Ortaokul öğrencilerinin bilgi, medya, teknoloji becerileri ile medya okuryazarlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between secondary school students' information, media, technology skills and media literacy)
- Tez No: 1003706
- Danışmanlar: PROF. DR. ABDULKADİR KIRBAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Dijitalleşmenin hızla arttığı çağımızda, ortaokul öğrencilerinin bilgi, medya ve teknoloji becerileri ile medya okuryazarlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin bilgi, medya ve teknoloji becerileri ile medya okuryazarlıkları arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Ayrıca cinsiyet, yaş, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, sosyal medya hesabı varlığı ve internette geçirilen süre değişkenlerine göre bilgi, medya ve teknoloji becerileri ile medya okuryazarlığının anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği araştırılmıştır. Yöntem: Bu araştırmada nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Verilerin analizinde IBM SPSS 27.0 paket programından yararlanılmıştır. Verilerin çarpıklık ve basıklık değerlerinin ±1 aralığında yer alması nedeniyle normal dağılım gösterdiği kabul edilmiştir. İkili grup karşılaştırmalarında bağımsız örneklem t-testi, üç ve daha fazla grup karşılaştırmalarında tek yönlü ANOVA testi uygulanmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesinde Pearson korelasyon analizi ve regresyon analizi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi 0.05 olarak belirlenmiştir. Bulgular: Araştırma bulgularına göre, bilgi, medya ve teknoloji becerileri ile medya okuryazarlığı arasında pozitif yönlü ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=0.270, p<0.01). Regresyon analizi sonuçlarına göre, bilgi, medya ve teknoloji becerilerindeki bir birimlik artışın, medya okuryazarlığını 0.476 birim artırdığı belirlenmiştir (β=0.476, p<0.01). Bu doğrultuda araştırmanın ana hipotezi desteklenmiştir. Cinsiyet değişkeni açısından programlama, problem çözme ve güvenlik alt boyutları ile bilgi, medya ve teknoloji becerileri ölçeğinin genel boyutunda anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Yaş değişkeni açısından kendi mesajını oluşturabilme alt boyutu, medya okuryazarlığı ölçeği genel boyutu ve bilgi ve veri okuryazarlığı alt boyutunda anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Anne eğitim durumu açısından dijital içerik geliştirme alt boyutunda anlamlı bir farklılık saptanırken; baba eğitim durumu, sosyal medya hesabı varlığı ve internette geçirilen süre değişkenleri açısından anlamlı bir farklılık belirlenmemiştir. Sonuç: Araştırma sonucunda, ortaokul öğrencilerinin bilgi, medya ve teknoloji becerileri ile medya okuryazarlıkları arasında düşük düzeyde ancak anlamlı bir ilişki olduğu ortaya konmuştur. Bu durum, öğrencilerin teknoloji ve medya araçlarını kullanma becerilerinin gelişmiş olmasına karşın, bu araçları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirme, içerikleri analiz etme ve doğru bilgiye ulaşma konularında yeterince güçlü olmadıklarını göstermektedir. Medya okuryazarlığının eleştirel düşünme, bilgi doğrulama ve etik medya kullanımıyla yakından ilişkili olduğu dikkate alındığında, elde edilen bulgular bu alanlarda geliştirici eğitim programlarına duyulan ihtiyacı ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Purpose: The investigation of the relationship between middle school students' information, media, and technology skills and their media literacy is highly significant in today's digital age. The purpose of this study is to determine the relationship between middle school students' information, media, and technology skills and their media literacy. Additionally, the study examines whether information, media, and technology skills and media literacy differ significantly in terms of gender, age, parental education level, presence of social media accounts, and hours spent on the internet. Method: This study employed the correlational survey method, one of the quantitative research designs. Data analysis was conducted using the IBM SPSS 27.0 software package. Since the skewness and kurtosis values of the data were within the ±1 range, a normal distribution was observed. For comparisons between two groups, the independent samples t-test was applied, while one-way ANOVA was used for comparisons among three or more groups. Pearson correlation analysis and regression analysis were employed to determine relationships. The significance level was set at 0.05. Findings: According to the study results, correlation analysis revealed a 27.0% positive and significant relationship between information, media, and technology skills and media literacy (r = 0.270, p < 0,01). Regression analysis indicated that when information, media, and technology skills increased by 1 unit, media literacy increased by 0.476 units (β = 0.476, p < 0,01). Thus, the main hypothesis (H1) was supported. Conclusion: A low-level but significant relationship was found between information, media, and technology skills and media literacy.
Benzer Tezler
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin uygulanmasına yönelik ortaokul branş öğretmenlerinin deneyimlerinin incelenmesi: Samsun örneği
An investigation into middle school subject teachers' experiences with the implementation of the Türkiye Century Education Model: The case of Samsun
UĞUR YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimOndokuz Mayıs ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CUMA YILDIRIM
- Ortaöğretimde bilgi, medya ve teknoloji becerilerinin program, süreç ve ürün açısından incelenmesi
Investigation of information, media and technology skills in secondary education in terms of curriculum, process and product
ESİN HAZAR
Doktora
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÜLKER AKKUTAY
- Ortaokul öğrencilerinin 21. Yüzyıl becerileri ile dijital okuryazarlık öz yeterliklerinin incelenmesi
Investigation of middle school students' 21st Century skills and digital literacy self-efficacy
HİLAL DOYRAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CANSES TİCAN
- Dijital öykü atölyesinin ortaokul öğrencilerinin 21. yy becerileri ve ders başarısına etkisi
The effect of digital story workshop on secondary school students' 21st century skills and academic achievement
BÜŞRA YILDIZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. NİMET REMZİYE ERGÜL
- Uzaktan eğitimde ortaokul öğrencilerinin girişimcilik becerilerinin gelişimine yönelik fen bilimleri öğretmenlerinin görüşlerinin belirlenmesi
Determining the opinions of science teachers on the development of entrepreneurship skills of secondary school students in distance education
HATİCE GEVHER BÜYÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimÇukurova ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEDAT UÇAR