Geri Dön

On syphilis in the Ottoman Empire and Turkish history writing

Osmanlı İmparatorluğu'nda Frengi hastalığı ve Türk tarih yazımı

  1. Tez No: 1002824
  2. Yazar: ÖMER FATİH PARLAK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SLOBODAN ILIC
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Karşılaştırmalı Edebiyat, Batı Dilleri ve Edebiyatı, Tarih, Comparative Literature, Western Linguistics and Literature, History
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2012
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Dogu Akdenız Unıversıtesı-Eastern Medıterranean Unıversıty
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İngiliz Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

15. yüzyılın sonlarına doğru o zamana kadar hakkında hiçbir tıbbi kayıt bulunmayan frengi, Avrupa'nın batısında yeni bir hastalık olarak ortaya çıktı. Hastalık çabucak dünyanın kalanına yayıldı; 1505 yılına gelindiğinde Çin ve Japonya'da çoktan insanların hayatlarını mahvediyordu. Hatta İzlanda gibi en ücra yerlerde bile 1525 yılında frengi salgınları gözlenebilmiştir. Fakat Osmanlı İmparatorluğu'nda bilinen en erken frengi tehdidi 19. Yüzyıl boyunca yaşanan Rus savaşlarındaki Rus askerleri tarafından taşınmıştır. 15. yüzyıldaki geniş sınırları ve Avrupa'yla olan askeri, ticari ve diplomatik aktiviteleri düşünüldüğünde Osmanlı topraklarında frenginin görülmediği iddiası mümkün gözükmemektedir. Bu yanılgı tarihçiler tarafından 'reayanın egemen İslami yaşam tarzının ve din temelli yönetimin frengi gibi cinsel yolla bulaşan bir hastalığın İmparatorluğa yayılmasını engellediği' şeklinde yorumlanmıştır. Bu yorum Türkiye'de tarihçinin dürtülerini işgal eden iki devlet güdümlü ideoloji tarafından teşvik edilmektedir; yani Türk Tarih Tezi ve Türk-İslam Sentezi. Frengi hakkında yazılmış tıbbi eserlerin, mahkeme kayıtlarının, ve sıklıkla sansüre uğrayan İmparatorluktaki cinselliği konu alan kitapçıkların okunması yoluyla, bu tez frenginin Osmanlı İmparatorluğu'nda 19. yüzyıldan çok daha önce mevcut olduğunu ve mağdurlarının da İslam'a inananlar olduğunu kanıtlamaktadır. Ayrıca, Türk insanının ortak geçmiş algısında önemli rol oynadığı için, Türk tarihçisinin Türk tarihini ele alırken onun dürtülerini yöneten ideolojilerin analizi de amaçlanmıştır.

Özet (Çeviri)

Towards the end of the 15th century, syphilis emerged in Europe's west as a new disease that had not had any medical record until then. The disease quickly spread to the rest of the world; by 1505 it was already ravaging people's lives in China and Japan. Even in the remotest places, like Iceland, syphilis epidemics dating back to 1525 were well-documented. However, the earliest known syphilis threat in the Ottoman Empire was carried by the Russian soldiers during the wars with the Russian Empire in the 19th century. Considering its territorial extent after the 15th century and military, commercial and diplomatic activities with Europe, it is not possible to claim that the Ottoman land was left untouched by syphilis. This fallacy has been interpreted by historians that the prevailing Islamic life-style of its subjects and religion-based administration prevented venereal diseases like syphilis to spread in the Empire. This interpretation is stimulated by the two state-driven ideologies in Turkey that the historian's impulses are occupied; namely, Turkish History Thesis and Turkish-Islamic Synthesis. Through readings of medical manuscripts written on syphilis, judicial court records, as well as often censored pamphlets on sexuality in the Ottoman Empire, this thesis proves that syphilis was evident in the Ottoman Empire long before the 19th century and the sufferers were the believers of Islam. It is also aimed at analyzing the ideologies that govern Turkish historians' impulses while treating Turkish history, due to the very fact that such ideologies play an important role in the perception of Turkish people's common past.

Benzer Tezler

  1. Medicine and politics in the late Ottoman Empire (1876-1909)

    Osmanlı son döneminde tıp ve siyaset (1876-1909)

    İBRAHİM HALİL KALKAN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2004

    Siyasal BilimlerBoğaziçi Üniversitesi

    Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NADİR ÖZBEK

  2. II. Meşrutiyet'ten Cumhuriyet'e Türkiye'de Frengi ile mücadele (1908-1933)

    The Fight against Syphilis in Turkey from the Second Constitutional Period to the Republic (1908-1933)

    HASAN DEMİRCİ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Deontoloji ve Tıp TarihiAtatürk Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SELAMİ KILIÇ

  3. Atatürk dönemi bulaşıcı hastalıklar ve alınan önlemler (1923-1938)

    Infectious diseases and preventive measures during the Atatürk era (1923–1938)

    MUHSİN ERTÜRK BUDAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    TarihAtatürk Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SELAMİ KILIÇ

  4. Cumhuriyetin ilk yıllarında kuduzla mücadele (1923-1938)

    Fighting rabies in the first years of Republic (1923-1938)

    KARDELEN AĞRALI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Tarihİzmir Katip Çelebi Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NİLGÜN NURHAN KARA

  5. II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye'de sağlık hizmetleri (1938-1945)

    Health services in Türkiye during the Second World War (1938-1945)

    HATİCE ALANOĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Türk İnkılap TarihiAnkara Üniversitesi

    Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAKAN UZUN