Contextualizing welfare distribution and social protection in Somalia
Somali'de refah dağıtımı ve sosyal korumanın bağlamına yerleştirilmesi
- Tez No: 1002708
- Danışmanlar: Prof. Dr. MEHMET FATİH AYSAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Ekonomi sosyolojisi, Siyaset sosyolojisi, Sosyal refah, Sosyoekonomik refah, Economic sociology, Political sociology, Social welfare, Socioeconomic welfare
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Marmara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyoloji (ingilizce) Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezi, Somali'de refah dağıtımı ve sosyal korumanın genel özelliklerini; yapısal kısıtlar, kurumsal kırılganlık, toplumsal ilişkiler ve çekişmeli devlet-toplum dinamikleri tarafından şekillenen sosyolojik ve siyasal bir süreç olarak ele almaktadır. Tez, formel, devlet dışı ve ulusötesi aktörlerin refah sunumuna nasıl katkıda bulunduğunu ve devlet öncülüğünde gelişmekte olan sosyal koruma politika ve programlarının Somali'nin yapısal, kurumsal ve ilişkisel gerçekliklerini hem nasıl şekillendirdiğini hem de bu gerçeklikler tarafından nasıl biçimlendirildiğini analiz etmektedir. Kırılgan ve çatışmalardan etkilenen bağlamlarda sosyal koruma literatürüne dayanan bu çalışma, eleştirel kuramsal ve literatür temelli çerçeveleri, seçkin katılımcılarla gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmelerin tematik analiziyle birleştirmektedir. Bulgular, Somali'de refah dağıtımının; klanlar, akrabalık ağları, dini yükümlülükler, insani yardım aktörleri ve diğer devlet dışı düzenlemeler aracılığıyla işleyen, birbiriyle örtüşen ve zaman zaman rekabet eden hibrit sağlama rejimleri üzerinden yürüdüğünü göstermektedir. Bu düzenlemeler, kırılganlığı hafifletebildiği gibi dışlanmayı da yeniden üretebilmektedir. Bununla birlikte, enformel, devlet dışı ve ulusötesi aktörler sosyal korumanın merkezinde yer almaya devam etmekte; haneler ise eğitim, sağlık ve altyapı gibi temel hizmetlere erişimde büyük ölçüde özelleşmiş düzenlemelere dayanmaktadır. Bu yapılar bir yandan zayıf formel kurumları telafi ederken, diğer yandan hiyerarşi, dışlanma ve desteğe eşitsiz erişimi yeniden üretmektedir. Çalışma ayrıca, son dönemde geliştirilen devlet öncülüğündeki politika çerçeveleri ve programların sosyal korumayı kurumsallaştırmaya yönelik yeni bir girişime işaret ettiğini ortaya koymaktadır. Ancak bu gelişmelerin sosyal koruma sunumunda dönüştürücü bir değişime yol açıp açmayacağını ya da devlet-toplum ilişkilerini anlamlı biçimde etkileyip etkilemeyeceğini belirlemek için henüz erkendir. Bu sürecin seyri, parçalı otorite yapısı, donör bağımlılığı, sınırlı devlet kapasitesi, zayıf kamu maliyesi ve kısa vadeli insani müdahalelerin süregelen baskınlığı nedeniyle kısıtlanmaktadır. Bu çalışma, Somali ve kırılgan/çatışmalardan etkilenen bağlamlara ilişkin literatüre katkı sunarak, sosyal korumanın yalnızca riskleri hafifletmeye yönelik bir araç değil, aynı zamanda otoritenin müzakere edildiği, meşruiyetin inşa edildiği ve devlet-toplum ilişkilerinin yeniden yapılandırıldığı bir süreç olarak da işlev görebileceğini savunmaktadır. Aynı zamanda Somali örneği, formel sosyal korumanın genişlemesinin vatandaşlığı veya toplumsal sözleşmeyi otomatik olarak güçlendireceği yönündeki aşırı doğrusal varsayımlara karşı uyarıda bulunmakta ve bağlama duyarlı yaklaşımların gerekliliğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This dissertation examines the overall characteristics of welfare distribution and social protection in Somalia, perceiving it as a sociological and political process shaped by structural constraints, institutional fragility, social relations, and contested state–society dynamics. It analyzes how formal, non-state, and transnational actors contribute to welfare provision, and how emerging state-led social protection policies and programs both shape and are shaped by Somalia's structural, institutional, and relational realities. Grounded in the literature on social protection in fragile and conflict-affected contexts, the study combines critical theoretical and literature-based frameworks with thematic analysis of semi-structured interviews conducted with elite respondents. The findings show that welfare distribution in Somalia operates through overlapping and sometimes competing hybrid regimes of provision, mediated by clans, kinship networks, religious obligations, humanitarian actors, and other non-state arrangements that may both cushion vulnerability and reproduce exclusion. Nevertheless, informal, non-state, and transnational actors remain central to social protection, while households continue to rely heavily on privatized access to essential services such as education, healthcare, and infrastructure. These arrangements sometimes compensate for weak formal institutions, and at the same time, they reproduce hierarchy, exclusion, and unequal access to support. The study also highlights that recent state-led policy frameworks and programs signal an emerging attempt to institutionalize social protection, although it is too early to determine whether these developments would mark a transformative shift in social protection provision or significantly impact state–society relations. Their trajectory continues to be constrained by fragmented authority, donor dependency, limited state capacity, weak public finances, and the continued dominance of short-term humanitarian interventions. This study contributes to the literature on Somalia and fragile and conflict-affected settings, arguing that social protection can serve as a tool of risk relief and as a process through which authority is negotiated, legitimacy is constructed, and state–society relations are reconfigured. At the same time, the Somali case cautions against overly linear assumptions that formal social protection expansion automatically strengthens citizenship or social contracts, highlighting the need for context-sensitive approaches.
Benzer Tezler
- The politics of uneven welfare state development: The cases of Turkey and Chile
Eşitsiz refah devleti gelişiminin politikası: Türkiye ve Şili örnekleri
TİM DORLACH
Doktora
İngilizce
2019
Siyasal BilimlerKoç ÜniversitesiUluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAKİR ZİYA ÖNİŞ
- The transformation of higher education by means of techno-parks: Case of Turkey
Yüksek öğretimin dönüşümü: Teknoparklar-Türkiye örneği
GAMZE SART
Doktora
İngilizce
2013
Eğitim ve ÖğretimBoğaziçi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATMA GÖK
- Alman eğitim romanında avangard dönüşümler
Başlık çevirisi yok
DALIM ÇİĞDEM ÜNAL
Doktora
Türkçe
2003
Alman Dili ve EdebiyatıAnkara ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜRSEL AYTAÇ
- Türkiye'de hayvan hakları politikalarının tarihsel gelişimi ve toplumsal yansımaları
Turkey's history of animal rights policies and their societal implications
MEHMET ERSİN DİZLEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Türk İnkılap TarihiTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HAKAN YAŞAR
- The impact of aggregate ratings and individual reviews on consumer decision-making: A construal level theory perspective
Kümülatif değerlendirmeler ve bireysel yorumların tüketicilerin karar verme süreçlerine etkisi: Zihinsel yapılandırma düzeyi kuramı perspektifi
CANER ÇEŞMECİ
Doktora
İngilizce
2023
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HURİYE ŞEBNEM BURNAZ