Suriyeli öğrencilerin okuma yazma öğretim süreci: Bir durum çalışması
The literacy teaching process of Syrian students: A case study
- Tez No: 1003211
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FAZİLET KARAKUŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Göç, bireylerin doğup büyüdükleri coğrafi, kültürel ve sosyal çevrelerinden ayrılarak farklı bir yerde yaşamlarını yeniden inşa etme süreci olarak tanımlanmaktadır. Bu olgu, bireylerin yalnızca fiziksel bir değişim değil; aynı zamanda kültürel, sosyal ve dilsel uyum süreciyle karşı karşıya kalmalarına yol açmaktadır. Günümüzde artan göç hareketleri, eğitim sistemlerinde çok kültürlülük, çok dillilik ve kapsayıcı eğitim yaklaşımlarını kaçınılmaz kılmıştır. Türkiye, farklı etnik köken, dil ve din unsurlarını bünyesinde barındıran yapısıyla önemli bir kültürel çeşitlilik sergilemektedir. Bu çeşitlilik, eğitim politikalarının ve uygulamalarının toplumun çok kültürlü yapısını dikkate alacak şekilde yeniden şekillendirilmesini zorunlu hâle getirmektedir. Nitekim 2011 yılında başlayan Suriye iç savaşıyla birlikte Türkiye'ye yönelen yoğun göç dalgası, Suriyeli çocukların eğitim sistemine entegrasyonunu ülkenin öncelikli gündemlerinden biri haline getirmiştir. Bu çocukların eğitimlerine kaldıkları yerden devam edebilmeleri, beraberinde pek çok yapısal, pedagojik ve dilsel sorunu da ortaya çıkarmıştır. Tüm bu gelişmeler, Türkiye'de eğitim sisteminin çok dilli ve çok kültürlü eğitim anlayışı çerçevesinde yeniden değerlendirilmesi gerekliliğini açıkça göstermektedir. Özellikle dil engeli, göçmen öğrencilerin akademik başarıları ve sosyal uyum süreçleri üzerinde belirleyici bir engel teşkil etmektedir. Bu çalışma, araştırma kapsamına alınan ilkokullarda öğrenim gören Suriyeli öğrencilerin okuma yazma öğretim süreçlerine ilişkin mevcut durumu ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerin durum çalışmasına dayalı iç içe geçmiş tek durum desenine dayalı olarak yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu, Adana ili Yüreğir ilçesinde devlet ilkokullarında görev yapan ve sınıfında yabancı uyruklu öğrenci bulunan öğretmenler, Suriyeli öğrenciler ve veliler oluşturmuştur. Katılımcılar, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan amaçlı örnekleme yönteminin ölçüt örnekleme tekniğiyle belirlenmiştir. Veri toplama sürecinde sınıf öğretmenleri, öğrenciler ve velilerle yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş, dersler gözlemlenmiş ve öğrencilerin okuma yazma süreçlerine ilişkin çeşitli belgeler incelenmiştir. Elde edilen veriler tümevarımsal analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Araştırma bulguları, öğretmenlerin Suriyeli öğrencilerin okuma yazma öğrenme süreçlerinde özellikle dil yetersizliği, sınıf içi uyum sorunları, materyal eksiklikleri ve kalabalık sınıf ortamları gibi güçlükler yaşadıklarını göstermiştir. Ayrıca velilerle etkili iletişim kuramamak da öğretmenlerin karşılaştıkları önemli sorunlar arasında yer almaktadır. Öğretmenler, bu sorunlara rağmen ödüllendirme, oyun temelli öğretim ve görsel-işitsel materyaller gibi yöntemlerle öğrencilerin öğrenme motivasyonunu artırdıklarını ifade etmiştir. Öğrenciler ise dil yetersizliği nedeniyle kendilerini ifade etmekte zorlandıklarını, okuma hızlarında ve metin anlamada güçlük yaşadıklarını belirtmiştir. Bununla birlikte, materyal destekli ve etkileşimli derslerde öğrenmeye daha istekli olduklarını vurgulamışlardır. Veliler ise dil ve bilgilendirme eksikliği nedeniyle çocuklarının eğitim sürecine yeterince katılamadıklarını dile getirmiştir. Araştırmanın bulguları doğrultusunda, eğitim politikalarının Suriyeli öğrencilere yönelik daha kapsayıcı yaklaşımlar içermesi gerektiği, öğretmenlerin ise kültürel yeterlilik ve farklılaştırılmış öğretim teknikleri konusunda desteklenmesi sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Migration is defined as the process in which individuals leave the geographic, cultural, and social environments where they were born and raised, and attempt to reconstruct their lives in a different place. This phenomenon involves not only physical relocation, but also adaptation to cultural, social, and linguistic changes. The increasing migration movements worldwide have made