Psikolojik sözleşmenin işe tutkunluğa etkisinde örgütsel adaletin düzenleyici rolü
The moderating role of organizational justice in the effect of psychological contract on work engagement
- Tez No: 1003632
- Danışmanlar: PROF. DR. N. ÖYKÜ İYİGÜN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İşletme Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Örgütsel davranış yazınında, çalışanların işe yönelik tutum ve motivasyonlarını şekillendiren psikolojik süreçler ile örgütsel uygulamaların algılanış biçimleri, değişen çalışma koşullarıyla birlikte son yıllarda daha fazla önem kazanmaktadır. Bu çerçevede psikolojik sözleşme ile işe tutkunluk arasındaki ilişkilerin, özellikle adalet algısı temelinde ele alınması ve bu değişkenlerin çalışan deneyimine nasıl yansıdığının incelenmesi, literatürde dikkat çeken bir araştırma alanı olarak değerlendirilmektedir. Araştırma, Türkiye'de özel sektör çalışanlarında psikolojik sözleşme türlerinin işe tutkunluğun dinçlik, adanmışlık ve konsantrasyon boyutlarıyla nasıl ilişkilendiğini ve bu ilişkilerde örgütsel adalet algısının nasıl bir rol oynadığını incelemektedir. Kolayda örnekleme yöntemiyle ulaşılan 498 katılımcıdan anket yoluyla veri toplanmış; frekans analizleri, güvenilirlik testleri, doğrulayıcı faktör analizleri, korelasyon incelemeleri ve Hayes'in PROCESS Model 1 yaklaşımına dayalı etkileşim analizleri yürütülmüştür. Analizler, ilişkisel psikolojik sözleşmenin işe tutkunluğun üç boyutunda da anlamlı ve tutarlı düzeyde güçlendirici bir etkisinin bulunduğunu; işlemsel psikolojik sözleşmenin ise aynı boyutlarda belirgin bir zayıflatıcı etki yarattığını göstermektedir. Bunun yanı sıra, işlemsel psikolojik sözleşme ile örgütsel adalet etkileşiminin adanmışlık ve konsantrasyon boyutlarında anlamlı bir düzenleyici etki gösterdiği bulgulanmıştır. Yazında psikolojik sözleşme, örgütsel adalet ve işe tutkunluğun birlikte ele alındığı çalışma sayısının sınırlı olması, elde edilen bulguların örgütsel davranış alanına katkısını artıracağı öngörülmektedir.
Özet (Çeviri)
In organizational behavior research, growing attention has been given to how employees interpret their work environment and how these interpretations shape motivation and work attitudes. Within this scope, examining the link between the psychological contract and work engagement, together with employees' justice perceptions, offers a useful ground for understanding work experiences in contemporary organizations. This study explores how relational and transactional psychological contract types are associated with the vigor, dedication and absorption dimensions of work engagement among private-sector employees in Türkiye, and whether perceived organizational justice plays a moderating role in these relationships. Data were collected through a survey administered to 498 employees and analyzed using frequency distributions, reliability tests, confirmatory factor analyses, correlation analyses and interaction tests based on Hayes' PROCESS Model 1. The findings indicate that the relational psychological contract is positively related to all three dimensions of work engagement, whereas the transactional contract shows a consistent negative relationship with these dimensions. In addition, the interaction between the transactional contract and perceived organizational justice yielded a significant moderating effect for dedication and absorption. Given the limited number of studies that jointly address psychological contracts, organizational justice and work engagement, the results are expected to offer a constructive contribution to the organizational behavior literature.
Benzer Tezler
- Psikolojik sözleşmenin işe adanmışlık üzerindeki etkisinin incelenmesi: Havacılık sektöründe bir araştırma
Investigation of the effect of psychological contract on work engagement: A research in aviation sector
REYHAN ADEMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İşletmeYıldız Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERDAR BOZKURT
- The effect of leader-member exchange on job embeddedness: The role of psychological contract: A case study of white-collar employees
Lider-üye etkileşiminin işe gömülmüşlük üzerindeki etkisi: Psikolojik sözleşmenin rolü
IKHLAS ABDIRAHMAN ALI
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
İşletmeİstanbul Aydın Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU AYDIN KÜÇÜK
- Psikolojik sözleşmenin alt boyutlarının örgütsel bağlılık alt boyutları üzerindeki etkisi: Gaziantep ilindeki özel hastane çalışanları üzerinde bir uygulama
The effect of sub-dimensions of psychological contract on organizational commitment sub-dimensions: An application on private hospital workers in Gaziantep
SİBEL DAĞAÇIKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeHasan Kalyoncu Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM SANİ MERT
- Psikolojik sözleşmenin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde iş tatmini, örgütsel bağlılık ve örgütsel adaletin aracılık rolü
The mediating role of job satisfaction, organizational commitment and organizational justice in the effect of psychological contract on organizational citizenship behavior
GÜNAL BUDAK
Doktora
Türkçe
2023
PsikolojiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiYönetim ve Organizasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KERİM ÖZCAN
- Psikolojik sözleşmenin örgütsel bağlılığa olan etkisi: Tekstil sektöründe bir uygulama
The effect of psychological agreement on organizational commitment: An application in textile industry
GÖKÇE KEMAN