Ağırlık kaybı korunumu ile yeme davranışı ve yaşam tarzıilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between eating behaviors, lifestyle and weight loss maintenance
- Tez No: 1003015
- Danışmanlar: PROF. DR. EDA KÖKSAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tıbbi beslenme tedavisi sonrası kaybedilen ağırlığın korunması, artışı önlenemeyen obezite prevelansı için büyük önem arz etmektedir. Bu çalışma ağırlık kaybına yönelik tıbbı beslenme tedavisi sonrası ağırlık kaybı korunumunda sosyo demografik etmenler ile yeme davranışı ve yaşam tarzı davranışlarının ilişkisinin değerlendirilmesi amacıyla planlanmıştır ve yürütülmüştür. Çalışmaya birinci basamak bir sağlık kuruluşuna Mart 2019-Mart 2020 tarihleri arasında zayıflama amacıyla başvuran vücut ağırlığının en az %5'ini kaybetmiş, 18-65 yaş arasında 195 kadın birey katılmıştır. Bu kişilere Halk Sağlığı Yönetim Sistemi (HSYS) kayıtlarından ulaşılarak yüz yüze anket yöntemiyle şimdiki yeme alışkanlıkları ve zayıflama dönemine göre yaşam tarzı değişiklikleri sorgulanarak antropometrik ölçümlerden şimdiki ağırlıkları, bel çevreleri ve yağ yüzdeleri alınmıştır. Yeme davranışları Üç Faktörlü Yeme Anketi-27 ölçeği ile fiziksel aktivite düzeyleri ise Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi-Kısa Formu kullanılarak hesaplanmıştır. Ağırlık kaybına yönelik tıbbi beslenme tedavisinden 4 yıl sonra ağırlık kaybını koruyan 49 kadın ve ağırlık kaybını koruyamayan 146 kadın tespit edilmiştir. İki grup arasında şu anki fiziksel aktivite düzeyleri benzer bulunmuştur (p>0,05). Yeme davranışı puan ortalamaları arasında bilinçli yeme puan ortalaması ağırlık kaybını koruyanlarda ağırlık kaybını koruyamayanlara göre yüksek bulunmuştur (sırasıyla 2,37±1,51 ve 1,82±1,33) (p<0,05). Ağırlık kaybını koruyamayan grubun uyku süresinin (7,1±1,24 saat) koruyabilenlere (7,6±1,29 saat) göre daha düşük olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Zayıflama döneminde uygulanıp şimdiye göre değişen yaşam tarzı değişimleri incelendiğinde dışarıda yemek yeme sıklığının artması, fiziksel aktivitenin azalması ve tüketilen ana öğün sayısının azalması ağırlık kaybını koruyamayan grupta daha yüksek sıklıkta saptanmıştır (p<0,05). Ağırlık kaybı korunumunda kurubaklagil tüketim sıklığını arttırma; ekmek, simit, makarna, pirinç, bulgur tüketim sıklığını azaltma; sebze tüketim sıklığını arttırma, yağlı ve şekerli besinlerin tüketim sıklığını azaltma; su ve bitki çayı tüketim sıklığını arttırma; meyve suyu, gazlı içecek, şeker ilaveli ve kremalı kahve tüketim sıklığını azaltma ağırlık kaybı korunumu ile ilişkili bulunmuştur (p<0,05). Sonuç olarak ağırlık kaybı korunumunda bilinçli yeme davranışı yanında sağlıklı yeme, düzenli fiziksel aktivite ve uyku alışkanlığı gibi yaşam tarzı değişikliklerinin etkili olduğu görülmüştür.
Özet (Çeviri)
Maintaining the weight lost after medical nutrition therapy is of great importance for preventing the increase in obesity prevalence. This study was planned to evaluate the relationship between socio-demographic factors, eating behavior, and lifestyle changes in the maintenance of weight loss after medical nutrition therapy. The study included 195 women aged 18-65 years who had lost at least 5% of their body weight and applied to a primary healthcare center for weight loss between March, 2019 and March,2020. Participants were contacted via the Public Health Management System records and face-to-face interviews were conducted to assess their current eating habits and lifestyle changes compared to the weight loss period. Anthropometric measurements, including current weight, waist circumference, and body fat percentage, were taken. Eating behaviors were evaluated using the Three-Factor Eating Questionnaire-27 (TFEQ-27), and physical activity levels were assessed using the International Physical Activity Questionnaire-Short Form (IPAQ-SF). Four years after medical nutrition therapy, 49 women maintained their weight loss, while 146 women did not. No significant difference was found between the two groups in terms of current physical activity levels (p>0.05). The average scores for eating behavior were significantly higher for the“conscious eating”subscale in the weight-maintaining group compared to the non-maintaining group (2.37 ± 1.51 vs. 1.82 ± 1.33, p<0.05). The sleep duration was significantly shorter in the non-maintaining group (7.1 ± 1.24 hours) compared to the maintaining group (7.6 ± 1.29 hours) (p<0.05). When examining lifestyle changes during the weight loss period and present, it was found that the frequency of eating outside, reduced physical activity, and decreased number of main meals were more prevalent in the group that failed to maintain their weight loss (p<0.05). Factors associated with weight maintenance included increased consumption of legumes; reduced consumption of bread, bagels, pasta, rice, and bulgur; increased vegetable consumption; reduced intake of fatty and sugary foods; increased consumption of water and herbal teas; and reduced consumption of fruit juices, carbonated drinks, and sugar-added or cream-based coffees (p<0.05). In conclusion, conscious eating behavior, along with healthy eating, regular physical activity, and sufficient sleep, were found to be effective in maintaining weight loss.
Benzer Tezler
- Farklı incir çeşitlerinde taşıma modellemesi ile hasat sonrası kalitenin belirlenmesi
Determination of post-harvest quality by transport modeling in different fig cultivars
BÜNYAMİN PEKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ZiraatAkdeniz ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ERKAN
- Deveci armut çeşidinde semperfresh, salisilik asit ve metil salisilat uygulamalrının depolama süresince meyve kalitesine etkileri
Effects of semperfresh, salicylic acid and methyl salicylate applications on fruit quality of during storage of Deveci pear variety
BAHTİYAR AYDIN ÜRÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ERDİNÇ BAL
- Japon grubu (Prunus salicina L.) black amber erik çeşidinin muhafaza performansının belirlenmesi üzerine araştırmalar
Determination of storage performance of black amber plum cultivar (Prunus salicina L.)
VEDAT AVCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
ZiraatOrdu ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ İSLAM
YRD. DOÇ. DR. BURHAN ÖZTÜRK
- Kontrollü atmosferde depolama ve 1-metilsiklopropen (1-MCP) uygulamasının Ankara armudunun (Pyrus communis L. cv. Ankara) bazı kalite parametreleri üzerine etkisi
The effect of controlled atmosphere storage and 1-methylcyclopropene (1-MCP) treatment on some quality parameters of Ankara pear (Pyrus communis L. cv. Ankara)
ÖZGE HORZUM
- Farklı dozlarda azot ve potasyumla beslemenin hıyarın hasat sonrası kalite değişimine etkileri
Başlık çevirisi yok
HAKAN ALTUNLU