multiculturalism, multilingualism, and inclusive educational approaches essential in education systems. Turkey, with its population composed of diverse ethnic, linguistic, and religious backgrounds, exhibits significant cultural diversity. This diversity requires educational policies and practices to be restructured in a way that reflects the multicultural nature of society. The mass influx of Syrian refugees following the outbreak of the Syrian civil war in 2011 has made the integration of Syrian children into the Turkish education system one of the country's primary concerns. Continuing their interrupted education has brought several structural, pedagogical, and linguistic challenges. In particular, the language barrier is a major factor affecting refugee students' academic success and social integration. This study aims to reveal the current situation regarding the literacy instruction processes of Syrian students in primary schools. A qualitative research method was used, specifically the embedded single-case design. The study group included classroom teachers, Syrian students, and parents from public primary schools in the Yüreğir district of Adana. Participants were selected through criterion sampling, a type of purposive sampling technique. Data were collected through semi-structured interviews, classroom observations, and document analysis related to the literacy processes of students. The data were analyzed using inductive content analysis. The findings indicate that teachers face challenges such as language insufficiency, classroom adaptation problems, lack of materials, and overcrowded classes. Difficulty in establishing effective communication with parents was also reported. Despite these challenges, teachers utilized strategies like rewards, game-based instruction, and visual-auditory materials to enhance student motivation. Students reported struggling to express themselves, read fluently, and comprehend texts due to language limitations, but they were more willing to participate in interactive, material-supported lessons. Parents indicated that they could not be actively involved in their children's education due to language and information barriers. The study concludes that educational policies should adopt more inclusive approaches for Syrian students, and teachers should be supported in developing cultural competence and differentiated instruction techniques.
Benzer Tezler
- Yabancılara (Suriyeli göçmen çocuklara) okuma yazma öğretimi sürecine ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri
Primary teachers' perspectives on teaching reading and writing process to foreigners (Syrian immigrant children)
AYŞEGÜL POLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan Üniversitesiİlköğretim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BEYHAN NAZLI KOÇBEKER EİD
- Suriyeli öğrencilerin Türkçeyi öğrenme durumlarında tümdengelim yöntemi üzerine bir eylem araştırması
An action research on the deductive method in Syrian students' situation of learning Turkish
EBRU ŞENGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiSosyal Bilgiler ve Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF AVCI
- Ortaokul öğrencilerinin Suriyeli göçmen öğrencilerin eğitim ortamlarındaki uyumlarına yönelik görüşleri
Views of secondary school students on the adaptation of Syrian immigrant students in their educational environment
ONUR KIZILKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLAY EKİCİ
- Ana dili Türkçe olmayan Suriyeli göçmen öğrencilere ilk okuma yazma öğreten öğretmenlerin karşılaştıkları sorunlar ve öğretmenlerin çözüm önerileri
The problems that teachers encounter and the solution proposals of the teachers that give basic education to Syrian immigrant students who are not native Turkish speakers
SADIK UYGUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiSınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKİYE ÇAĞIMLAR
- İlkokulda öğrenim gören Suriyeli öğrencilerin okuma yazma becerileri üzerine bir hata analizi
An error analysis on the reading and writing skills of Syrian students in primary school
PINAR AKYOL
Doktora
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiSınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKİYE ÇAĞIMLAR