts. Texts are numbered in the roman figures. Before each text, data of the person according to which record of this or that text (surname, age, the name of district where lived up to the reference) and a theme of the below mentioned text. With the purpose in the best way to transfer phonetic features of a dialect, texts are written in the form of a transliteration. And as with the purpose to facilitate search in the text of the words specified in ”research“ as examples”, each fifth line of texts is numbered. The fourth part of their translation into modern Turkish language. Near to translation in a bracket number of the text and a line , where this or that word is specified. Last part of work includes conclusion to which we send during research of dialect Ahyska of Turks, comparing it with modern Turkish language.
Benzer Tezler
- Ahıska Türkleri folkloru üzerine bir araştırma (Kazakistan-Almatı bölgesi)
A research on folklore meskhetian Turks (Kazakhstan - Almaty regi̇on)
RAMAZAN ETYEMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Halk Bilimi (Folklor)Süleyman Demirel ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET ÖZÇELİK
- Ahıska Türklerinin zorunlu göç süreci ve kimlik koruma aidiyetleri
The forced migration process of Ahiska Turks and their identity protection belongings
ZARINA KURBANKULOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Uluslararası İlişkilerBursa Uludağ ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BARIŞ ÖZDAL
- Ahıska Türklerinin sürgünü, zorunlu göç süreçleri ve Türkiye'ye dönüşleri: Ahlat örneği
The exile of meskhetian Turks, their forced migration process and return of them to Turkey: The example of Ahlat
BARIŞ ÇAĞIRKAN
Doktora
Türkçe
2020
SosyolojiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERDAL AKSOY
- Gecekondu bölgesinde yaşayan ailelerineğitimden beklenti düzeyleri
Educational expectations of the families living in the slum region
ERTUĞRUL TALU
Yüksek Lisans
Türkçe
1995
SosyolojiAnkara ÜniversitesiEğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSMAİL DOĞAN
- Konya'da yaşayan Suriyeli kadınların sorun ve ihtiyaçlarıyla şekillenen şiddet deneyimi: Kesişimsellik perspektifinden bir sosyal çalışma değerlendirmesi
The experience of violence of Syrian women shaped by their problems and needs in Konya: A social work evoluation from the perspective of intersectionality
MELİHA FUNDA AFYONOĞLU