Rural settlement, space and economic production in Late Antique Southern Asia Minor: Cilicia, Pamphylia and Lycia (3rd – 6th century AD)
Geç Antik Dönem Güney Anadolu'da kırsal yerleşim, mekan ve ekonomik üretim: Kilikya, Pamfilya ve Likya (MS 3. – 6. yüzyıl)
- Tez No: 1003337
- Danışmanlar: PROF. DR. LALE ÖZGENEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Geç Antik Çağ'da Güney Anadolu'daki kırsal yerleşimlerin dağılımını, çeşitliliğini ve mekânsal yapısını, Kilikya, Pamfilya ve Likya illerine odaklanarak, yerleşim ve üretim alanlarını birlikte ele alan ilişkisel bir çerçeve üzerinden incelemektedir. Kırsal kesimi kentsel merkezlerin pasif bir çevresi olarak ele almak yerine, çalışma, kırsal alanı yerleşim, üretim ve bölgesel etkileşimin birleştiği dinamik ve ilişkisel bir mekânsal çerçeve olarak kavramsallaştırmaktadır. Çok ölçekli bir metodoloji aracılığıyla, araştırma, MS üçüncü ve altıncı yüzyıllar arasında şehirler ve kırsal bölgeleri arasındaki değişen ilişkiyi değerlendirmek için mimari konfigürasyonları, yerleşim dağılımını ve üretim altyapılarını analiz etmektedir. Bulgular, Geç Antik Çağ'ın sadece bir gerileme dönemi değil, aynı zamanda yapısal bir yeniden yapılanma dönemi olduğunu göstermektedir. Kırsal yerleşimler sayıca artmış, biçim olarak çeşitlenmiş ve bölgesel ekonomik sistemler içinde daha aktif bir rol üstlenmiştir. Üç eyalet genelinde, çiftlikler ve köyler, iç bölgeleri kıyı ve kentsel merkezlerle bağlayan tedarik zincirlerine katkıda bulunan, merkezi olmayan üretim ağlarının düğüm noktaları olarak işlev görmüşler. Mimari çeşitlilik ve mekânsal konumlandırma, coğrafya, güvenlik endişeleri ve ekonomik yeniden yapılanma tarafından şekillendirilen uyarlanabilir stratejileri yansıtmaktadır. Kırsal yerleşim ve yerleşim hiyerarşilerini ön plana çıkararak, bu tez, chora'nın analitik önemini yeniden tanımlamakta ve Roma ekonomik örgütlenmesi, direnci ve Doğu Akdeniz'deki kentsel-kırsal ilişkilerin karmaşıklığı üzerine daha geniş tartışmalara katkıda bulunmaktadır.
Özet (Çeviri)
This dissertation explores the distribution, diversity, and spatial structuring of rural settlements in Southern Asia Minor during Late Antiquity, focusing on the provinces of Cilicia, Pamphylia, and Lycia, to examine the articulation of rural landscapes through a relational framework that considers habitation and production spheres together. Rather than approaching the countryside as a passive periphery of urban centers, the study conceptualizes the chora as a dynamic and relational spatial framework in which habitation, production, and regional interaction converged. Through a multi-scalar methodology, the research analyzes architectural configurations, settlement distribution, and production infrastructures to evaluate the changing relationship between cities and their rural territories between the third and sixth centuries AD. The findings demonstrate that Late Antiquity was not merely a period of decline but one of structural reorganization. Rural settlements increased in number, diversified in form, and assumed a more active role within regional economic systems. Across the three provinces, farms and villages functioned as nodal components of decentralized production networks, contributing to supply chains that connected interior landscapes with coastal and urban centers. Architectural variability and spatial positioning reflect adaptive strategies shaped by geography, security concerns, and economic restructuring. By foregrounding rural habitation and settlement hierarchies, this dissertation redefines the analytical significance of the chora and contributes to broader debates on Roman economic organization, resilience, and the complexity of urban–rural relations in the eastern Mediterranean.
Benzer Tezler
- Doğu dağlık kilikya'da hellenistik dönemden orta bizans'a kadar iskan gören yerleşimlerin mekansal ve yapısal değerlendirmesi
Spatial and structural evaluation of the settlements inhabited from the hellenistic period to the middle byzantine era in eastern rough cilicia
ŞENEL KAYA
- İzmir-Foça Sazlıca mevkii kırsal yerleşimini koruma önerisi
Proposal to protect the rural settlement of Sazlıca in Izmir Foça district
ÇAĞIL ATAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZEYNEP ERES ÖZDOĞAN
- Sayfiye to banlieue: Suburban landscape around Anatolian railways, from mid-nineteenth century to the World War II
Sayfiyeden banliyöye: Anadolu demiryoları çevresindeki banliyö peyzajı, ondokuzuncu yüzyıl ortasından II. Dünya Savaşı'na
EBRU SALAH
Doktora
İngilizce
2013
MimarlıkOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜVEN ARİF SARGIN
- Rethinking sacred spaces: Religious architecture of Western Rough Cilicia
Kutsal mekânları yeniden düşünmek: Batı Dağlık Kilikya'nın dini mimarisi
SELİN ÇORUH
Doktora
İngilizce
2026
Sanat TarihiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMimarlık Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. PELİN YONCACI ARSLAN
- Living with Nature: Learning from the Production of Space and Everyday Life Practices in the Settlements on Naturally and Organically Formed Land
Doğayla Birlikte Yaşamak: Doğal ve Organik Olarak Oluşmuş Arazilerdeki Yerleşimlerde Mekânın Üretimi ve Gündelik Yaşam Pratikleri
YAĞMUR BURCU GÜNEŞ
Doktora
İngilizce
2024
MimarlıkCardıff Unıversıty (prıfysgol Caerdydd)Mimarlık Ana Bilim Dalı
DR. SHIBU RAMAN
DR. CAMILLA PEZZICA